Thanh Phong✔
Editor
Theo báo cáo của Forbes, Waymo – công ty con thuộc Alphabet (công ty mẹ của Google) – đã nhập khẩu tổng cộng hơn 3.200 chiếc robotaxi dòng Ojai do Zeekr sản xuất vào Mỹ, bất chấp mức thuế lên tới 102,5%. Tại sao Waymo lại sử dụng xe do Trung Quốc sản xuất cho nền tảng robotaxi mới nhất của mình?
Hơn 2.600 chiếc trong số đó được ghi nhận nhập khẩu trong năm 2026, trong khi hơn 500 chiếc Ojai đã được nhìn thấy tập trung tại cơ sở tích hợp của Waymo ở Mesa, Arizona vào tháng 8.
Ojai là mẫu xe do Zeekr – thương hiệu xe điện thuộc tập đoàn Geely – sản xuất tại Ninh Ba, Trung Quốc. Mẫu xe này còn được định danh bằng mã nội bộ CM1e trong các hồ sơ hải quan và tài liệu ngành. Hồ sơ hải quan không ghi tên Waymo là bên nhận hàng. Ojai đã gia nhập đội xe của Waymo và bắt đầu phục vụ các chuyến đi công cộng tại San Francisco, Phoenix và Los Angeles trong năm 2026.
Xe sản xuất tại Trung Quốc, hệ thống tự lái lắp đặt tại Mỹ
Ojai được phát triển dựa trên nền tảng kiến trúc SEA-M của Geely; nền tảng này bắt nguồn từ mẫu xe ý tưởng (concept) Zeekr M-Vision vốn được phát triển riêng cho chương trình gọi xe tự hành của Waymo. M-Vision được công bố lần đầu vào năm 2022, trong khi phiên bản thương mại hóa xuất hiện sau đó dưới tên gọi thuộc dòng CM.
Xe sử dụng hệ thống điện 800V, bộ pin 93 kWh và một mô-tơ điện đặt ở trục sau với công suất 200 kW (268 mã lực). Thân xe có thiết kế cửa trượt kép không cột B, đồng thời hệ thống lái và phanh sử dụng phần cứng dự phòng theo công nghệ điều khiển bằng tín hiệu điện (drive-by-wire và brake-by-wire).
Các xe cung cấp cho chương trình của Waymo được nhập khẩu trước khi hệ thống lái tự động được tích hợp hoàn chỉnh. Phần xe do Trung Quốc sản xuất bao gồm thân xe, pin và hệ thống truyền động điện, trong khi phần cứng và phần mềm lái tự động của Waymo được lắp đặt và bổ sung tại Mỹ. Ojai sử dụng hệ thống "Driver" thế hệ thứ sáu của Waymo, được hãng giới thiệu vào năm 2026. Hệ thống này bao gồm bốn cảm biến LiDAR, sáu bộ radar và 13 camera. Waymo cho biết cấu hình phần cứng tinh gọn này được phát triển nhằm giảm chi phí đồng thời mở rộng khả năng vận hành của hệ thống.
Mức thuế 102,5% vẫn cho phép chi phí phần cứng ở mức thấp hơn
Các tờ khai nhập khẩu của Mỹ ghi nhận giá xuất xưởng của khung gầm CM1e trên xe Ojai vào khoảng 38.000–38.500 USD mỗi chiếc. Khi áp dụng mức thuế 102,5% vào mức giá cao nhất trong khoảng này, chi phí khung gầm sau thuế sẽ vào khoảng 78.000 USD.
Waymo đã công bố chi phí phần cứng thế hệ thứ 6 là khoảng 25.000 USD. Cộng con số này với chi phí khung gầm đã tính toán, tổng chi phí ước tính cho chiếc xe và phần cứng tự lái là 103.000 USD (trước khi thực hiện công đoạn tích hợp cuối cùng tại Mỹ).
Chi phí tích hợp cuối cùng không được công bố, do đó con số 103.000 USD không nên được coi là tổng chi phí trọn gói của một chiếc Ojai hoàn chỉnh.
Các xe thế hệ thứ năm trước đây của Waymo (dựa trên mẫu Jaguar I-Pace) có chi phí ước tính là 200.000 USD mỗi chiếc, bao gồm khoảng 75.000 USD cho thân xe và 125.000 USD cho phần cứng tự lái. So với các con số đó, mức ước tính 103.000 USD thấp hơn khoảng 48,5%.
