Hư Trúc✔
Writer
Theo bài hồ sơ mới đây của Wall Street Journal về CEO tạm quyền Colette Kress, việc giá card đồ họa tăng phi mã có thể xuất phát từ chiến lược tài trợ vòng tròn mà cựu CEO Jensen Huang từng theo đuổi để tiêu thụ lượng wafer dư thừa từ TSMC. Thông tin này xuất hiện sau khi ông Huang từ chức và làm dấy lên nhiều tranh cãi xoay quanh cách Nvidia duy trì cảm giác khan hiếm trên thị trường.
Trong suốt năm qua, cơn sốt AI thường được xem là nguyên nhân chính khiến giá GPU tăng mất kiểm soát. Tuy nhiên, những dữ kiện mới được công bố sau khi Jensen Huang rời ghế CEO Nvidia lại gợi ý một kịch bản khác: mức giá cao ngất ngưởng đó có thể chính là mục tiêu trong chiến lược kinh doanh của công ty.
Thực tế, từ ít nhất năm ngoái, Nvidia đã đối mặt với cáo buộc kéo dài cơn sốt AI bằng việc bơm tiền hỗ trợ các doanh nghiệp mua chip của chính mình. Trước những lời so sánh với Enron - tập đoàn sụp đổ năm 2001 sau khi dùng thủ thuật tương tự để che giấu nợ trái phép - cả ông Huang lẫn bà Kress đều từng lên tiếng bảo vệ Nvidia.
Dù vậy, ở hậu trường, bà Kress được cho là đã bày tỏ lo ngại về quy mô các thỏa thuận mà Nvidia ký kết với những nhà cung cấp dịch vụ đám mây và các công ty AI lớn như OpenAI. Nvidia vẫn tiến hành các thương vụ đó, nhưng đến mùa hè năm 2026, nội bộ hãng bắt đầu đặt câu hỏi liệu mình có đi quá xa trước "trận lở tuyết" linh kiện bán dẫn đã đặt hàng từ TSMC hay không.
Theo một nguồn thạo tin, chính vào giai đoạn này, ông Huang đã nặng lời chỉ trích bà Kress là "nai tơ trước đèn pha" ("a deer in headlights"). Ngay sau đó, Nvidia bắt đầu giảm tốc, thu hẹp quy mô và tạm dừng một số gói tài trợ, trong đó có thỏa thuận với OpenAI vốn ban đầu bao gồm khoản bảo lãnh lên tới 250 tỷ USD cho trung tâm dữ liệu lớn nhất thế giới.
Dòng card đồ họa GeForce của Nvidia chịu ảnh hưởng đặc biệt nặng nề khi giá bán thực tế thường xuyên vượt quá 160% mức giá đề xuất (MSRP) ban đầu. Mẫu đầu bảng RTX 5090 thậm chí rơi vào cảnh không thể mua được vì Nvidia ưu tiên dồn VRAM và bán dẫn cho các dòng GPU phục vụ trung tâm dữ liệu.
Ở chiều ngược lại, khi các gói hỗ trợ tài chính dần thu hẹp, ông Huang lại tỏ ra lo ngại về định giá cổ phiếu của Nvidia khi bội số định giá trung bình hàng tháng của hãng tụt lại khá xa so với các tập đoàn công nghệ lớn khác.
Tư duy giữ giá của cựu CEO Nvidia còn được thể hiện qua câu chuyện ông kể với các khách hàng lớn tại một hội nghị ở Berlin. Ông nhắc lại trải nghiệm ở một quán súp đông khách tại Nhật Bản, nơi người bán từ chối phục vụ cho ông bát thứ hai dù ông đã xếp hàng chờ rất lâu, với lý do quán quá đông khách mà súp lại không đủ bán. Thông qua câu chuyện này, ông Huang nhấn mạnh giá trị của việc duy trì tệp khách hàng đa dạng và giữ mức giá cao - một chi tiết gợi ý rằng chiến lược tài trợ vòng tròn của Nvidia đã thổi phồng giá GPU bằng cách tạo ra cảm giác nhu cầu đang cực kỳ khan hiếm.
Megaspeed hiện nằm trong diện bị tình báo Mỹ nghi ngờ chuyển hướng chip Nvidia sang Trung Quốc, vi phạm các quy định kiểm soát xuất khẩu. Dù xuất hiện một số cáo buộc cho rằng bà Alice Huang là gián điệp cho Bắc Kinh, Tổng thống Donald Trump và Bộ Tư pháp Mỹ khẳng định điều này vẫn chưa được xác định.
Trong suốt năm qua, cơn sốt AI thường được xem là nguyên nhân chính khiến giá GPU tăng mất kiểm soát. Tuy nhiên, những dữ kiện mới được công bố sau khi Jensen Huang rời ghế CEO Nvidia lại gợi ý một kịch bản khác: mức giá cao ngất ngưởng đó có thể chính là mục tiêu trong chiến lược kinh doanh của công ty.
