Quang Trương
Pearl
Liệu một ngày nào đó trong nhà máy ô tô, đồng nghiệp đứng cạnh công nhân không phải là người, mà là một robot cao 1,65 m biết tự thay pin và làm việc suốt 24 giờ?
Nhà máy BMW Plant Leipzig trở thành nơi thử nghiệm cho AEON, robot hình người do Hexagon Robotics phát triển.
Đây được xem là lần đầu tiên robot kiểu này được triển khai trong ngành ô tô theo cách thực tế, không phải chỉ để trình diễn công nghệ. Điều đó cũng mang ý nghĩa biểu tượng, vì trong nhiều năm qua, phần lớn các thử nghiệm robot hình người diễn ra ở Bắc Mỹ hoặc Đông Á.
Quyết định của BMW thực ra không xuất hiện một cách đột ngột. Trước đó, hãng đã có một thử nghiệm kéo dài 10 tháng tại nhà máy BMW Plant Spartanburg.
Ở đó, robot Figure 02 của Figure AI đã tham gia hỗ trợ sản xuất hơn 30.000 chiếc BMW X3.
Robot làm việc theo ca 10 giờ, di chuyển hơn 90.000 linh kiện trong dây chuyền.
Những kinh nghiệm từ thử nghiệm đó chính là nền tảng để BMW tiếp tục thử nghiệm tại Đức.
Arnaud Robert, lãnh đạo Hexagon Robotics, từng nói rõ: công ty của ông không kinh doanh những màn nhảy múa của robot, họ kinh doanh lao động.
Vì vậy AEON được tối ưu cho môi trường nhà máy.
Thay vì đi bằng hai chân, robot di chuyển bằng bánh xe. Sau nhiều thử nghiệm, nhóm phát triển nhận ra rằng trên các sàn nhà máy phẳng, bánh xe nhanh hơn và tiết kiệm năng lượng hơn.
Robot cao khoảng 1,65 mét, nặng 60 kg, có thể di chuyển với tốc độ 2,5 mét mỗi giây.
Một điểm thú vị là nó có thể tự thay pin chỉ trong 23 giây. Điều này cho phép robot hoạt động liên tục 24 giờ mỗi ngày mà không cần con người hỗ trợ.
AEON được trang bị 22 cảm biến gồm camera, cảm biến khoảng cách, cảm biến hồng ngoại và hệ thống định vị SLAM. Nhờ vậy robot có khả năng nhận biết không gian xung quanh theo thời gian thực và quan sát 360 độ.
Khả năng này giúp nó thực hiện các nhiệm vụ như kiểm tra chất lượng sản phẩm, điều mà nhiều robot cố định trên dây chuyền khó làm được.
Phần thân dạng người cho phép gắn nhiều loại công cụ khác nhau, từ kẹp linh kiện cho tới thiết bị quét. Điều này giúp BMW có thể dùng robot cho nhiều nhiệm vụ trong các khu vực sản xuất khác nhau.
Thử nghiệm AEON tại Leipzig bắt đầu từ tháng 12 năm 2025.
Một đợt thử nghiệm tiếp theo dự kiến diễn ra vào tháng 4 năm 2026. Nếu mọi thứ diễn ra đúng kế hoạch, giai đoạn thí điểm đầy đủ sẽ bắt đầu vào mùa hè năm 2026.
Khi đó hai robot AEON sẽ hoạt động cùng lúc trong hai nhiệm vụ chính.
Một nhiệm vụ liên quan đến lắp ráp pin cao áp, nhiệm vụ còn lại liên quan đến sản xuất linh kiện cho các bộ phận bên ngoài của xe.
Việc BMW chọn Leipzig không phải ngẫu nhiên.
Đây là nhà máy có hệ thống công nghệ đầy đủ nhất của hãng tại Đức. Nơi này kết hợp nhiều quy trình sản xuất trong cùng một khu vực, từ sản xuất pin, ép nhựa, dập kim loại, chế tạo thân xe đến lắp ráp cuối cùng.
Nếu robot có thể hoạt động hiệu quả tại đây, nó có thể được triển khai ở nhiều nhà máy khác trong mạng lưới BMW.
Để chuẩn bị cho điều đó, BMW đã thành lập một trung tâm chuyên trách về trí tuệ nhân tạo vật lý trong sản xuất. Mục tiêu của trung tâm là tập hợp kiến thức robot và AI trong toàn tập đoàn, đồng thời xây dựng lộ trình đánh giá công nghệ mới từ thử nghiệm trong phòng lab đến triển khai thực tế.
Điều quan trọng hơn nằm ở hệ thống dữ liệu phía sau.
Trong nhiều năm, BMW đã dần loại bỏ các kho dữ liệu rời rạc trong mạng lưới sản xuất của mình và thay thế bằng một nền tảng dữ liệu thống nhất. Nhờ vậy, thông tin sản xuất được tiêu chuẩn hóa và có thể truy cập bất cứ lúc nào.
