Dũng Đỗ
Writer
Cộng đồng người dùng công nghệ toàn cầu đang đối mặt với một sự cố kỹ thuật phiền toái khi hàng loạt thiết bị máy tính cá nhân bất ngờ mất khả năng thực hiện các tác vụ cơ bản như tắt nguồn (shutdown), khởi động lại (restart) hoặc chuyển sang chế độ ngủ (sleep). Tình trạng này bắt đầu bùng phát ngay sau khi người dùng cài đặt bản cập nhật bảo mật định kỳ tháng 1 vừa qua, gây ảnh hưởng diện rộng trên cả phiên bản hệ điều hành mới nhất lẫn các phiên bản dành cho doanh nghiệp vốn được đánh giá cao về độ ổn định.
Bản cập nhật bắt buộc gây tê liệt hệ thống
Theo ghi nhận từ các chuyên trang công nghệ uy tín như PCWorld và Bleeping Computers, làn sóng phản ánh về lỗi hệ thống đã xuất hiện dày đặc trên các nền tảng mạng xã hội Reddit, Facebook, X cũng như trang hỗ trợ kỹ thuật chính thức của nhà phát hành. "Thủ phạm" được xác định là bản vá bảo mật Patch Tuesday tháng 1, cụ thể là gói cập nhật mang mã hiệu KB5074109 dành cho Windows 11 phiên bản 23H2. Do đây là một bản cập nhật bắt buộc (mandatory update), nền tảng sẽ tự động tải về và cài đặt khi thiết bị kết nối mạng, khiến người dùng gần như không thể né tránh sự cố này.
Ngay sau khi gói cập nhật KB5074109 được tung ra vào giữa tháng trước, hệ thống đã ghi nhận hàng loạt vấn đề nghiêm trọng. Bên cạnh lỗi không thể tắt máy, người dùng còn đối mặt với hiện tượng "màn hình đen chết chóc" (biến thể mới của lỗi màn hình xanh kinh điển), các sự cố hiển thị trên ứng dụng thư điện tử Outlook, hay việc trình quản lý tệp tin File Explorer tự động bỏ qua các cài đặt tùy chỉnh được lưu trong tệp desktop.ini. Nghiêm trọng hơn, bản cập nhật này còn gây xung đột khiến một số ứng dụng của bên thứ ba không thể hoạt động ổn định trên nền tảng.
Nguyên nhân kỹ thuật và các phiên bản bị ảnh hưởng
Mặc dù Microsoft đã nhanh chóng xác nhận vấn đề trên trang hỗ trợ và thậm chí dán nhãn "đã giải quyết" đối với sự cố tắt máy và kết nối máy tính từ xa, thực tế cho thấy các bản vá khẩn cấp vẫn chưa xử lý triệt để tình hình. Lỗi không chỉ khu biệt ở phiên bản thương mại mới nhất mà còn lây lan sang các hệ thống chuyên dụng cũ hơn như Windows 10 Enterprise LTSC 2019 và LTSC 2021. Cần lưu ý rằng, trong khi phiên bản Windows 10 dành cho người dùng cá nhân đã chính thức bị "khai tử" từ tháng 10/2025, các phiên bản LTSC dành cho doanh nghiệp này vẫn nằm trong lộ trình hỗ trợ dài hạn đến năm 2027 và 2029, do đó sự cố này gây ảnh hưởng lớn đến khối khách hàng doanh nghiệp và tổ chức.
Về mặt kỹ thuật, các chuyên gia bảo mật chỉ ra rằng lỗi không thể tắt máy xuất phát từ sự xung đột giữa bản cập nhật mới với các tính năng an ninh cốt lõi của hệ điều hành. Cụ thể, sự cố xảy ra khi thiết bị đang chạy System Guard Secure Launch – một tính năng bảo vệ được kích hoạt ngay khi hệ thống khởi động để chống lại các mối đe dọa từ phần mềm độc hại. Ngoài ra, chế độ bảo mật ảo hóa Virtual Secure Mode (VSM) cũng được xác định là một trong những nguyên nhân chính gây ra tình trạng treo hệ thống khi người dùng ra lệnh tắt nguồn.
Giải pháp tạm thời trong khi chờ bản vá tiếp theo
Hiện tại, Microsoft thừa nhận sự cố vẫn tồn tại trên một số cấu hình phần cứng nhất định và đội ngũ kỹ thuật đang tích cực nghiên cứu giải pháp khắc phục triệt để. Trong thời gian chờ đợi bản vá lỗi chính thức tiếp theo, dự kiến được phát hành vào ngày Patch Tuesday 10/2 tới đây, người dùng gặp sự cố được khuyến nghị sử dụng phương pháp thủ công để tắt máy.
