Ngọc Yến
Writer
Trung Quốc ra quy định quản lý AI "nhân hình": cấm bạn đời ảo cho trẻ em, phạt tới 200.000 nhân dân tệ nếu gây nguy hiểm tính mạng.
Ngày 10/4, Cục Quản lý Không gian mạng Trung Quốc, Ủy ban Phát triển và Cải cách Quốc gia, Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin, Bộ Công an và Cục Quản lý Thị trường Nhà nước đã cùng ban hành "Biện pháp tạm thời về quản lý dịch vụ tương tác nhân tạo" (sau đây gọi là "Biện pháp"), có hiệu lực từ ngày 15/7/2026.
Quy định không áp dụng cho chatbot chăm sóc khách hàng, trợ lý học tập hay hỏi đáp thông thường, vốn không có yếu tố tương tác cảm xúc kéo dài.
Trẻ em được bảo vệ chặt nhất. Nhà cung cấp không được cung cấp dịch vụ người thân ảo hay bạn đời ảo cho bất kỳ người dùng chưa thành niên nào. Với trẻ dưới 14 tuổi, mọi dịch vụ tương tác đều phải có sự đồng ý của cha mẹ hoặc người giám hộ. Các nền tảng cũng phải thiết lập chế độ dành riêng cho trẻ vị thành niên với giới hạn thời gian, nhắc nhở định kỳ và cho phép phụ huynh theo dõi, chặn vai trò cụ thể hoặc hạn chế nạp tiền.
Với người dùng trưởng thành, quy định yêu cầu nền tảng phải cảnh báo khi phát hiện người dùng sử dụng liên tục quá 2 giờ, đồng thời không được cản trở người dùng thoát khỏi dịch vụ khi họ muốn. Nếu phát hiện người dùng có cảm xúc cực đoan, có ý định tự gây hại hoặc mất tài sản lớn, nền tảng phải can thiệp và liên hệ ngay với người giám hộ hoặc đầu mối khẩn cấp.
Về dữ liệu, nền tảng không được chia sẻ lịch sử tương tác của người dùng cho bên thứ ba nếu không có sự đồng ý rõ ràng, không được dùng dữ liệu nhạy cảm cá nhân để huấn luyện mô hình AI, và phải cho phép người dùng sao chép hoặc xóa toàn bộ lịch sử trò chuyện.
Về minh bạch, AI phải luôn cho người dùng biết họ đang nói chuyện với máy chứ không phải người thật, đặc biệt khi phát hiện người dùng có dấu hiệu lệ thuộc hoặc nghiện dịch vụ.
Mức phạt dao động từ 10.000 đến 100.000 nhân dân tệ (khoảng 35 đến 350 triệu đồng) tùy mức độ vi phạm. Nếu vi phạm gây nguy hiểm đến tính mạng hoặc sức khỏe người dùng, mức phạt tối đa lên tới 200.000 nhân dân tệ (khoảng 700 triệu đồng).
Các nền tảng có hơn 1 triệu tài khoản đăng ký hoặc hơn 100.000 người dùng hoạt động hàng tháng phải nộp báo cáo đánh giá an ninh định kỳ cho cơ quan quản lý.
Trong bối cảnh AI đồng hành cảm xúc đang phát triển nhanh toàn cầu, động thái của Trung Quốc cho thấy một hướng quản lý rõ ràng: khuyến khích ứng dụng sáng tạo nhưng đặt ranh giới cứng để bảo vệ nhóm dễ bị tổn thương nhất, đặc biệt là trẻ em và người già.
Ngày 10/4, Cục Quản lý Không gian mạng Trung Quốc, Ủy ban Phát triển và Cải cách Quốc gia, Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin, Bộ Công an và Cục Quản lý Thị trường Nhà nước đã cùng ban hành "Biện pháp tạm thời về quản lý dịch vụ tương tác nhân tạo" (sau đây gọi là "Biện pháp"), có hiệu lực từ ngày 15/7/2026.
Quy định không áp dụng cho chatbot chăm sóc khách hàng, trợ lý học tập hay hỏi đáp thông thường, vốn không có yếu tố tương tác cảm xúc kéo dài.
Trẻ em được bảo vệ chặt nhất. Nhà cung cấp không được cung cấp dịch vụ người thân ảo hay bạn đời ảo cho bất kỳ người dùng chưa thành niên nào. Với trẻ dưới 14 tuổi, mọi dịch vụ tương tác đều phải có sự đồng ý của cha mẹ hoặc người giám hộ. Các nền tảng cũng phải thiết lập chế độ dành riêng cho trẻ vị thành niên với giới hạn thời gian, nhắc nhở định kỳ và cho phép phụ huynh theo dõi, chặn vai trò cụ thể hoặc hạn chế nạp tiền.
Với người dùng trưởng thành, quy định yêu cầu nền tảng phải cảnh báo khi phát hiện người dùng sử dụng liên tục quá 2 giờ, đồng thời không được cản trở người dùng thoát khỏi dịch vụ khi họ muốn. Nếu phát hiện người dùng có cảm xúc cực đoan, có ý định tự gây hại hoặc mất tài sản lớn, nền tảng phải can thiệp và liên hệ ngay với người giám hộ hoặc đầu mối khẩn cấp.
Về dữ liệu, nền tảng không được chia sẻ lịch sử tương tác của người dùng cho bên thứ ba nếu không có sự đồng ý rõ ràng, không được dùng dữ liệu nhạy cảm cá nhân để huấn luyện mô hình AI, và phải cho phép người dùng sao chép hoặc xóa toàn bộ lịch sử trò chuyện.
Về minh bạch, AI phải luôn cho người dùng biết họ đang nói chuyện với máy chứ không phải người thật, đặc biệt khi phát hiện người dùng có dấu hiệu lệ thuộc hoặc nghiện dịch vụ.
Mức phạt dao động từ 10.000 đến 100.000 nhân dân tệ (khoảng 35 đến 350 triệu đồng) tùy mức độ vi phạm. Nếu vi phạm gây nguy hiểm đến tính mạng hoặc sức khỏe người dùng, mức phạt tối đa lên tới 200.000 nhân dân tệ (khoảng 700 triệu đồng).
Các nền tảng có hơn 1 triệu tài khoản đăng ký hoặc hơn 100.000 người dùng hoạt động hàng tháng phải nộp báo cáo đánh giá an ninh định kỳ cho cơ quan quản lý.
Trong bối cảnh AI đồng hành cảm xúc đang phát triển nhanh toàn cầu, động thái của Trung Quốc cho thấy một hướng quản lý rõ ràng: khuyến khích ứng dụng sáng tạo nhưng đặt ranh giới cứng để bảo vệ nhóm dễ bị tổn thương nhất, đặc biệt là trẻ em và người già.