Chính nền tảng này cho phép các hệ thống AI hoạt động tự chủ và học hỏi liên tục.
Robot AEON thực chất là lớp vật lý của hệ thống đó.
Robot sử dụng máy tính tích hợp NVIDIA Jetson Orin và được huấn luyện chủ yếu trong môi trường mô phỏng bằng nền tảng NVIDIA Isaac của NVIDIA.
Nhờ mô phỏng, nhiều khả năng di chuyển của robot có thể được phát triển trong vài tuần thay vì vài tháng.
Dự án cũng sử dụng nền tảng đám mây Microsoft Azure để phát triển mô hình AI ở quy mô lớn, cùng các bộ truyền động của Maxon Group để điều khiển chuyển động.
Thử nghiệm của BMW không chỉ là câu chuyện riêng của một nhà máy.
Một khảo sát trong báo cáo “State of AI in the Enterprise 2026” của Deloitte với hơn 3.200 lãnh đạo doanh nghiệp tại 24 quốc gia cho thấy 58% công ty đã bắt đầu sử dụng AI vật lý ở một mức độ nào đó.
Con số này được dự đoán có thể đạt 80% trong vòng hai năm tới.
Điều đó có nghĩa là robot và AI không còn chỉ nằm trong phòng thí nghiệm hay các bản trình diễn công nghệ. Chúng đang được thử nghiệm trực tiếp trong môi trường sản xuất khắc nghiệt.
Thử nghiệm tại Leipzig vì thế trở thành một tín hiệu quan trọng. Nó cho thấy robot hình người đang bước ra khỏi giai đoạn ý tưởng để tiến vào dây chuyền sản xuất thật.
Câu hỏi lớn lúc này không còn là robot có thể làm việc trong nhà máy hay không.
Câu hỏi là các nhà máy còn lại của châu Âu sẽ theo kịp tốc độ này nhanh đến đâu.
Và nếu điều đó xảy ra, có lẽ một ngày nào đó trong các khu công nghiệp ở Việt Nam, khi bước vào nhà máy, chúng ta cũng sẽ thấy những “đồng nghiệp” robot như vậy làm việc bên cạnh con người. (artificialintelligence)
Đồng nghiệp mới trong nhà máy BMW
Ngày càng nhiều nhà máy trên thế giới đang thử nghiệm robot hình người, nhưng khi BMW chính thức đưa một robot như vậy vào sản xuất tại Đức, câu chuyện lập tức thu hút sự chú ý của toàn ngành công nghiệp châu Âu.Nhà máy BMW Plant Leipzig trở thành nơi thử nghiệm cho AEON, robot hình người do Hexagon Robotics phát triển.
Đây được xem là lần đầu tiên robot kiểu này được triển khai trong ngành ô tô theo cách thực tế, không phải chỉ để trình diễn công nghệ. Điều đó cũng mang ý nghĩa biểu tượng, vì trong nhiều năm qua, phần lớn các thử nghiệm robot hình người diễn ra ở Bắc Mỹ hoặc Đông Á.
Quyết định của BMW thực ra không xuất hiện một cách đột ngột. Trước đó, hãng đã có một thử nghiệm kéo dài 10 tháng tại nhà máy BMW Plant Spartanburg.
Ở đó, robot Figure 02 của Figure AI đã tham gia hỗ trợ sản xuất hơn 30.000 chiếc BMW X3.
Robot làm việc theo ca 10 giờ, di chuyển hơn 90.000 linh kiện trong dây chuyền.
Những kinh nghiệm từ thử nghiệm đó chính là nền tảng để BMW tiếp tục thử nghiệm tại Đức.
Một robot được thiết kế để làm việc thật
Robot AEON không được thiết kế để gây ấn tượng bằng những màn biểu diễn. Triết lý của đội phát triển khá thẳng thắn.Arnaud Robert, lãnh đạo Hexagon Robotics, từng nói rõ: công ty của ông không kinh doanh những màn nhảy múa của robot, họ kinh doanh lao động.
Vì vậy AEON được tối ưu cho môi trường nhà máy.
Thay vì đi bằng hai chân, robot di chuyển bằng bánh xe. Sau nhiều thử nghiệm, nhóm phát triển nhận ra rằng trên các sàn nhà máy phẳng, bánh xe nhanh hơn và tiết kiệm năng lượng hơn.
Robot cao khoảng 1,65 mét, nặng 60 kg, có thể di chuyển với tốc độ 2,5 mét mỗi giây.
Một điểm thú vị là nó có thể tự thay pin chỉ trong 23 giây. Điều này cho phép robot hoạt động liên tục 24 giờ mỗi ngày mà không cần con người hỗ trợ.
AEON được trang bị 22 cảm biến gồm camera, cảm biến khoảng cách, cảm biến hồng ngoại và hệ thống định vị SLAM. Nhờ vậy robot có khả năng nhận biết không gian xung quanh theo thời gian thực và quan sát 360 độ.
