Khi một người có quyền lực trong lĩnh vực AI thế giới đứng trước hàng nghìn sinh viên vừa tốt nghiệp và nói "tất cả chúng ta đều xuất phát từ cùng một vạch", đó không phải câu an ủi sáo rỗng.
Ngày 10/5, Jensen Huang xuất hiện tại lễ tốt nghiệp Đại học Carnegie Mellon để nhận bằng tiến sĩ danh dự. Ông đến với tư cách người sáng lập Nvidia, công ty nghìn tỷ đô la đứng sau làn sóng AI đang thay đổi thế giới. Nhưng những gì ông nói trên sân khấu lại không phải về Nvidia.
Ông kể về năm 9 tuổi, theo cha mẹ sang Mỹ, học nội trú ở một thị trấn khai thác than nhỏ bé ở Kentucky. Về người mẹ đánh thức ông dậy lúc 4 giờ sáng để đi giao báo. Về công việc rửa bát ở nhà hàng Denny's mà ông coi là "bước tiến sự nghiệp" hồi đó. Và về chuyến bay sang Nhật để gặp CEO Sega, xin lỗi vì không hoàn thành được hợp đồng, rồi cầu xin ông đừng cắt tiền thanh toán vì nếu không, Nvidia sẽ chết ngay lập tức. Ông gọi đó là "một trong những việc khó khăn nhất tôi từng làm".
Không phải ngẫu nhiên ông chọn kể những câu chuyện đó.
Các sinh viên tốt nghiệp năm 2026 bước ra đời trong một bầu không khí nặng nề. Tỷ lệ thất nghiệp của người mới ra trường đang ở mức cao kỷ lục. Hơn chục tập đoàn lớn công khai sa thải nhân viên vì AI. CEO Anthropic cảnh báo AI có thể xóa 50% việc làm văn phòng cấp thấp. Elon Musk còn đưa ra con số 20% nguy cơ tuyệt chủng của nhân loại.
Jensen Huang thẳng thắn gọi những phát ngôn kiểu đó là "vô ích", và cho rằng một số CEO đã phát triển "phức cảm thần thánh", tự tin rằng mình biết tất cả mọi thứ.
Thay vào đó, ông nói điều này: AI đang thiết lập lại toàn bộ ngành điện toán, theo nghĩa đen. Sáu mươi năm qua, máy tính hoạt động theo một nguyên tắc duy nhất là con người viết lệnh và máy thực thi. Mô hình đó đã lỗi thời. Mọi quy tắc cũ đang được viết lại. Và chính vì vậy, lần đầu tiên trong lịch sử ngành, người mới vào nghề và người có 30 năm kinh nghiệm đứng trên cùng một vạch xuất phát.
Với người vừa ra trường, đây thực ra là tin tốt.
Ông không phủ nhận rằng AI sẽ thay đổi nhiều công việc, thậm chí xóa bỏ một số. Nhưng ông cũng nói rõ rằng AI không thay thế mục tiêu của con người mà khuếch đại năng lực của họ. Kỹ sư phần mềm dùng AI sẽ giải quyết được những bài toán lớn hơn trước đây. Bác sĩ X-quang dùng AI sẽ chẩn đoán tốt hơn. Và thợ điện, thợ hàn, công nhân xây dựng sẽ có việc làm vì nước Mỹ cần xây dựng toàn bộ cơ sở hạ tầng mới cho kỷ nguyên AI, từ nhà máy chip, trung tâm dữ liệu cho đến lưới điện.
Câu ông để lại cho các sinh viên ngắn gọn và không có gì hoa mỹ: "Hãy dồn hết tâm huyết vào công việc. Hãy tạo ra điều gì đó xứng đáng với nền giáo dục, tiềm năng của bạn, và những người đã tin tưởng bạn trước khi cả thế giới tin tưởng bạn."
Người rửa bát ở Denny's năm nào giờ điều hành công ty quan trọng nhất trong kỷ nguyên AI. Và ông nói với lứa sinh viên vừa tốt nghiệp rằng họ đang bước vào đúng thời điểm, không phải thời điểm tệ nhất.
Kính gửi Hiệu trưởng Jahanian, các thành viên Hội đồng Quản trị, giảng viên, khách quý, các bậc phụ huynh và gia đình, và quan trọng nhất là các sinh viên tốt nghiệp khóa 2026 của Đại học Carnegie Mellon.
Cảm ơn quý vị đã trao cho tôi vinh dự đặc biệt này. Được có mặt ở đây, tại Carnegie Mellon, một trong những trường đại học hàng đầu thế giới, có ý nghĩa rất lớn với tôi. Đây là một trong số ít những nơi thực sự kiến tạo tương lai.