Cụ thể, người dùng có thể mở công cụ Command Prompt và nhập dòng lệnh "shutdown /s /t 0" rồi nhấn Enter để buộc hệ thống phải tắt nguồn ngay lập tức. Đây được xem là giải pháp tình thế duy nhất hiệu quả để người dùng có thể tắt thiết bị hoàn toàn, tránh việc máy tính bị treo ở trạng thái chờ gây nóng máy và hao tốn năng lượng không cần thiết.
Bản cập nhật bắt buộc gây tê liệt hệ thống
Theo ghi nhận từ các chuyên trang công nghệ uy tín như PCWorld và Bleeping Computers, làn sóng phản ánh về lỗi hệ thống đã xuất hiện dày đặc trên các nền tảng mạng xã hội Reddit, Facebook, X cũng như trang hỗ trợ kỹ thuật chính thức của nhà phát hành. "Thủ phạm" được xác định là bản vá bảo mật Patch Tuesday tháng 1, cụ thể là gói cập nhật mang mã hiệu KB5074109 dành cho Windows 11 phiên bản 23H2. Do đây là một bản cập nhật bắt buộc (mandatory update), nền tảng sẽ tự động tải về và cài đặt khi thiết bị kết nối mạng, khiến người dùng gần như không thể né tránh sự cố này.
Ngay sau khi gói cập nhật KB5074109 được tung ra vào giữa tháng trước, hệ thống đã ghi nhận hàng loạt vấn đề nghiêm trọng. Bên cạnh lỗi không thể tắt máy, người dùng còn đối mặt với hiện tượng "màn hình đen chết chóc" (biến thể mới của lỗi màn hình xanh kinh điển), các sự cố hiển thị trên ứng dụng thư điện tử Outlook, hay việc trình quản lý tệp tin File Explorer tự động bỏ qua các cài đặt tùy chỉnh được lưu trong tệp desktop.ini. Nghiêm trọng hơn, bản cập nhật này còn gây xung đột khiến một số ứng dụng của bên thứ ba không thể hoạt động ổn định trên nền tảng.
Nguyên nhân kỹ thuật và các phiên bản bị ảnh hưởng
Mặc dù Microsoft đã nhanh chóng xác nhận vấn đề trên trang hỗ trợ và thậm chí dán nhãn "đã giải quyết" đối với sự cố tắt máy và kết nối máy tính từ xa, thực tế cho thấy các bản vá khẩn cấp vẫn chưa xử lý triệt để tình hình. Lỗi không chỉ khu biệt ở phiên bản thương mại mới nhất mà còn lây lan sang các hệ thống chuyên dụng cũ hơn như Windows 10 Enterprise LTSC 2019 và LTSC 2021. Cần lưu ý rằng, trong khi phiên bản Windows 10 dành cho người dùng cá nhân đã chính thức bị "khai tử" từ tháng 10/2025, các phiên bản LTSC dành cho doanh nghiệp này vẫn nằm trong lộ trình hỗ trợ dài hạn đến năm 2027 và 2029, do đó sự cố này gây ảnh hưởng lớn đến khối khách hàng doanh nghiệp và tổ chức.
Về mặt kỹ thuật, các chuyên gia bảo mật chỉ ra rằng lỗi không thể tắt máy xuất phát từ sự xung đột giữa bản cập nhật mới với các tính năng an ninh cốt lõi của hệ điều hành. Cụ thể, sự cố xảy ra khi thiết bị đang chạy System Guard Secure Launch – một tính năng bảo vệ được kích hoạt ngay khi hệ thống khởi động để chống lại các mối đe dọa từ phần mềm độc hại. Ngoài ra, chế độ bảo mật ảo hóa Virtual Secure Mode (VSM) cũng được xác định là một trong những nguyên nhân chính gây ra tình trạng treo hệ thống khi người dùng ra lệnh tắt nguồn.
Giải pháp tạm thời trong khi chờ bản vá tiếp theo
Hiện tại, Microsoft thừa nhận sự cố vẫn tồn tại trên một số cấu hình phần cứng nhất định và đội ngũ kỹ thuật đang tích cực nghiên cứu giải pháp khắc phục triệt để. Trong thời gian chờ đợi bản vá lỗi chính thức tiếp theo, dự kiến được phát hành vào ngày Patch Tuesday 10/2 tới đây, người dùng gặp sự cố được khuyến nghị sử dụng phương pháp thủ công để tắt máy.
Cụ thể, người dùng có thể mở công cụ Command Prompt và nhập dòng lệnh "shutdown /s /t 0" rồi nhấn Enter để buộc hệ thống phải tắt nguồn ngay lập tức. Đây được xem là giải pháp tình thế duy nhất hiệu quả để người dùng có thể tắt thiết bị hoàn toàn, tránh việc máy tính bị treo ở trạng thái chờ gây nóng máy và hao tốn năng lượng không cần thiết.