Khả năng này giúp nó thực hiện các nhiệm vụ như kiểm tra chất lượng sản phẩm, điều mà nhiều robot cố định trên dây chuyền khó làm được.
Phần thân dạng người cho phép gắn nhiều loại công cụ khác nhau, từ kẹp linh kiện cho tới thiết bị quét. Điều này giúp BMW có thể dùng robot cho nhiều nhiệm vụ trong các khu vực sản xuất khác nhau.
Thử nghiệm AEON tại Leipzig bắt đầu từ tháng 12 năm 2025.
Một đợt thử nghiệm tiếp theo dự kiến diễn ra vào tháng 4 năm 2026. Nếu mọi thứ diễn ra đúng kế hoạch, giai đoạn thí điểm đầy đủ sẽ bắt đầu vào mùa hè năm 2026.
Khi đó hai robot AEON sẽ hoạt động cùng lúc trong hai nhiệm vụ chính.
Một nhiệm vụ liên quan đến lắp ráp pin cao áp, nhiệm vụ còn lại liên quan đến sản xuất linh kiện cho các bộ phận bên ngoài của xe.
Việc BMW chọn Leipzig không phải ngẫu nhiên.
Đây là nhà máy có hệ thống công nghệ đầy đủ nhất của hãng tại Đức. Nơi này kết hợp nhiều quy trình sản xuất trong cùng một khu vực, từ sản xuất pin, ép nhựa, dập kim loại, chế tạo thân xe đến lắp ráp cuối cùng.
Nếu robot có thể hoạt động hiệu quả tại đây, nó có thể được triển khai ở nhiều nhà máy khác trong mạng lưới BMW.
Để chuẩn bị cho điều đó, BMW đã thành lập một trung tâm chuyên trách về trí tuệ nhân tạo vật lý trong sản xuất. Mục tiêu của trung tâm là tập hợp kiến thức robot và AI trong toàn tập đoàn, đồng thời xây dựng lộ trình đánh giá công nghệ mới từ thử nghiệm trong phòng lab đến triển khai thực tế.
Hạ tầng AI phía sau robot
Một robot hình người trong nhà máy không chỉ là một cỗ máy cơ khí.Điều quan trọng hơn nằm ở hệ thống dữ liệu phía sau.
Trong nhiều năm, BMW đã dần loại bỏ các kho dữ liệu rời rạc trong mạng lưới sản xuất của mình và thay thế bằng một nền tảng dữ liệu thống nhất. Nhờ vậy, thông tin sản xuất được tiêu chuẩn hóa và có thể truy cập bất cứ lúc nào.
Chính nền tảng này cho phép các hệ thống AI hoạt động tự chủ và học hỏi liên tục.
Robot AEON thực chất là lớp vật lý của hệ thống đó.
Robot sử dụng máy tính tích hợp NVIDIA Jetson Orin và được huấn luyện chủ yếu trong môi trường mô phỏng bằng nền tảng NVIDIA Isaac của NVIDIA.
Nhờ mô phỏng, nhiều khả năng di chuyển của robot có thể được phát triển trong vài tuần thay vì vài tháng.
Dự án cũng sử dụng nền tảng đám mây Microsoft Azure để phát triển mô hình AI ở quy mô lớn, cùng các bộ truyền động của Maxon Group để điều khiển chuyển động.
Thử nghiệm của BMW không chỉ là câu chuyện riêng của một nhà máy.
Một khảo sát trong báo cáo “State of AI in the Enterprise 2026” của Deloitte với hơn 3.200 lãnh đạo doanh nghiệp tại 24 quốc gia cho thấy 58% công ty đã bắt đầu sử dụng AI vật lý ở một mức độ nào đó.
Con số này được dự đoán có thể đạt 80% trong vòng hai năm tới.
Điều đó có nghĩa là robot và AI không còn chỉ nằm trong phòng thí nghiệm hay các bản trình diễn công nghệ. Chúng đang được thử nghiệm trực tiếp trong môi trường sản xuất khắc nghiệt.
Thử nghiệm tại Leipzig vì thế trở thành một tín hiệu quan trọng. Nó cho thấy robot hình người đang bước ra khỏi giai đoạn ý tưởng để tiến vào dây chuyền sản xuất thật.
Câu hỏi lớn lúc này không còn là robot có thể làm việc trong nhà máy hay không.
Câu hỏi là các nhà máy còn lại của châu Âu sẽ theo kịp tốc độ này nhanh đến đâu.
Và nếu điều đó xảy ra, có lẽ một ngày nào đó trong các khu công nghiệp ở Việt Nam, khi bước vào nhà máy, chúng ta cũng sẽ thấy những “đồng nghiệp” robot như vậy làm việc bên cạnh con người. (artificialintelligence)