Hôm nay là ngày tự hào và vui mừng. Là ngày những ước mơ trở thành hiện thực. Nhưng ngày này không chỉ thuộc về riêng các bạn. Gia đình, thầy cô, người hướng dẫn và bạn bè đã luôn ở bên các bạn trên mỗi bước đường.
Trước khi nói về tương lai, hãy cùng cảm ơn họ. Ngày hôm nay cũng thuộc về họ.
Các bạn sinh viên, hãy đứng dậy cùng tôi. Và đặc biệt, hãy quay sang mẹ của mình. Chúc mẹ một Ngày của Mẹ thật hạnh phúc.
Với các bạn, đây là một bước tiến mới trong cuộc đời. Nhưng với bà ấy, đây là giấc mơ đã thành sự thật. Hãy nhớ lấy điều đó.
Được chứng kiến các bạn tốt nghiệp từ một trong những trường đại học hàng đầu thế giới, với tôi, đây cũng là khoảnh khắc của riêng mình.
Cha mẹ tôi sẽ vô cùng tự hào nếu có mặt ở đây hôm nay. Hành trình của tôi cũng là hành trình của họ. Tôi là kết quả của giấc mơ mà họ đã ôm ấp, và giấc mơ đó chính là Giấc mơ Mỹ.
Giống như nhiều người trong số các bạn, tôi là người nhập cư thế hệ đầu tiên.
Cha tôi có một ước mơ duy nhất là nuôi dạy gia đình mình ở Mỹ. Khi tôi chín tuổi, ông gửi anh trai và tôi sang đây. Chúng tôi theo học tại một trường nội trú Baptist ở Oneida, Kentucky, một thị trấn nhỏ chỉ vài trăm dân, nằm giữa vùng khai thác than. Hai năm sau, cha mẹ tôi bỏ lại tất cả để sang đây đoàn tụ với chúng tôi. Họ đến với gần như hai bàn tay trắng.
Cha tôi là kỹ sư hóa học. Mẹ tôi làm giúp việc tại một trường Công giáo. Bà thường đánh thức tôi dậy lúc 4 giờ sáng để đi giao báo. Anh trai tôi xin được cho tôi việc rửa bát ở nhà hàng Denny's, và hồi đó tôi nghĩ đó là một bước tiến lớn trong sự nghiệp.
Tôi học tại Đại học Bang Oregon. Tôi gặp vợ tôi, Lori, khi tôi 17 tuổi, lúc đó tôi là sinh viên trẻ nhất trường. Chúng tôi cùng nhóm thí nghiệm. Cô ấy 19 tuổi, tức là lớn hơn tôi hai tuổi.
Tôi đã đánh bại 250 chàng trai khác trong lớp để chinh phục trái tim bà ấy.
Chúng tôi đã kết hôn được 40 năm. Chúng tôi có hai người con tuyệt vời, và cả hai đều đang làm việc tại Nvidia.
Tôi đồng sáng lập Nvidia cùng Chris Malachowsky và Curtis Priem khi tôi 30 tuổi. Họ là hai nhà khoa học máy tính xuất sắc. Chúng tôi muốn tạo ra một loại máy tính khác, một loại máy tính có thể giải quyết những bài toán mà máy tính thông thường không thể xử lý được.
Chúng tôi hoàn toàn không biết cách thành lập công ty, huy động vốn hay điều hành doanh nghiệp. Tôi nghĩ bụng, khó đến mức nào chứ. Hóa ra là khó hơn tôi tưởng rất nhiều.
Công nghệ đầu tiên của chúng tôi đơn giản là không hoạt động được, và chúng tôi sắp cạn tiền. Có lúc, tôi phải bay sang Nhật để gặp CEO của Sega, giải thích rằng công nghệ họ giao cho chúng tôi phát triển là bất khả thi, xin hủy hợp đồng mà chúng tôi không thể hoàn thành, rồi cầu xin ông ấy tiếp tục thanh toán. Nếu không có số tiền đó, Nvidia sẽ biến mất ngay lập tức.
Đó là một trong những việc xấu hổ, nhục nhã và khó khăn nhất tôi từng làm trong đời.
CEO của Sega, ông Irimajiri, đã đồng ý. Ông dạy tôi rằng làm CEO không phải để nắm quyền lực, mà là để gánh trách nhiệm giữ cho công ty tồn tại. Và rằng sự thành thật, khiêm tốn đôi khi nhận lại được sự hào phóng và tử tế, ngay cả trong thế giới kinh doanh.
Chúng tôi dùng số tiền đó để tái cấu trúc công ty. Và trong hoàn cảnh khó khăn đó, chúng tôi đã phát minh ra những phương pháp thiết kế chip và máy tính mới, những phương pháp vẫn còn được dùng đến tận ngày nay.
Trong suốt 33 năm, Nvidia liên tục tự đổi mới. Mỗi lần, chúng tôi lại tự hỏi: việc này khó đến mức nào? Và mỗi lần, chúng tôi đều nhận ra rằng nó khó hơn nhiều so với tưởng tượng.
