thumbnail - Loài chim sặc sỡ nổi tiếng trong “Vua sư tử” sắp tuyệt chủng
Thu Hà
Hà Nội

Loài chim sặc sỡ nổi tiếng trong “Vua sư tử” sắp tuyệt chủng

Loài chim có bộ lông đầy màu sắc, rất cuốn hút từng xuất hiện trong bộ phim "Vua sư tử" sau đó trở nên nổi tiếng, đang đứng trước bờ vực tuyệt chủng, bị xóa sổ bởi biến đổi khí hậu. 

Hiện tượng nóng lên toàn cầu đang làm giảm khả năng sinh sản hiệu quả của loài chim hồng hoàng mỏ vàng phía nam, loài chim thường thấy ở các khu vực rừng cây khô và cây bụi ở Nam Phi. Trong một chuyến đi săn, bạn có thể bắt gặp một con chim mỏ sừng màu vàng pha đỏ giống như nhân vật Zazu của phim Vua sư tử. Trong bộ phim hoạt hình đậm chất nhạc kịch này, nó là cố vấn đáng tin cậy nhất của Simba.

Nóng lên toàn cầu đe dọa sinh sản và sinh tồn của các loài chim

Tác giả đầu tiên của nghiên cứu, Tiến sĩ Nicholas Pattinson, Đại học Cape Town nói rằng ngày càng có nhiều bằng chứng về tác động tiêu cực của nhiệt độ cao đối với hành vi, sinh lý, sinh sản cũng như sự tồn tại của các loài chim, động vật có vú và bò sát trên thế giới. Những hiện tượng chết hàng loạt liên quan đến nhiệt trong khoảng thời gian ngắn chỉ vài ngày đang ngày càng được ghi nhận nhiều hơn, điều này chắc chắn là mối đe dọa đối với sự tồn tại của quần thể và chức năng của hệ sinh thái. Nhóm của Pattinson đã tìm hiểu về một quần thể chim mỏ sừng vàng tại Khu bảo tồn sông Kuruman ở phía nam sa mạc Kalahari từ năm 2008 đến năm 2019. Dữ liệu này được thu thập độc quyền từ các cặp sinh sản trong hộp làm tổ bằng gỗ.

Loài chim sặc sỡ nổi tiếng trong “Vua sư tử” sắp tuyệt chủng 

Những hiện tượng tương tự cũng được xác định từ các phân tích về các xu hướng dài hạn và các nỗ lực nhân giống riêng lẻ. Pattinson cho biết rằng trong thời gian theo dõi, những tác động gây chết người dưới nhiệt độ cao - bao gồm cả việc kiếm ăn, cung cấp và duy trì khối lượng cơ thể bị tổn hại - đã làm giảm cơ hội sinh sản thành công hoặc thậm chí sinh tồn của chim mỏ sừng. Loài chim này thường có xu hướng sống chung một vợ một chồng và theo cặp sinh sản hoặc các nhóm gia đình nhỏ. 

Chúng có tiếng kêu phát âm thanh cluck-cluck rất đặc biệt. Khi một con chim bắt đầu kêu, rất nhanh sau đó cả nhóm sẽ tham gia cùng để tạo ra một bản hòa tấu tiếng chim rộn rã. Tiếng kêu của nó cũng pha lẫn cả huýt sáo, càu nhàu và nghiến răng.

Đây là một trong những nghiên cứu quan trọng đầu tiên về tác động của cuộc khủng hoảng khí hậu đối với sự thành công trong chăn nuôi ở quy mô dân số trong một khoảng thời gian dài hơn. Sự nóng lên toàn cầu đang làm trầm trọng thêm các điều kiện khắc nghiệt nhất ở các vùng khô hạn trên thế giới, làm tăng tần suất và cường độ của các đợt hạn hán. Những động vật sống trong các khu vực này đã phải gánh chịu hậu quả. Nhiều loài chim bị ảnh hưởng, chúng sinh sản sớm hơn và trong một khoảng thời gian ngắn hơn.