Vì vậy, sự so sánh này dựa trên các số liệu đã công bố về xe và phần cứng, thay vì dựa trên bảng hạch toán đầy đủ bao gồm chi phí sản xuất, tích hợp, hậu cần và vận hành.
Bối cảnh thị trường và chính trị
Cùng một nền tảng này cũng được sử dụng cho mẫu xe thương mại Zeekr Mix, vốn đã gia nhập thị trường Trung Quốc vào năm 2024 với giá 41.200 USD. Mẫu Mix và Ojai cùng chia sẻ kiến trúc SEA-M nhưng có cấu hình xe khác biệt. Theo dữ liệu từ China EV DataTracker, số liệu bán hàng tại Trung Quốc trong tháng 6 năm 2026 cho thấy mẫu xe Mix chỉ đạt doanh số 4 chiếc, so với 7.837 chiếc của mẫu 007 GT, 5.817 chiếc của mẫu 9X và 3.935 chiếc của mẫu 8X. Những con số này phản ánh vị thế của mẫu Mix trong dải sản phẩm của Zeekr, nhưng không thiết lập mối liên hệ trực tiếp nào giữa doanh số bán lẻ tại Trung Quốc và các xe Ojai được cung cấp cho Waymo.
Việc Waymo sử dụng các loại xe do Trung Quốc sản xuất cũng vấp phải sự chỉ trích về mặt chính trị tại Washington. Thượng nghị sĩ Bernie Moreno đã chỉ trích mối quan hệ hợp tác giữa công ty này với Geely và Zeekr trong một phiên điều trần tại Thượng viện vào tháng 2 năm 2026, đồng thời kêu gọi áp đặt các biện pháp hạn chế đối với phần cứng ô tô và các quan hệ đối tác liên quan đến Trung Quốc.
Hiện tại, hồ sơ nhập khẩu chỉ cho thấy quy mô các lô hàng Ojai được vận chuyển đến chứ không phản ánh số lượng xe thực tế đang lưu thông trên đường phố Mỹ. Vào tháng 5, Waymo xác nhận rằng mẫu xe Ojai đang bắt đầu được đưa vào phục vụ công chúng và cho biết xe sẽ được triển khai trước tiên tại các thành phố San Francisco, Phoenix và Los Angeles.
Hơn 2.600 chiếc trong số đó được ghi nhận nhập khẩu trong năm 2026, trong khi hơn 500 chiếc Ojai đã được nhìn thấy tập trung tại cơ sở tích hợp của Waymo ở Mesa, Arizona vào tháng 8.
Ojai là mẫu xe do Zeekr – thương hiệu xe điện thuộc tập đoàn Geely – sản xuất tại Ninh Ba, Trung Quốc. Mẫu xe này còn được định danh bằng mã nội bộ CM1e trong các hồ sơ hải quan và tài liệu ngành. Hồ sơ hải quan không ghi tên Waymo là bên nhận hàng. Ojai đã gia nhập đội xe của Waymo và bắt đầu phục vụ các chuyến đi công cộng tại San Francisco, Phoenix và Los Angeles trong năm 2026.
Xe sản xuất tại Trung Quốc, hệ thống tự lái lắp đặt tại Mỹ
Ojai được phát triển dựa trên nền tảng kiến trúc SEA-M của Geely; nền tảng này bắt nguồn từ mẫu xe ý tưởng (concept) Zeekr M-Vision vốn được phát triển riêng cho chương trình gọi xe tự hành của Waymo. M-Vision được công bố lần đầu vào năm 2022, trong khi phiên bản thương mại hóa xuất hiện sau đó dưới tên gọi thuộc dòng CM.
Xe sử dụng hệ thống điện 800V, bộ pin 93 kWh và một mô-tơ điện đặt ở trục sau với công suất 200 kW (268 mã lực). Thân xe có thiết kế cửa trượt kép không cột B, đồng thời hệ thống lái và phanh sử dụng phần cứng dự phòng theo công nghệ điều khiển bằng tín hiệu điện (drive-by-wire và brake-by-wire).