Nhưng chính nhờ những lần như vậy mà chúng tôi học được một điều: thất bại không phải đối lập với thành công. Mỗi thất bại chỉ đơn giản là một khoảnh khắc để học hỏi, để giữ thái độ khiêm nhường, để rèn bản lĩnh. Sự kiên cường được tôi luyện từ thất bại chính là sức mạnh giúp bạn bắt đầu lại.
Hôm nay, tôi là một trong những CEO có thâm niên nhất trong ngành công nghệ. Nvidia là dự án tôi xây dựng cùng 45.000 đồng nghiệp xuất sắc, và đó là tâm huyết cả đời tôi.
Giờ là lượt của các bạn. Và thời điểm này không thể hoàn hảo hơn.
Sự nghiệp của tôi bắt đầu từ buổi bình minh của cuộc cách mạng máy tính cá nhân. Sự nghiệp của các bạn bắt đầu từ cuộc cách mạng trí tuệ nhân tạo. Đây mới chỉ là khởi đầu.
AI bắt nguồn từ chính Carnegie Mellon. Vào những năm 1950, các nhà nghiên cứu ở đây đã tạo ra Logic Theorist, được coi là chương trình AI đầu tiên trong lịch sử. Năm 1979, CMU thành lập Viện Robot học. Sáng nay tôi đã đến thăm nơi đó, và cả Câu lạc bộ Robot, tổ chức học thuật đầu tiên trên thế giới hoàn toàn dành riêng cho robot học.
AI đang thiết lập lại toàn bộ ngành điện toán. Tôi đã chứng kiến mọi làn sóng lớn: máy tính lớn, máy tính cá nhân, internet, di động, điện toán đám mây. Mỗi làn sóng đều xây dựng trên nền tảng trước đó. Nhưng những gì đang xảy ra bây giờ còn lớn hơn tất cả những gì đã qua.
Sáu mươi năm qua, ngành điện toán hoạt động theo một nguyên tắc duy nhất: con người viết phần mềm, máy tính thực thi lệnh. Mô hình đó đã lỗi thời. AI đã thay đổi tất cả, từ lập trình thủ công sang học máy, từ phần mềm chạy trên CPU sang mạng nơ-ron chạy trên GPU, từ thực thi lệnh sang hiểu biết, suy luận, lập kế hoạch và sử dụng công cụ. Một ngành công nghiệp hoàn toàn mới đã ra đời với sứ mệnh sản xuất đại trà trí tuệ.
Vì AI là nền tảng của mọi ngành, mọi ngành đều sẽ thay đổi.
Với nhiều người, điều đó gây ra lo lắng. Chứng kiến AI viết phần mềm, tạo hình ảnh, điều khiển ô tô, người ta đương nhiên đặt câu hỏi: điều gì sẽ xảy ra tiếp theo, công việc có biến mất không, con người có bị bỏ lại không?
Mỗi cuộc cách mạng công nghệ lớn trong lịch sử đều mang đến cả cơ hội lẫn nỗi sợ hãi. Khi xã hội đón nhận công nghệ với sự cởi mở, trách nhiệm và lạc quan, chúng ta mở rộng tiềm năng con người nhiều hơn là thu hẹp nó.
AI, hiểu đơn giản là tự động hóa quá trình hiểu biết, suy luận và giải quyết vấn đề, là một trong những công nghệ mạnh mẽ nhất nhân loại từng tạo ra. Như mọi công nghệ đột phá trước đó, nó mang cả hy vọng to lớn lẫn những rủi ro thực sự. Trách nhiệm của thế hệ chúng ta không chỉ là thúc đẩy AI, mà là thúc đẩy nó một cách khôn ngoan.
Các nhà khoa học và kỹ sư có trách nhiệm vừa phát triển năng lực AI vừa đảm bảo an toàn cho nó. Các nhà hoạch định chính sách có trách nhiệm xây dựng những biện pháp bảo vệ vững chắc, vừa giữ an toàn cho xã hội vừa không cản trở đổi mới và tiến bộ.
Lịch sử cho thấy rằng những xã hội chọn cách né tránh công nghệ không làm chậm lại sự tiến bộ. Họ chỉ bỏ lỡ cơ hội định hình và hưởng lợi từ nó.
Vì vậy câu trả lời không phải là sợ hãi tương lai, mà là dẫn dắt nó một cách khôn ngoan, xây dựng nó một cách có trách nhiệm, và đảm bảo lợi ích của nó đến được với càng nhiều người càng tốt. Chúng ta không nên dạy mọi người sợ tương lai. Chúng ta nên đón nhận nó với sự lạc quan, trách nhiệm và tham vọng.