Ngày càng có nhiều bằng chứng hơn về những tác động tiêu cực của nhiệt độ cao đối với các hành vi, sinh lý, sinh sản và sự tồn tại của các loài chim, động vật có vú và bò sát khác nhau trên khắp thế giới. Những hiện tượng tử vong hàng loạt chắc chắn là mối đe dọa đối với sự tồn tại của quần thể và chức năng của hệ sinh thái.

Chim mỏ sừng vàng đang chịu tác động trực tiếp của biến đổi khí hậu

Chim mỏ sừng vàng là loài làm tổ trong khoang. Con cái tự nhốt mình và ở đó trung bình 50 ngày để ấp và chăm sóc con sau khi nở. Con đực sẽ cho con cái và con non ăn qua một khe hở hẹp theo chiều dọc. Kiểu làm tổ này là một hình thức tự bảo vệ của chúng khỏi các động vật ăn thịt và sự thành công trong sinh sản phụ thuộc chủ yếu vào các yếu tố khác như khí hậu và nguồn thức ăn sẵn có.

Loài chim sặc sỡ nổi tiếng trong “Vua sư tử” sắp tuyệt chủng 

Chim mỏ sừng mỏ vàng sẽ bắt đầu sinh sản để đáp ứng với lượng mưa, tương ứng với những ngày nóng nhất trong năm. Điều này khiến chúng khó thay đổi ngày sinh sản ngoài những thời điểm nóng nhất. Khi so sánh ba mùa đầu tiên đầu tiên giữa năm 2008 và 2011 với ba mùa cuối cùng từ năm 2016 đến năm 2019, tỷ lệ trung bình của các hộp làm tổ đã giảm từ 52% xuống 12%.

Việc nuôi dưỡng thành công và xuất hiện ít nhất một con chim được nở ra đã giảm từ 58% xuống 17%, và số chim con trung bình được sinh ra cho mỗi lần phối giống giảm từ 1,1% xuống 0,4%. Không có bất cứ nỗ lực nhân giống thành công nào được ghi nhận khi nhiệt độ không khí trên 35.7 độ C. 

Những ngày nóng nhất đều tạo ra những hệ quả tiêu cực với chăn nuôi, những tác động này xuất hiện ngay cả những năm không có hạn hán. Các phát hiện nhấn mạnh tốc độ nhanh chóng và cuộc khủng hoảng khí hậu đang diễn ra đang gây ra những ảnh hưởng nghiêm trọng đối với các loài đặc biệt trong khoảng thời gian ngắn đến mức báo động.

Các dự đoán về sự ấm lên hiện tại tại khu vực có chim mỏ sừng vàng sinh sống cho thấy ngưỡng sinh sản thành công của loài chim này sẽ còn bị phá vỡ trong cả mùa mưa vào khoảng năm 2027. Phần lớn nhận thức của công chúng về tác động của khủng hoảng khí hậu có liên quan đến các kịch bản được tính toán cho năm 2050 và xa hơn nữa. Tuy nhiên, những tác động của khủng hoảng khí hậu vẫn đang hiện hữu và có thể biểu hiện không chỉ trong một thời gian nhất định mà thậm chí trong cả mấy thế hệ đời người. 

Mặc dù chưa có sự kiện tử vong trầm trọng nổi bật nào được ghi nhận, nhưng các dự đoán trong nghiên cứu này cho thấy chim mỏ vàng phía nam có thể bị xóa sổ khỏi những vùng nóng nhất trong phạm vi của chúng sớm nhất vào năm 2027. Hậu quả này có thể dẫn đến sự tuyệt chủng cục bộ, nguyên nhân trực tiếp do không có con chim non mới nào tham gia vào quần thể và sẽ làm thay đổi hệ sinh thái mà chúng ta đang phụ thuộc vào.

Chủ đề liên quan

Chủ đề khác