Các xe cung cấp cho chương trình của Waymo được nhập khẩu trước khi hệ thống lái tự động được tích hợp hoàn chỉnh. Phần xe do Trung Quốc sản xuất bao gồm thân xe, pin và hệ thống truyền động điện, trong khi phần cứng và phần mềm lái tự động của Waymo được lắp đặt và bổ sung tại Mỹ. Ojai sử dụng hệ thống "Driver" thế hệ thứ sáu của Waymo, được hãng giới thiệu vào năm 2026. Hệ thống này bao gồm bốn cảm biến LiDAR, sáu bộ radar và 13 camera. Waymo cho biết cấu hình phần cứng tinh gọn này được phát triển nhằm giảm chi phí đồng thời mở rộng khả năng vận hành của hệ thống.
Mức thuế 102,5% vẫn cho phép chi phí phần cứng ở mức thấp hơn
Các tờ khai nhập khẩu của Mỹ ghi nhận giá xuất xưởng của khung gầm CM1e trên xe Ojai vào khoảng 38.000–38.500 USD mỗi chiếc. Khi áp dụng mức thuế 102,5% vào mức giá cao nhất trong khoảng này, chi phí khung gầm sau thuế sẽ vào khoảng 78.000 USD.
Waymo đã công bố chi phí phần cứng thế hệ thứ 6 là khoảng 25.000 USD. Cộng con số này với chi phí khung gầm đã tính toán, tổng chi phí ước tính cho chiếc xe và phần cứng tự lái là 103.000 USD (trước khi thực hiện công đoạn tích hợp cuối cùng tại Mỹ).
Chi phí tích hợp cuối cùng không được công bố, do đó con số 103.000 USD không nên được coi là tổng chi phí trọn gói của một chiếc Ojai hoàn chỉnh.
Các xe thế hệ thứ năm trước đây của Waymo (dựa trên mẫu Jaguar I-Pace) có chi phí ước tính là 200.000 USD mỗi chiếc, bao gồm khoảng 75.000 USD cho thân xe và 125.000 USD cho phần cứng tự lái. So với các con số đó, mức ước tính 103.000 USD thấp hơn khoảng 48,5%.
Vì vậy, sự so sánh này dựa trên các số liệu đã công bố về xe và phần cứng, thay vì dựa trên bảng hạch toán đầy đủ bao gồm chi phí sản xuất, tích hợp, hậu cần và vận hành.
Bối cảnh thị trường và chính trị
Cùng một nền tảng này cũng được sử dụng cho mẫu xe thương mại Zeekr Mix, vốn đã gia nhập thị trường Trung Quốc vào năm 2024 với giá 41.200 USD. Mẫu Mix và Ojai cùng chia sẻ kiến trúc SEA-M nhưng có cấu hình xe khác biệt. Theo dữ liệu từ China EV DataTracker, số liệu bán hàng tại Trung Quốc trong tháng 6 năm 2026 cho thấy mẫu xe Mix chỉ đạt doanh số 4 chiếc, so với 7.837 chiếc của mẫu 007 GT, 5.817 chiếc của mẫu 9X và 3.935 chiếc của mẫu 8X. Những con số này phản ánh vị thế của mẫu Mix trong dải sản phẩm của Zeekr, nhưng không thiết lập mối liên hệ trực tiếp nào giữa doanh số bán lẻ tại Trung Quốc và các xe Ojai được cung cấp cho Waymo.
 |  |
Việc Waymo sử dụng các loại xe do Trung Quốc sản xuất cũng vấp phải sự chỉ trích về mặt chính trị tại Washington. Thượng nghị sĩ Bernie Moreno đã chỉ trích mối quan hệ hợp tác giữa công ty này với Geely và Zeekr trong một phiên điều trần tại Thượng viện vào tháng 2 năm 2026, đồng thời kêu gọi áp đặt các biện pháp hạn chế đối với phần cứng ô tô và các quan hệ đối tác liên quan đến Trung Quốc.
Hiện tại, hồ sơ nhập khẩu chỉ cho thấy quy mô các lô hàng Ojai được vận chuyển đến chứ không phản ánh số lượng xe thực tế đang lưu thông trên đường phố Mỹ. Vào tháng 5, Waymo xác nhận rằng mẫu xe Ojai đang bắt đầu được đưa vào phục vụ công chúng và cho biết xe sẽ được triển khai trước tiên tại các thành phố San Francisco, Phoenix và Los Angeles.