Hiện nay, chỉ một phần nhỏ dân số thế giới biết viết phần mềm. Nhưng giờ đây, bất kỳ ai cũng có thể nhờ AI giúp tạo ra những thứ hữu ích. Chủ cửa hàng có thể tự xây trang web và phát triển kinh doanh. Thợ mộc có thể tự thiết kế nhà bếp và cung cấp dịch vụ mới cho khách hàng. AI sẽ viết code. Lần đầu tiên trong lịch sử, ai cũng có thể trở thành lập trình viên.
Sức mạnh của điện toán và trí tuệ đang thực sự đến với mọi người, thu hẹp khoảng cách công nghệ.
Giống như điện và internet trước đây, AI sẽ cần đầu tư hàng nghìn tỷ đô la vào cơ sở hạ tầng. Đây là dự án xây dựng hạ tầng công nghệ lớn nhất trong lịch sử nhân loại, và là cơ hội có một không hai để nước Mỹ tái công nghiệp hóa. Để hỗ trợ AI, nước Mỹ sẽ xây dựng nhà máy sản xuất chip, nhà máy máy tính, trung tâm dữ liệu và các cơ sở sản xuất tiên tiến trên khắp cả nước. Thợ điện, thợ sửa ống nước, công nhân thép, kỹ thuật viên, công nhân xây dựng, đây là thời điểm của các bạn.
AI không chỉ tạo ra một ngành điện toán mới. Nó đang tạo ra một kỷ nguyên công nghiệp mới.
Đúng là AI sẽ thay đổi mọi công việc. Nhiều tác vụ sẽ được tự động hóa. Một số công việc sẽ biến mất. Nhưng nhiều công việc mới và những ngành công nghiệp hoàn toàn mới sẽ được tạo ra.
Các tác vụ lập trình ngày càng được tự động hóa, nhưng với AI, kỹ sư phần mềm có thể vươn tới những bài toán lớn hơn nhiều so với trước. Phân tích ảnh X-quang cũng ngày càng được tự động hóa, nhưng với AI, bác sĩ X-quang sẽ chẩn đoán tốt hơn và chăm sóc bệnh nhân hiệu quả hơn.
AI sẽ không thay thế mục tiêu của con người. Nó sẽ khuếch đại năng lực của con người. Đó là lý do tại sao, dù AI viết nhiều code hơn và phân tích nhiều hình ảnh hơn, nhu cầu về kỹ sư phần mềm và bác sĩ X-quang vẫn tiếp tục tăng.
AI khó có thể thay thế bạn. Nhưng những người giỏi sử dụng AI thì có thể.
Hãy tự hỏi: bạn muốn con mình được AI nâng cao năng lực, hay bị bỏ lại phía sau bởi những người đang dùng AI? Không bậc cha mẹ nào muốn con mình bị bỏ lại. Vì vậy hãy xây dựng AI một cách an toàn, đồng thời hình dung một tương lai lạc quan mà con cái chúng ta sẽ muốn góp phần tạo dựng.
Chúng ta có thể và phải làm bốn việc cùng lúc: phát triển AI an toàn, xây dựng chính sách toàn diện, đảm bảo AI được sử dụng rộng rãi và khuyến khích mọi người tham gia. Cơ hội không nên chỉ dành cho những người biết viết code.
Các bạn sinh viên tốt nghiệp năm 2026, các bạn đang bước vào một kỷ nguyên phi thường.
Một ngành công nghiệp mới đang ra đời. Một kỷ nguyên mới của khoa học và khám phá đang bắt đầu. AI sẽ thúc đẩy sự mở rộng tri thức của nhân loại, giúp chúng ta giải quyết những vấn đề từng được coi là bất khả thi.
Chúng ta có cơ hội thu hẹp khoảng cách công nghệ, mang sức mạnh của điện toán và trí tuệ đến với hàng tỷ người lần đầu tiên trong lịch sử. Cơ hội tái công nghiệp hóa nước Mỹ. Và cơ hội tạo ra một tương lai thịnh vượng hơn thế giới mà các bạn đã thừa hưởng.
Không có thế hệ nào bước vào thế giới với những công cụ mạnh mẽ và những cơ hội to lớn như các bạn. Tất cả chúng ta đều đứng trên cùng một vạch xuất phát. Đây là thời điểm để các bạn góp phần định hình tương lai.
Vì vậy, hãy chạy, đừng đi bộ.
Carnegie Mellon có một khẩu hiệu mà tôi rất thích: My heart is in the work, tâm huyết tôi đặt trong công việc.
Hãy dồn hết tâm huyết vào công việc của mình. Hãy tạo ra điều gì đó xứng đáng với nền giáo dục, tiềm năng của bạn, và những người đã tin tưởng bạn trước khi cả thế giới tin tưởng bạn.
