Vì sao không nên dùng AI như một nơi lưu trữ dữ liệu?

Phạm Thanh Bình · 10:00

Việc OpenAI chuẩn bị ngừng DALL·E trong ChatGPT cho thấy một vấn đề mà người dùng AI cần lưu ý: đừng coi các mô hình AI như một ổ lưu trữ đám mây lâu dài.

Cuối tháng 7, OpenAI thông báo sẽ ngừng hỗ trợ DALL·E trong ChatGPT từ ngày 30/08/2026 và thay thế bằng ChatGPT Images. Điều đáng chú ý là những hình ảnh người dùng từng tạo bằng DALL·E sẽ bị xóa khỏi máy chủ. OpenAI cho người dùng khoảng một tháng để tải các hình ảnh này về thiết bị. Nếu không sao lưu, dữ liệu có thể mất vĩnh viễn.

Đây không phải quyết định đột ngột. OpenAI đã ngừng cho người dùng tạo ảnh mới bằng DALL·E từ đầu tháng 5, nhưng vẫn duy trì quyền truy cập vào những hình ảnh cũ. Như vậy, người dùng có hơn ba tháng để chuẩn bị.

Vì sao không chuyển dữ liệu DALL·E sang hệ thống mới?

Lý do nằm ở cách hai hệ thống hoạt động.

DALL·E trước đây giống một công cụ bên ngoài được ChatGPT gọi đến. ChatGPT hiểu yêu cầu của người dùng, sau đó gửi cho DALL·E hướng dẫn về hình ảnh cần tạo. DALL·E chủ yếu nhận yêu cầu đã được xử lý và tạo ảnh dựa trên đó. Vì vậy, dữ liệu của DALL·E không chứa đầy đủ cuộc trò chuyện và bối cảnh ban đầu của người dùng.

Trong khi đó, ChatGPT Images mới là một mô hình được tích hợp trực tiếp vào hệ thống. Nó có thể tự đọc cuộc trò chuyện, hiểu người dùng muốn tạo hình ảnh gì rồi thực hiện.

Do cách hoạt động khác nhau, dữ liệu của DALL·E và ChatGPT Images không tương thích hoàn toàn. Chỉ chuyển các câu lệnh và hình ảnh cũ sang hệ thống mới cũng không giúp mô hình mới hiểu đầy đủ bối cảnh trước đây.

Vì vậy, OpenAI lựa chọn xóa dữ liệu DALL·E sau khi đóng hệ thống.

Vì sao AI thường lưu dữ liệu trên đám mây?

Nếu lưu dữ liệu trực tiếp trên thiết bị, các dịch vụ AI sẽ khó hỗ trợ việc sử dụng trên nhiều thiết bị. Một cuộc trò chuyện bắt đầu trên điện thoại có thể tiếp tục trên máy tính hoặc máy tính bảng chính là nhờ dữ liệu và bối cảnh được lưu trên máy chủ.

Lưu trên đám mây cũng giúp các thiết bị có cấu hình thấp sử dụng AI mà không cần chứa toàn bộ dữ liệu. Nếu mọi cuộc trò chuyện, hình ảnh và âm thanh đều được lưu trực tiếp trên thiết bị, những thiết bị có dung lượng lưu trữ hạn chế có thể nhanh chóng đầy.

Ngoài ra, dữ liệu trên máy chủ giúp các nhà cung cấp quản lý và kiểm tra nội dung trên quy mô lớn. Khi dữ liệu chỉ nằm trên thiết bị của người dùng, việc xác định nội dung và trách nhiệm khi xảy ra vấn đề sẽ khó khăn hơn.

Tuy nhiên, điều này cũng có mặt trái: dữ liệu trên máy chủ không đồng nghĩa với việc dữ liệu sẽ được lưu giữ mãi mãi.

Từ góc nhìn của OpenAI, công ty đã cho người dùng DALL·E hơn ba tháng để tải dữ liệu về trước khi đóng hệ thống. Nhưng với người dùng, việc mất lịch sử trò chuyện, hình ảnh hoặc những nội dung đã tạo vẫn là một trải nghiệm không dễ chịu. Điều quan trọng hơn là sự việc này cho thấy AI luôn thay đổi. Một mô hình có thể được thay thế bằng mô hình mới, dịch vụ có thể bị đóng hoặc cách hệ thống lưu trữ dữ liệu có thể thay đổi. Vì vậy nếu một cuộc trò chuyện, hình ảnh hay tài liệu thực sự quan trọng, người dùng không nên chỉ để nó trong tài khoản AI.

Nên nhớ: Các mô hình AI không phải ổ đĩa đám mây. Nhà cung cấp có thể thay đổi hoặc ngừng dịch vụ, còn việc bảo vệ những dữ liệu quan trọng vẫn là trách nhiệm của người dùng.