Alibaba đang đánh đổi lý tưởng mã nguồn mở để thương mại hóa AI

[Derpy]

Ngày 4/3/2026, Lâm Tuấn Dương, trưởng nhóm kỹ thuật mô hình Thông Nghĩa Thiên Vấn (Qwen) của Alibaba, bất ngờ thông báo từ chức chỉ 48 giờ sau khi đội ngũ ra mắt loạt mô hình Qwen3.5, vốn được Elon Musk khen ngợi vì "mật độ thông minh đáng kinh ngạc". Nhiều thành viên cốt lõi khác cũng rời đi theo, gồm trưởng nhóm hậu huấn luyện Uất Bác Văn và người phụ trách Qwen Code Huệ Bân Nguyên.

Nguyên nhân bắt nguồn từ đợt tái cấu trúc nội bộ khi Alibaba muốn nâng cấp mật độ nhân tài và điều chỉnh phạm vi trách nhiệm của Lâm Tuấn Dương. Sau nhiều vòng đàm phán bất thành, ông chủ động từ chức. CEO Alibaba Ngô Vĩnh Minh đã phê duyệt đơn và xác nhận ba cam kết: giữ chiến lược mã nguồn mở, tăng đầu tư AI và thành lập nhóm điều phối mô hình nền tảng mới.

Người kế nhiệm là Chu Hạo, tiến sĩ Đại học Wisconsin-Madison, từng lãnh đạo nhóm học tăng cường của Gemini tại Google DeepMind với hơn 13.000 lượt trích dẫn học thuật. Nhiệm vụ của ông là đưa Thiên Vấn từ mô hình "giỏi đối thoại" sang nền tảng có khả năng suy luận sâu và lập kế hoạch phức tạp.

Đây thực chất là tín hiệu chuyển hướng chiến lược của Alibaba, từ lý tưởng mã nguồn mở thuần túy sang thương mại hóa quy mô lớn. Trong bối cảnh Thiên Vấn đạt 203 triệu người dùng hoạt động hàng tháng toàn cầu với tốc độ tăng 553%, đứng top 3 sau ChatGPT và Doubao, áp lực cạnh tranh thực tế đang buộc Alibaba phải ưu tiên hiệu quả kinh doanh hơn tự do kỹ thuật.