Chúc mừng các sinh viên tốt nghiệp khóa 2026, Đại học Carnegie Mellon.
Ngày 10/5, Jensen Huang xuất hiện tại lễ tốt nghiệp Đại học Carnegie Mellon để nhận bằng tiến sĩ danh dự. Ông đến với tư cách người sáng lập Nvidia, công ty nghìn tỷ đô la đứng sau làn sóng AI đang thay đổi thế giới. Nhưng những gì ông nói trên sân khấu lại không phải về Nvidia.
Ông kể về năm 9 tuổi, theo cha mẹ sang Mỹ, học nội trú ở một thị trấn khai thác than nhỏ bé ở Kentucky. Về người mẹ đánh thức ông dậy lúc 4 giờ sáng để đi giao báo. Về công việc rửa bát ở nhà hàng Denny's mà ông coi là "bước tiến sự nghiệp" hồi đó. Và về chuyến bay sang Nhật để gặp CEO Sega, xin lỗi vì không hoàn thành được hợp đồng, rồi cầu xin ông đừng cắt tiền thanh toán vì nếu không, Nvidia sẽ chết ngay lập tức. Ông gọi đó là "một trong những việc khó khăn nhất tôi từng làm".
Không phải ngẫu nhiên ông chọn kể những câu chuyện đó.
Các sinh viên tốt nghiệp năm 2026 bước ra đời trong một bầu không khí nặng nề. Tỷ lệ thất nghiệp của người mới ra trường đang ở mức cao kỷ lục. Hơn chục tập đoàn lớn công khai sa thải nhân viên vì AI. CEO Anthropic cảnh báo AI có thể xóa 50% việc làm văn phòng cấp thấp. Elon Musk còn đưa ra con số 20% nguy cơ tuyệt chủng của nhân loại.
Jensen Huang thẳng thắn gọi những phát ngôn kiểu đó là "vô ích", và cho rằng một số CEO đã phát triển "phức cảm thần thánh", tự tin rằng mình biết tất cả mọi thứ.
Thay vào đó, ông nói điều này: AI đang thiết lập lại toàn bộ ngành điện toán, theo nghĩa đen. Sáu mươi năm qua, máy tính hoạt động theo một nguyên tắc duy nhất là con người viết lệnh và máy thực thi. Mô hình đó đã lỗi thời. Mọi quy tắc cũ đang được viết lại. Và chính vì vậy, lần đầu tiên trong lịch sử ngành, người mới vào nghề và người có 30 năm kinh nghiệm đứng trên cùng một vạch xuất phát.
Với người vừa ra trường, đây thực ra là tin tốt.
Ông không phủ nhận rằng AI sẽ thay đổi nhiều công việc, thậm chí xóa bỏ một số. Nhưng ông cũng nói rõ rằng AI không thay thế mục tiêu của con người mà khuếch đại năng lực của họ. Kỹ sư phần mềm dùng AI sẽ giải quyết được những bài toán lớn hơn trước đây. Bác sĩ X-quang dùng AI sẽ chẩn đoán tốt hơn. Và thợ điện, thợ hàn, công nhân xây dựng sẽ có việc làm vì nước Mỹ cần xây dựng toàn bộ cơ sở hạ tầng mới cho kỷ nguyên AI, từ nhà máy chip, trung tâm dữ liệu cho đến lưới điện.
Câu ông để lại cho các sinh viên ngắn gọn và không có gì hoa mỹ: "Hãy dồn hết tâm huyết vào công việc. Hãy tạo ra điều gì đó xứng đáng với nền giáo dục, tiềm năng của bạn, và những người đã tin tưởng bạn trước khi cả thế giới tin tưởng bạn."
Người rửa bát ở Denny's năm nào giờ điều hành công ty quan trọng nhất trong kỷ nguyên AI. Và ông nói với lứa sinh viên vừa tốt nghiệp rằng họ đang bước vào đúng thời điểm, không phải thời điểm tệ nhất.
Toàn văn phát biểu của Jensen Huang tại lễ tốt nghiệp Đại học Carnegie Mellon, 10/5/2026
Kính gửi Hiệu trưởng Jahanian, các thành viên Hội đồng Quản trị, giảng viên, khách quý, các bậc phụ huynh và gia đình, và quan trọng nhất là các sinh viên tốt nghiệp khóa 2026 của Đại học Carnegie Mellon.
Cảm ơn quý vị đã trao cho tôi vinh dự đặc biệt này. Được có mặt ở đây, tại Carnegie Mellon, một trong những trường đại học hàng đầu thế giới, có ý nghĩa rất lớn với tôi. Đây là một trong số ít những nơi thực sự kiến tạo tương lai.
Hôm nay là ngày tự hào và vui mừng. Là ngày những ước mơ trở thành hiện thực. Nhưng ngày này không chỉ thuộc về riêng các bạn. Gia đình, thầy cô, người hướng dẫn và bạn bè đã luôn ở bên các bạn trên mỗi bước đường.
