Truyện Kiều có trước hay sau Kim Vân Kiều truyện?

Truyện Kiều có trước hay sau Kim Vân Kiều truyện?

TTO - Bài báo 'Thử giải mã lại Truyện Kiều' nhận được nhiều sự quan tâm của bạn đọc yêu Truyện Kiều, trong đó có nhiều quan điểm trái chiều. Tuổi Trẻ giới thiệu bài viết của PGS.TS Đoàn Lê Giang (Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG TP.HCM) về vấn đề này.Trang cuối cuốn 7 của Thông tục Kim Kiều truyện, dòng 3 từ trái qua ghi năm xuất bản: Bảo Lịch thứ 13, Quý Mùi, chính nguyệt (tháng Giêng 1763) - Ảnh: Đ.L.GIANGÝ tưởng chung của ông Lê Nghị được dẫn lại trong bài "Thử giải mã lại Truyện Kiều" là muốn chứng minh Truyện Kiều của Nguyễn Du không phải là sáng tác trên cơ sở cốt truyện Kim Vân Kiều truyện của Trung Quốc, mà ngược lại Truyện Kiều có trước, sau đó nhóm Thanh Tâm Tài Tử người Việt Nam diễn thành Kim Vân Kiều truyện, từ đó truyền sang Trung Quốc thành Kim Vân Kiều truyện của Thanh Tâm Tài Nhân, lưu ở Thư viện Đại Liên (nơi vẫn coi là tìm ra một trong các bản cổ Kim Vân Kiều truyện của Trung Quốc), và người Trung Quốc nhận là sáng tác của họ.Quan điểm này đi ngược lại những nghiên cứu lâu nay của các học giả Việt Nam và nước ngoài, từ Phạm Quỳnh, Lê Thước, Phan Sĩ Bàng, Đào Duy Anh, Hoàng Xuân Hãn, Dương Quảng Hàm, Giản Chi và các học giả sau này.Những ghi nhận của sách Hán Nôm cổ cùng với quá trình nghiên cứu của các học giả 100 năm nay cho thấy: Kim Vân Kiều truyện của Trung Quốc có trước, Truyện Kiều của Nguyễn Du được sáng tác trên cốt truyện ấy có sau nhưng trở thành kiệt tác của văn học thế giới. Tuy nhiên, ông Lê Nghị đưa ra luận điểm rằng Kim Vân Kiều truyện của Trung Quốc lưu ở Thư viện Đại Liên là sách giả. Nói như vậy là không có cơ sở, nhưng để cho rõ ràng, tôi xin đi đường vòng, không dùng tư liệu Trung Quốc nữa mà dùng tư liệu Nhật Bản.Truyện Kiều của Nguyễn Du đã được dịch ra tiếng Nhật từ khá sớm, người dịch là nhà văn nổi tiếng Komatsu Kiyoshi. Người Nhật đặc biệt yêu thích Truyện Kiều qua bản dịch này, trong vòng 6 năm nó được tái bản đến 3 lần (1942, 1943, 1948). Nhờ thế các học giả Nhật Bản mới chú ý tìm xem có Kim Vân Kiều truyện của Trung Quốc truyền đến Nhật Bản không. Họ phát hiện ra ở Nhật có các bản dịch, phóng tác Kim Vân Kiều truyện khá phong phú.Trong đó, sớm nhất có thể kể tới bản Kim Kiều truyện dịch sang tiếng Nhật thành Tú tượng Thông tục Kim Kiều truyện (Kim Kiều truyện thông tục có tranh minh họa) của Nishida Korenori được xuất bản vào năm Bảo Lịch 13 (1763). Bản này được lưu giữ ở Thư viện Đại học Tenri, gồm 7 sách, 5 quyển, 20 hồi. Cuối sách 7 có ghi: "Tháng Giêng, năm Quý Mùi, Bảo Lịch thứ 13 (1763)". Như vậy, bản dịch xuất hiện 3 năm trước khi thi hào Nguyễn Du ra đời vào năm 1766.Năm 2003, tôi đến Thư viện Đại học Tenri (gần Nara) để nhìn tận mắt, sờ tận tay bản dịch Thông tục Kim Kiều truyện và xin sao chụp lại (318 trang, khổ 28 cm x 36 cm, 20 tranh minh họa). Tôi được biết GS Trần Đình Sử cũng có cuốn này từ năm 1996 khi ông đi Nhật.Gần đây, nhà nghiên cứu Vương Trung Hiếu cũng đã tìm được những tư liệu mới nhất về Kim Vân Kiều truyện ở Nhật Bản. Ông đã giới thiệu bài Ảnh hưởng của tiểu thuyết tài tử giai nhân Trung Quốc - Trường hợp Bakin của GS Isobe Yūko (trích từ kỷ yếu của Đại học Takaoka, quyển thứ 18, xuất bản 2003 tại Nhật Bản). GS Isobe Yūko cho biết:"Kim Vân Kiều truyện của Trung Quốc du nhập vào Nhật Bản trong thời kỳ Edo (1603 - 1868), từ đó về sau có nhiều bản dịch truyện này sang tiếng Nhật. Năm 1763, xuất hiện bản dịch Thông tục Kim Kiều truyện của Nishida Korenori, được xem là bản dịch Kim Vân Kiều truyện của Trung Quốc sớm nhất".Với tư liệu như thế về năm xuất hiện bản dịch Kim Vân Kiều truyện của Nhật Bản, vấn đề Kim Vân Kiều truyện có trước, Truyện Kiều sáng tạo lại, chuyển thể thành truyện thơ từ tác phẩm này là đã rõ. Sinh viên Lào thi tìm hiểu Nguyễn Du và Truyện Kiều cùng người Việt TTO - 5 sinh viên Lào đang theo học Trường cao đẳng Văn hóa, thể thao, du lịch Hà Tĩnh đã có những bài luận hàng chục trang giấy tham dự cuộc thi tìm hiểu về Nguyễn Du và Truyện Kiều cùng với các giáo viên, học sinh, sinh viên người Việt.

