Hoàng Khang
Writer
Một cột mốc quan trọng trong công cuộc chuyển đổi số quốc gia vừa chính thức được thiết lập, đánh dấu bước ngoặt lịch sử cho thị trường bất động sản và thủ tục hành chính tại Việt Nam. Theo quyết định mới nhất vừa được ban hành, dữ liệu về giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (thường gọi là Sổ đỏ) đã được cập nhật đầy đủ trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai sẽ có giá trị khai thác và sử dụng thay thế hoàn toàn cho bản giấy truyền thống. Điều này đồng nghĩa với việc người dân giờ đây có thể thực hiện các giao dịch, thủ tục liên quan đến đất đai chỉ với chiếc điện thoại thông minh có cài đặt ứng dụng VNeID.
Giá trị pháp lý của "Sổ đỏ điện tử"
Quyết định của Bộ Nông nghiệp và Môi trường về việc công bố và hướng dẫn kết nối, khai thác dữ liệu đất đai đã tạo ra hành lang pháp lý vững chắc cho việc "khai tử" dần các thủ tục giấy tờ rườm rà. Theo đó, mọi thông tin về giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất khi đã được tích hợp và xác thực trong Cơ sở dữ liệu quốc gia sẽ được các cơ quan chức năng công nhận là đủ điều kiện pháp lý. Người dân khi đi làm thủ tục hành chính sẽ không còn phải nơm nớp lo sợ rủi ro thất lạc, hư hỏng bản gốc hay phải tốn chi phí công chứng, chứng thực bản sao như trước đây.
Hệ thống dữ liệu này cung cấp một hồ sơ số hóa toàn diện và chi tiết chưa từng có. Khi truy cập, người dùng và cán bộ xử lý hồ sơ có thể nhìn thấy đầy đủ các trường thông tin quan trọng. Về chủ sở hữu, hệ thống hiển thị rõ tên người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản và số định danh cá nhân (VNeID). Về thông tin thửa đất, các dữ liệu kỹ thuật như mã định danh thửa đất, số thứ tự thửa, số tờ bản đồ, diện tích thực tế, loại đất (đất ở, đất nông nghiệp...), thời hạn và nguồn gốc sử dụng đất đều được minh bạch hóa. Đặc biệt, thông tin về tài sản gắn liền với đất như nhà ở, công trình xây dựng cũng được mô tả chi tiết về diện tích sử dụng và hình thức sở hữu.
Minh bạch hóa thị trường và ngăn chặn lừa đảo
Một trong những tính năng ưu việt nhất của hệ thống sổ đỏ điện tử này là khả năng cập nhật trạng thái pháp lý theo thời gian thực. Bên cạnh các thông tin cơ bản, dữ liệu còn bao gồm các ghi chú quan trọng như tình trạng đăng ký thế chấp, số phát hành giấy chứng nhận, ngày cấp và thậm chí là tệp tin giấy chứng nhận gốc dưới dạng PDF. Điều này được kỳ vọng sẽ là "liều thuốc đặc trị" cho vấn nạn lừa đảo bất động sản, nơi kẻ gian thường sử dụng một cuốn sổ đỏ giả hoặc một sổ đỏ thật nhưng đã thế chấp để lừa bán cho nhiều người. Giờ đây, mọi giao dịch và tình trạng pháp lý của thửa đất đều có thể được tra cứu và kiểm soát minh bạch trên không gian mạng.
Để đạt được thành quả này, trước đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã phối hợp chặt chẽ cùng Bộ Công an tổ chức chiến dịch cao điểm "90 ngày đêm làm giàu, sạch cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai". Đây là một nỗ lực khổng lồ nhằm rà soát, đối chiếu và số hóa hàng triệu hồ sơ đất đai từ bản giấy sang bản điện tử, đảm bảo dữ liệu "đúng, đủ, sạch, sống". Tính đến tháng 12/2025, kết quả của chiến dịch đã ghi nhận những con số ấn tượng với hơn 69,7 triệu thửa đất trên cả nước đã được gắn mã định danh. Con số này bao gồm các thửa đất đã tạo lập cơ sở dữ liệu, các thửa đã có bản đồ địa chính và cả những thửa đang thực hiện trích đo.
An toàn bảo mật là ưu tiên hàng đầu
Song song với tiện ích, vấn đề bảo mật dữ liệu cũng được đặt lên hàng đầu. Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu quy trình khai thác và chia sẻ dữ liệu phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về an toàn thông tin, quyền sở hữu trí tuệ và bí mật đời tư của công dân. Các cơ quan thuộc hệ thống chính trị khi kết nối để lấy dữ liệu phục vụ giải quyết thủ tục hành chính cũng phải tuân theo các tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe về chia sẻ dữ liệu số, đảm bảo không để xảy ra tình trạng lộ lọt thông tin nhạy cảm của người sử dụng đất.