Trước khi nói về tương lai, hãy cùng cảm ơn họ. Ngày hôm nay cũng thuộc về họ.
Các bạn sinh viên, hãy đứng dậy cùng tôi. Và đặc biệt, hãy quay sang mẹ của mình. Chúc mẹ một Ngày của Mẹ thật hạnh phúc.
Với các bạn, đây là một bước tiến mới trong cuộc đời. Nhưng với bà ấy, đây là giấc mơ đã thành sự thật. Hãy nhớ lấy điều đó.
Được chứng kiến các bạn tốt nghiệp từ một trong những trường đại học hàng đầu thế giới, với tôi, đây cũng là khoảnh khắc của riêng mình.
Cha mẹ tôi sẽ vô cùng tự hào nếu có mặt ở đây hôm nay. Hành trình của tôi cũng là hành trình của họ. Tôi là kết quả của giấc mơ mà họ đã ôm ấp, và giấc mơ đó chính là Giấc mơ Mỹ.
Giống như nhiều người trong số các bạn, tôi là người nhập cư thế hệ đầu tiên.
Cha tôi có một ước mơ duy nhất là nuôi dạy gia đình mình ở Mỹ. Khi tôi chín tuổi, ông gửi anh trai và tôi sang đây. Chúng tôi theo học tại một trường nội trú Baptist ở Oneida, Kentucky, một thị trấn nhỏ chỉ vài trăm dân, nằm giữa vùng khai thác than. Hai năm sau, cha mẹ tôi bỏ lại tất cả để sang đây đoàn tụ với chúng tôi. Họ đến với gần như hai bàn tay trắng.
Cha tôi là kỹ sư hóa học. Mẹ tôi làm giúp việc tại một trường Công giáo. Bà thường đánh thức tôi dậy lúc 4 giờ sáng để đi giao báo. Anh trai tôi xin được cho tôi việc rửa bát ở nhà hàng Denny's, và hồi đó tôi nghĩ đó là một bước tiến lớn trong sự nghiệp.
Tôi học tại Đại học Bang Oregon. Tôi gặp vợ tôi, Lori, khi tôi 17 tuổi, lúc đó tôi là sinh viên trẻ nhất trường. Chúng tôi cùng nhóm thí nghiệm. Cô ấy 19 tuổi, tức là lớn hơn tôi hai tuổi.
Tôi đã đánh bại 250 chàng trai khác trong lớp để chinh phục trái tim bà ấy.
Chúng tôi đã kết hôn được 40 năm. Chúng tôi có hai người con tuyệt vời, và cả hai đều đang làm việc tại Nvidia.
Tôi đồng sáng lập Nvidia cùng Chris Malachowsky và Curtis Priem khi tôi 30 tuổi. Họ là hai nhà khoa học máy tính xuất sắc. Chúng tôi muốn tạo ra một loại máy tính khác, một loại máy tính có thể giải quyết những bài toán mà máy tính thông thường không thể xử lý được.
Chúng tôi hoàn toàn không biết cách thành lập công ty, huy động vốn hay điều hành doanh nghiệp. Tôi nghĩ bụng, khó đến mức nào chứ. Hóa ra là khó hơn tôi tưởng rất nhiều.
Công nghệ đầu tiên của chúng tôi đơn giản là không hoạt động được, và chúng tôi sắp cạn tiền. Có lúc, tôi phải bay sang Nhật để gặp CEO của Sega, giải thích rằng công nghệ họ giao cho chúng tôi phát triển là bất khả thi, xin hủy hợp đồng mà chúng tôi không thể hoàn thành, rồi cầu xin ông ấy tiếp tục thanh toán. Nếu không có số tiền đó, Nvidia sẽ biến mất ngay lập tức.
Đó là một trong những việc xấu hổ, nhục nhã và khó khăn nhất tôi từng làm trong đời.
CEO của Sega, ông Irimajiri, đã đồng ý. Ông dạy tôi rằng làm CEO không phải để nắm quyền lực, mà là để gánh trách nhiệm giữ cho công ty tồn tại. Và rằng sự thành thật, khiêm tốn đôi khi nhận lại được sự hào phóng và tử tế, ngay cả trong thế giới kinh doanh.
Chúng tôi dùng số tiền đó để tái cấu trúc công ty. Và trong hoàn cảnh khó khăn đó, chúng tôi đã phát minh ra những phương pháp thiết kế chip và máy tính mới, những phương pháp vẫn còn được dùng đến tận ngày nay.
Trong suốt 33 năm, Nvidia liên tục tự đổi mới. Mỗi lần, chúng tôi lại tự hỏi: việc này khó đến mức nào? Và mỗi lần, chúng tôi đều nhận ra rằng nó khó hơn nhiều so với tưởng tượng.
