Nguyễn Văn Sơn
Writer
Một trong những nỗi lo lớn nhất khi dùng AI để viết là tình trạng ảo giác, tức AI tự suy diễn, bịa số liệu hoặc đưa ra thông tin không tồn tại. Cách kết hợp NotebookLM và Gemini giúp giải quyết trực diện vấn đề này. Lý do rất đơn giản: NotebookLM chỉ sử dụng đúng những tài liệu bạn tải lên hoặc những nguồn bạn chủ động chọn lọc, còn Gemini đóng vai trò là công cụ diễn đạt, sáng tạo và trình bày lại nội dung đó một cách hấp dẫn hơn. Khi tách rõ hai vai trò này, bạn vừa kiểm soát được độ chính xác, vừa có chất lượng câu chữ tốt.
Bước đầu tiên là chuẩn bị dữ liệu bằng NotebookLM. Bạn tạo một Notebook mới theo đúng chủ đề mình muốn viết. Toàn bộ nguyên liệu viết bài sẽ được đưa vào đây, có thể là file PDF, tài liệu Word, link bài báo, video YouTube, hoặc văn bản bạn tự tổng hợp. Việc đặt tên Notebook rõ ràng giúp bạn dễ quản lý khi làm nhiều chủ đề khác nhau. Từ thời điểm này trở đi, NotebookLM chỉ suy luận và trả lời dựa trên chính những nội dung đó, không tự ý lấy thêm thông tin bên ngoài. Đây là nền tảng quan trọng nhất để tránh ảo giác.
Sau khi đã có Notebook chứa đủ dữ liệu, bạn không dùng NotebookLM để viết bài dài, đặc biệt là với tiếng Việt, vì văn phong thường khô và thiên về liệt kê. Thay vào đó, bạn chuyển sang Gemini để sản xuất nội dung. Trong Gemini, bạn mở phần công cụ, chọn kết nối với NotebookLM, sau đó chọn đúng Notebook đã tạo ở bước trước. Lúc này, Gemini sẽ đọc và hiểu toàn bộ dữ liệu gốc thông qua NotebookLM, nhưng không được phép vượt ra ngoài phạm vi đó.
Bấm vào dấu + và chọn notebook trong NotebookLM bạn vừa tạo
Từ đây, bạn chỉ cần đưa ra yêu cầu viết như bình thường, ví dụ viết bài blog, viết kịch bản video, viết bài carousel, hoặc chuyển nội dung học thuật thành bài chia sẻ dễ hiểu. Điểm khác biệt lớn là Gemini không còn phải “đoán mò” thông tin, mà diễn đạt lại đúng những gì đã có sẵn trong tài liệu. Điều này giúp bài viết vừa mạch lạc, có chiều sâu, vừa hạn chế tối đa việc sai lệch dữ kiện.
Sự khác nhau giữa hai công cụ thể hiện rất rõ khi dùng cùng một câu lệnh. Với cùng yêu cầu tạo bài viết dạng carousel, NotebookLM thường cho ra nội dung đúng, có dẫn nguồn, nhưng khô, thiên về trình bày học thuật. Gemini, khi được nối với NotebookLM, lại tạo ra nội dung có hook tốt hơn, có tiêu đề, nhịp điệu và cách kể chuyện hấp dẫn hơn, trong khi vẫn bám sát dữ liệu gốc. Nói cách khác, NotebookLM đảm nhiệm phần “đúng”, còn Gemini đảm nhiệm phần “hay”.
Cách làm này đặc biệt phù hợp với những ai viết nội dung chuyên môn, nội dung giáo dục, phân tích, hoặc làm kênh dài hạn. Bạn không cần sợ việc AI bịa số liệu, trích dẫn sai hay thêu dệt dẫn chứng, vì mọi thông tin đều phải đi qua bộ lọc NotebookLM. Gemini chỉ là người viết thuê, không phải người nghĩ ra dữ kiện.