Nguyễn Du trong không gian văn hóa Thăng Long - Hà Nội

Nguyễn Du trong không gian văn hóa Thăng Long - Hà Nội

Kinhtedothi - “Chẳng thơm cùng thể hoa nhài/ Dẫu không thanh lịch cũng người Tràng An” (Ca dao cổ). Nguyễn Du (1765 - 1820) cất tiếng khóc chào đời trên đất Thăng Long (tại Bích Câu /nghĩa: Con ngòi màu biếc). Ông sống trọn tuổi thơ và tuổi hoa niên trên đất Kinh kỳ.

kinhtedothi.vn
Mai Thu Huyền phản hồi tranh cãi về phim 'Kiều'

Mai Thu Huyền phản hồi tranh cãi về phim 'Kiều'

Tung ra những hình ảnh đầu tiên, phim điện ảnh 'Kiều' do Mai Thu Huyền đạo diễn gây tranh cãi về việc sử dụng chữ Quốc ngữ trong phim.

ngoisao.net
Giữa lúc căng thẳng với Ấn Độ và Đài Loan, báo Trung Quốc đe dọa “không bảo đảm không nổ súng trước”

Giữa lúc căng thẳng với Ấn Độ và Đài Loan, báo Trung Quốc đe dọa “không bảo đảm không nổ súng trước”

Thời báo Hoàn cầu, cơ quan truyền thông chính thức của Trung Quốc ngày thứ Sáu (25/9) đăng bài nói Trung Quốc không đảm bảo rằng sẽ không nổ súng trước.

viettimes.vn
Kiều

Kiều "đánh úp" với teaser đầy huyền ảo cùng nữ chính bí ẩn, "thái hậu" Thanh Hằng sắp có đối thủ xứng tầm?

Dự án Kiều ra mắt đúng 200 ngày mất của đại thi hào Nguyễn Du.

kenh14.vn
Ấn Độ bắt tay Mỹ chặn đứng tham vọng của Trung Quốc trên biển như thế nào?

Ấn Độ bắt tay Mỹ chặn đứng tham vọng của Trung Quốc trên biển như thế nào?

Ấn Độ đang đẩy mạnh các hoạt động hợp tác với Mỹ và nhiều quốc gia khác để “kiềm chế” tham vọng thống trị châu Á của Trung Quốc.

soha.vn
Trung Quốc, Ấn Độ tăng mạnh lượng quân nhu ra biên giới trước mùa Đông

Trung Quốc, Ấn Độ tăng mạnh lượng quân nhu ra biên giới trước mùa Đông

Khi mùa đông khắc nghiệt đến gần, Trung Quốc và Ấn Độ đều đẩy mạnh gửi quân nhu đến khu vực biên giới vốn xảy ra nhiều mâu thuẫn trong thời gian qua.

baotintuc.vn
Đài Loan liên tục thử tên lửa, căng thẳng với Trung Quốc tăng nhiệt

Đài Loan liên tục thử tên lửa, căng thẳng với Trung Quốc tăng nhiệt

Đài Loan liên tục phóng thử nghiệm nhiều tên lửa ở khu vực biển phía Đông và phía Nam hòn đảo này trong những ngày qua

viettimes.vn
Tân binh khóc vì bị đưa tới gần biên giới Ấn Độ, Trung Quốc nói gì?

Tân binh khóc vì bị đưa tới gần biên giới Ấn Độ, Trung Quốc nói gì?

Truyền thông Trung Quốc cáo buộc Đài Loan cố tình xuyên tạc khi nói các tân binh Trung Quốc khóc trên chuyến xe điều tới vùng biên giới tranh chấp với Ấn Độ.

soha.vn
Kỳ 9: Sự tác động tới cấu trúc an ninh khu vực và khó khăn của Việt Nam

Kỳ 9: Sự tác động tới cấu trúc an ninh khu vực và khó khăn của Việt Nam

Vị trí của quốc gia chủ chốt trong ASEAN tạo cho Việt Nam cơ hội tác động vào tiến trình định hình cấu trúc an ninh tại khu vực

viettimes.vn
Nga không dễ rơi vào

Nga không dễ rơi vào "cái bẫy ngọt ngào" của Mỹ để hợp thành liên minh chống Trung Quốc?

Theo các chuyên gia phân tích, ngay cả khi Washington cố gắng kéo Moscow vào quỹ đạo của mình để gây áp lực với Trung Quốc, Mỹ chỉ cần Nga tạm thời và luôn là "kình địch" của Nga. Khi không còn cần đến nữa, Mỹ sẽ rời bỏ Nga không thương tiếc.

soha.vn
Các tin khác
a
Xem thêm
Góc nhìn VNREVIEW
Tin mới nhất
Đọc nhiều nhất Phản hồi nhiều nhất

1 Đây là 6 tập đoàn điện tử lớn nhất thế giới hiện nay

2 11 lý do vì sao nam giới không bao giờ chọn “gái ngoan”

3 Bóc phốt "sữa béo Nga" New Milky: Hàng ‘năm cha ba mẹ’, giá bán trên trời

4 10 bí ẩn lớn nhất trong lịch sử có thể không bao giờ được giải đáp

5 Gái ngoan thường "ế", tại sao vậy?

Điểm tin tuần