Nhưng chính nhờ những lần như vậy mà chúng tôi học được một điều: thất bại không phải đối lập với thành công. Mỗi thất bại chỉ đơn giản là một khoảnh khắc để học hỏi, để giữ thái độ khiêm nhường, để rèn bản lĩnh. Sự kiên cường được tôi luyện từ thất bại chính là sức mạnh giúp bạn bắt đầu lại.
Hôm nay, tôi là một trong những CEO có thâm niên nhất trong ngành công nghệ. Nvidia là dự án tôi xây dựng cùng 45.000 đồng nghiệp xuất sắc, và đó là tâm huyết cả đời tôi.
Giờ là lượt của các bạn. Và thời điểm này không thể hoàn hảo hơn.
Sự nghiệp của tôi bắt đầu từ buổi bình minh của cuộc cách mạng máy tính cá nhân. Sự nghiệp của các bạn bắt đầu từ cuộc cách mạng trí tuệ nhân tạo. Đây mới chỉ là khởi đầu.
AI bắt nguồn từ chính Carnegie Mellon. Vào những năm 1950, các nhà nghiên cứu ở đây đã tạo ra Logic Theorist, được coi là chương trình AI đầu tiên trong lịch sử. Năm 1979, CMU thành lập Viện Robot học. Sáng nay tôi đã đến thăm nơi đó, và cả Câu lạc bộ Robot, tổ chức học thuật đầu tiên trên thế giới hoàn toàn dành riêng cho robot học.
AI đang thiết lập lại toàn bộ ngành điện toán. Tôi đã chứng kiến mọi làn sóng lớn: máy tính lớn, máy tính cá nhân, internet, di động, điện toán đám mây. Mỗi làn sóng đều xây dựng trên nền tảng trước đó. Nhưng những gì đang xảy ra bây giờ còn lớn hơn tất cả những gì đã qua.
Sáu mươi năm qua, ngành điện toán hoạt động theo một nguyên tắc duy nhất: con người viết phần mềm, máy tính thực thi lệnh. Mô hình đó đã lỗi thời. AI đã thay đổi tất cả, từ lập trình thủ công sang học máy, từ phần mềm chạy trên CPU sang mạng nơ-ron chạy trên GPU, từ thực thi lệnh sang hiểu biết, suy luận, lập kế hoạch và sử dụng công cụ. Một ngành công nghiệp hoàn toàn mới đã ra đời với sứ mệnh sản xuất đại trà trí tuệ.
Vì AI là nền tảng của mọi ngành, mọi ngành đều sẽ thay đổi.
Với nhiều người, điều đó gây ra lo lắng. Chứng kiến AI viết phần mềm, tạo hình ảnh, điều khiển ô tô, người ta đương nhiên đặt câu hỏi: điều gì sẽ xảy ra tiếp theo, công việc có biến mất không, con người có bị bỏ lại không?
Mỗi cuộc cách mạng công nghệ lớn trong lịch sử đều mang đến cả cơ hội lẫn nỗi sợ hãi. Khi xã hội đón nhận công nghệ với sự cởi mở, trách nhiệm và lạc quan, chúng ta mở rộng tiềm năng con người nhiều hơn là thu hẹp nó.
AI, hiểu đơn giản là tự động hóa quá trình hiểu biết, suy luận và giải quyết vấn đề, là một trong những công nghệ mạnh mẽ nhất nhân loại từng tạo ra. Như mọi công nghệ đột phá trước đó, nó mang cả hy vọng to lớn lẫn những rủi ro thực sự. Trách nhiệm của thế hệ chúng ta không chỉ là thúc đẩy AI, mà là thúc đẩy nó một cách khôn ngoan.
Các nhà khoa học và kỹ sư có trách nhiệm vừa phát triển năng lực AI vừa đảm bảo an toàn cho nó. Các nhà hoạch định chính sách có trách nhiệm xây dựng những biện pháp bảo vệ vững chắc, vừa giữ an toàn cho xã hội vừa không cản trở đổi mới và tiến bộ.
Lịch sử cho thấy rằng những xã hội chọn cách né tránh công nghệ không làm chậm lại sự tiến bộ. Họ chỉ bỏ lỡ cơ hội định hình và hưởng lợi từ nó.
Vì vậy câu trả lời không phải là sợ hãi tương lai, mà là dẫn dắt nó một cách khôn ngoan, xây dựng nó một cách có trách nhiệm, và đảm bảo lợi ích của nó đến được với càng nhiều người càng tốt. Chúng ta không nên dạy mọi người sợ tương lai. Chúng ta nên đón nhận nó với sự lạc quan, trách nhiệm và tham vọng.