Hiện tại, trong bản cập nhật mới nhất của ứng dụng định danh điện tử quốc gia VNeID, tính năng "Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất" đã chính thức xuất hiện. Đây là mảnh ghép hoàn thiện cho hệ sinh thái công dân số, nơi căn cước công dân, bằng lái xe, thẻ bảo hiểm y tế và giờ là sổ đỏ đều được gói gọn trong một ứng dụng duy nhất, hiện thực hóa mục tiêu đơn giản hóa tối đa thủ tục hành chính cho người dân và doanh nghiệp.
Giá trị pháp lý của "Sổ đỏ điện tử"
Quyết định của Bộ Nông nghiệp và Môi trường về việc công bố và hướng dẫn kết nối, khai thác dữ liệu đất đai đã tạo ra hành lang pháp lý vững chắc cho việc "khai tử" dần các thủ tục giấy tờ rườm rà. Theo đó, mọi thông tin về giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất khi đã được tích hợp và xác thực trong Cơ sở dữ liệu quốc gia sẽ được các cơ quan chức năng công nhận là đủ điều kiện pháp lý. Người dân khi đi làm thủ tục hành chính sẽ không còn phải nơm nớp lo sợ rủi ro thất lạc, hư hỏng bản gốc hay phải tốn chi phí công chứng, chứng thực bản sao như trước đây.
Hệ thống dữ liệu này cung cấp một hồ sơ số hóa toàn diện và chi tiết chưa từng có. Khi truy cập, người dùng và cán bộ xử lý hồ sơ có thể nhìn thấy đầy đủ các trường thông tin quan trọng. Về chủ sở hữu, hệ thống hiển thị rõ tên người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản và số định danh cá nhân (VNeID). Về thông tin thửa đất, các dữ liệu kỹ thuật như mã định danh thửa đất, số thứ tự thửa, số tờ bản đồ, diện tích thực tế, loại đất (đất ở, đất nông nghiệp...), thời hạn và nguồn gốc sử dụng đất đều được minh bạch hóa. Đặc biệt, thông tin về tài sản gắn liền với đất như nhà ở, công trình xây dựng cũng được mô tả chi tiết về diện tích sử dụng và hình thức sở hữu.
Minh bạch hóa thị trường và ngăn chặn lừa đảo
Một trong những tính năng ưu việt nhất của hệ thống sổ đỏ điện tử này là khả năng cập nhật trạng thái pháp lý theo thời gian thực. Bên cạnh các thông tin cơ bản, dữ liệu còn bao gồm các ghi chú quan trọng như tình trạng đăng ký thế chấp, số phát hành giấy chứng nhận, ngày cấp và thậm chí là tệp tin giấy chứng nhận gốc dưới dạng PDF. Điều này được kỳ vọng sẽ là "liều thuốc đặc trị" cho vấn nạn lừa đảo bất động sản, nơi kẻ gian thường sử dụng một cuốn sổ đỏ giả hoặc một sổ đỏ thật nhưng đã thế chấp để lừa bán cho nhiều người. Giờ đây, mọi giao dịch và tình trạng pháp lý của thửa đất đều có thể được tra cứu và kiểm soát minh bạch trên không gian mạng.
Để đạt được thành quả này, trước đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã phối hợp chặt chẽ cùng Bộ Công an tổ chức chiến dịch cao điểm "90 ngày đêm làm giàu, sạch cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai". Đây là một nỗ lực khổng lồ nhằm rà soát, đối chiếu và số hóa hàng triệu hồ sơ đất đai từ bản giấy sang bản điện tử, đảm bảo dữ liệu "đúng, đủ, sạch, sống". Tính đến tháng 12/2025, kết quả của chiến dịch đã ghi nhận những con số ấn tượng với hơn 69,7 triệu thửa đất trên cả nước đã được gắn mã định danh. Con số này bao gồm các thửa đất đã tạo lập cơ sở dữ liệu, các thửa đã có bản đồ địa chính và cả những thửa đang thực hiện trích đo.
An toàn bảo mật là ưu tiên hàng đầu
Song song với tiện ích, vấn đề bảo mật dữ liệu cũng được đặt lên hàng đầu. Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu quy trình khai thác và chia sẻ dữ liệu phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về an toàn thông tin, quyền sở hữu trí tuệ và bí mật đời tư của công dân. Các cơ quan thuộc hệ thống chính trị khi kết nối để lấy dữ liệu phục vụ giải quyết thủ tục hành chính cũng phải tuân theo các tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe về chia sẻ dữ liệu số, đảm bảo không để xảy ra tình trạng lộ lọt thông tin nhạy cảm của người sử dụng đất.
Hiện tại, trong bản cập nhật mới nhất của ứng dụng định danh điện tử quốc gia VNeID, tính năng "Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất" đã chính thức xuất hiện. Đây là mảnh ghép hoàn thiện cho hệ sinh thái công dân số, nơi căn cước công dân, bằng lái xe, thẻ bảo hiểm y tế và giờ là sổ đỏ đều được gói gọn trong một ứng dụng duy nhất, hiện thực hóa mục tiêu đơn giản hóa tối đa thủ tục hành chính cho người dân và doanh nghiệp.