Đằng sau cáo buộc tài trợ vòng tròn và "trận lở tuyết" chip từ TSMC
Bài viết của Wall Street Journal về Colette Kress - người hiện giữ vai trò CEO tạm quyền kiêm Phó Chủ tịch điều hành và Giám đốc tài chính (CFO) - đã phác họa cách Nvidia tài trợ cho chính khách hàng của mình để thúc đẩy làn sóng AI. Theo báo cáo, từ giữa đến cuối năm 2026, hãng đã đẩy mạnh các thương vụ kiểu này nhằm hấp thụ lượng wafer dư thừa từ TSMC, đồng thời giữ giá GPU ở mức cao.Thực tế, từ ít nhất năm ngoái, Nvidia đã đối mặt với cáo buộc kéo dài cơn sốt AI bằng việc bơm tiền hỗ trợ các doanh nghiệp mua chip của chính mình. Trước những lời so sánh với Enron - tập đoàn sụp đổ năm 2001 sau khi dùng thủ thuật tương tự để che giấu nợ trái phép - cả ông Huang lẫn bà Kress đều từng lên tiếng bảo vệ Nvidia.
Dù vậy, ở hậu trường, bà Kress được cho là đã bày tỏ lo ngại về quy mô các thỏa thuận mà Nvidia ký kết với những nhà cung cấp dịch vụ đám mây và các công ty AI lớn như OpenAI. Nvidia vẫn tiến hành các thương vụ đó, nhưng đến mùa hè năm 2026, nội bộ hãng bắt đầu đặt câu hỏi liệu mình có đi quá xa trước "trận lở tuyết" linh kiện bán dẫn đã đặt hàng từ TSMC hay không.
Theo một nguồn thạo tin, chính vào giai đoạn này, ông Huang đã nặng lời chỉ trích bà Kress là "nai tơ trước đèn pha" ("a deer in headlights"). Ngay sau đó, Nvidia bắt đầu giảm tốc, thu hẹp quy mô và tạm dừng một số gói tài trợ, trong đó có thỏa thuận với OpenAI vốn ban đầu bao gồm khoản bảo lãnh lên tới 250 tỷ USD cho trung tâm dữ liệu lớn nhất thế giới.
RTX 5090 "bốc hơi" khỏi thị trường và bài học từ quán súp Nhật Bản
Khi các dòng tiền hỗ trợ tập trung vào hạ tầng AI, người dùng phổ thông lại là nhóm chịu tác động trực tiếp. Các trung tâm dữ liệu AI đã hút mạnh công suất sản xuất DRAM và NAND - vốn là hai thành phần dùng cho RAM và bộ nhớ lưu trữ trên thiết bị tiêu dùng - khiến giá linh kiện leo thang.Dòng card đồ họa GeForce của Nvidia chịu ảnh hưởng đặc biệt nặng nề khi giá bán thực tế thường xuyên vượt quá 160% mức giá đề xuất (MSRP) ban đầu. Mẫu đầu bảng RTX 5090 thậm chí rơi vào cảnh không thể mua được vì Nvidia ưu tiên dồn VRAM và bán dẫn cho các dòng GPU phục vụ trung tâm dữ liệu.
Ở chiều ngược lại, khi các gói hỗ trợ tài chính dần thu hẹp, ông Huang lại tỏ ra lo ngại về định giá cổ phiếu của Nvidia khi bội số định giá trung bình hàng tháng của hãng tụt lại khá xa so với các tập đoàn công nghệ lớn khác.
Tư duy giữ giá của cựu CEO Nvidia còn được thể hiện qua câu chuyện ông kể với các khách hàng lớn tại một hội nghị ở Berlin. Ông nhắc lại trải nghiệm ở một quán súp đông khách tại Nhật Bản, nơi người bán từ chối phục vụ cho ông bát thứ hai dù ông đã xếp hàng chờ rất lâu, với lý do quán quá đông khách mà súp lại không đủ bán. Thông qua câu chuyện này, ông Huang nhấn mạnh giá trị của việc duy trì tệp khách hàng đa dạng và giữ mức giá cao - một chi tiết gợi ý rằng chiến lược tài trợ vòng tròn của Nvidia đã thổi phồng giá GPU bằng cách tạo ra cảm giác nhu cầu đang cực kỳ khan hiếm.
Những góc khuất sau quyết định từ chức của Jensen Huang
Câu chuyện về chiến lược giữ giá chỉ thực sự lộ diện sau khi Jensen Huang từ chức vì bị phanh phui nhiều mối quan hệ ngoài luồng. Một trong số đó liên quan đến bà Alice Huang (không có quan hệ họ hàng với cựu CEO), người điều hành công ty Megaspeed.Megaspeed hiện nằm trong diện bị tình báo Mỹ nghi ngờ chuyển hướng chip Nvidia sang Trung Quốc, vi phạm các quy định kiểm soát xuất khẩu. Dù xuất hiện một số cáo buộc cho rằng bà Alice Huang là gián điệp cho Bắc Kinh, Tổng thống Donald Trump và Bộ Tư pháp Mỹ khẳng định điều này vẫn chưa được xác định.