Hiện nay, chỉ một phần nhỏ dân số thế giới biết viết phần mềm. Nhưng giờ đây, bất kỳ ai cũng có thể nhờ AI giúp tạo ra những thứ hữu ích. Chủ cửa hàng có thể tự xây trang web và phát triển kinh doanh. Thợ mộc có thể tự thiết kế nhà bếp và cung cấp dịch vụ mới cho khách hàng. AI sẽ viết code. Lần đầu tiên trong lịch sử, ai cũng có thể trở thành lập trình viên.
Sức mạnh của điện toán và trí tuệ đang thực sự đến với mọi người, thu hẹp khoảng cách công nghệ.
Giống như điện và internet trước đây, AI sẽ cần đầu tư hàng nghìn tỷ đô la vào cơ sở hạ tầng. Đây là dự án xây dựng hạ tầng công nghệ lớn nhất trong lịch sử nhân loại, và là cơ hội có một không hai để nước Mỹ tái công nghiệp hóa. Để hỗ trợ AI, nước Mỹ sẽ xây dựng nhà máy sản xuất chip, nhà máy máy tính, trung tâm dữ liệu và các cơ sở sản xuất tiên tiến trên khắp cả nước. Thợ điện, thợ sửa ống nước, công nhân thép, kỹ thuật viên, công nhân xây dựng, đây là thời điểm của các bạn.
AI không chỉ tạo ra một ngành điện toán mới. Nó đang tạo ra một kỷ nguyên công nghiệp mới.
Đúng là AI sẽ thay đổi mọi công việc. Nhiều tác vụ sẽ được tự động hóa. Một số công việc sẽ biến mất. Nhưng nhiều công việc mới và những ngành công nghiệp hoàn toàn mới sẽ được tạo ra.
Các tác vụ lập trình ngày càng được tự động hóa, nhưng với AI, kỹ sư phần mềm có thể vươn tới những bài toán lớn hơn nhiều so với trước. Phân tích ảnh X-quang cũng ngày càng được tự động hóa, nhưng với AI, bác sĩ X-quang sẽ chẩn đoán tốt hơn và chăm sóc bệnh nhân hiệu quả hơn.
AI sẽ không thay thế mục tiêu của con người. Nó sẽ khuếch đại năng lực của con người. Đó là lý do tại sao, dù AI viết nhiều code hơn và phân tích nhiều hình ảnh hơn, nhu cầu về kỹ sư phần mềm và bác sĩ X-quang vẫn tiếp tục tăng.
AI khó có thể thay thế bạn. Nhưng những người giỏi sử dụng AI thì có thể.
Hãy tự hỏi: bạn muốn con mình được AI nâng cao năng lực, hay bị bỏ lại phía sau bởi những người đang dùng AI? Không bậc cha mẹ nào muốn con mình bị bỏ lại. Vì vậy hãy xây dựng AI một cách an toàn, đồng thời hình dung một tương lai lạc quan mà con cái chúng ta sẽ muốn góp phần tạo dựng.
Chúng ta có thể và phải làm bốn việc cùng lúc: phát triển AI an toàn, xây dựng chính sách toàn diện, đảm bảo AI được sử dụng rộng rãi và khuyến khích mọi người tham gia. Cơ hội không nên chỉ dành cho những người biết viết code.
Các bạn sinh viên tốt nghiệp năm 2026, các bạn đang bước vào một kỷ nguyên phi thường.
Một ngành công nghiệp mới đang ra đời. Một kỷ nguyên mới của khoa học và khám phá đang bắt đầu. AI sẽ thúc đẩy sự mở rộng tri thức của nhân loại, giúp chúng ta giải quyết những vấn đề từng được coi là bất khả thi.
Chúng ta có cơ hội thu hẹp khoảng cách công nghệ, mang sức mạnh của điện toán và trí tuệ đến với hàng tỷ người lần đầu tiên trong lịch sử. Cơ hội tái công nghiệp hóa nước Mỹ. Và cơ hội tạo ra một tương lai thịnh vượng hơn thế giới mà các bạn đã thừa hưởng.
Không có thế hệ nào bước vào thế giới với những công cụ mạnh mẽ và những cơ hội to lớn như các bạn. Tất cả chúng ta đều đứng trên cùng một vạch xuất phát. Đây là thời điểm để các bạn góp phần định hình tương lai.
Vì vậy, hãy chạy, đừng đi bộ.
Carnegie Mellon có một khẩu hiệu mà tôi rất thích: My heart is in the work, tâm huyết tôi đặt trong công việc.
Hãy dồn hết tâm huyết vào công việc của mình. Hãy tạo ra điều gì đó xứng đáng với nền giáo dục, tiềm năng của bạn, và những người đã tin tưởng bạn trước khi cả thế giới tin tưởng bạn.
Chúc mừng các sinh viên tốt nghiệp khóa 2026, Đại học Carnegie Mellon.