Nếu coi NotebookLM là kho tài liệu đã được kiểm soát, thì Gemini là cây bút giúp bạn biến kho đó thành bài viết dễ đọc, dễ lan tỏa. Khi kết hợp đúng cách, bạn có thể dùng AI để viết nhanh hơn, hay hơn, mà vẫn giữ được sự chính xác và trách nhiệm nội dung. Đây là hướng đi an toàn và bền vững cho bất kỳ ai muốn viết lách nghiêm túc bằng AI.
Bước đầu tiên là chuẩn bị dữ liệu bằng NotebookLM. Bạn tạo một Notebook mới theo đúng chủ đề mình muốn viết. Toàn bộ nguyên liệu viết bài sẽ được đưa vào đây, có thể là file PDF, tài liệu Word, link bài báo, video YouTube, hoặc văn bản bạn tự tổng hợp. Việc đặt tên Notebook rõ ràng giúp bạn dễ quản lý khi làm nhiều chủ đề khác nhau. Từ thời điểm này trở đi, NotebookLM chỉ suy luận và trả lời dựa trên chính những nội dung đó, không tự ý lấy thêm thông tin bên ngoài. Đây là nền tảng quan trọng nhất để tránh ảo giác.
Sau khi đã có Notebook chứa đủ dữ liệu, bạn không dùng NotebookLM để viết bài dài, đặc biệt là với tiếng Việt, vì văn phong thường khô và thiên về liệt kê. Thay vào đó, bạn chuyển sang Gemini để sản xuất nội dung. Trong Gemini, bạn mở phần công cụ, chọn kết nối với NotebookLM, sau đó chọn đúng Notebook đã tạo ở bước trước. Lúc này, Gemini sẽ đọc và hiểu toàn bộ dữ liệu gốc thông qua NotebookLM, nhưng không được phép vượt ra ngoài phạm vi đó.
Bấm vào dấu + và chọn notebook trong NotebookLM bạn vừa tạo
Từ đây, bạn chỉ cần đưa ra yêu cầu viết như bình thường, ví dụ viết bài blog, viết kịch bản video, viết bài carousel, hoặc chuyển nội dung học thuật thành bài chia sẻ dễ hiểu. Điểm khác biệt lớn là Gemini không còn phải “đoán mò” thông tin, mà diễn đạt lại đúng những gì đã có sẵn trong tài liệu. Điều này giúp bài viết vừa mạch lạc, có chiều sâu, vừa hạn chế tối đa việc sai lệch dữ kiện.
Sự khác nhau giữa hai công cụ thể hiện rất rõ khi dùng cùng một câu lệnh. Với cùng yêu cầu tạo bài viết dạng carousel, NotebookLM thường cho ra nội dung đúng, có dẫn nguồn, nhưng khô, thiên về trình bày học thuật. Gemini, khi được nối với NotebookLM, lại tạo ra nội dung có hook tốt hơn, có tiêu đề, nhịp điệu và cách kể chuyện hấp dẫn hơn, trong khi vẫn bám sát dữ liệu gốc. Nói cách khác, NotebookLM đảm nhiệm phần “đúng”, còn Gemini đảm nhiệm phần “hay”.
Cách làm này đặc biệt phù hợp với những ai viết nội dung chuyên môn, nội dung giáo dục, phân tích, hoặc làm kênh dài hạn. Bạn không cần sợ việc AI bịa số liệu, trích dẫn sai hay thêu dệt dẫn chứng, vì mọi thông tin đều phải đi qua bộ lọc NotebookLM. Gemini chỉ là người viết thuê, không phải người nghĩ ra dữ kiện.
Nếu coi NotebookLM là kho tài liệu đã được kiểm soát, thì Gemini là cây bút giúp bạn biến kho đó thành bài viết dễ đọc, dễ lan tỏa. Khi kết hợp đúng cách, bạn có thể dùng AI để viết nhanh hơn, hay hơn, mà vẫn giữ được sự chính xác và trách nhiệm nội dung. Đây là hướng đi an toàn và bền vững cho bất kỳ ai muốn viết lách nghiêm túc bằng AI.
