Mạnh Quân✔
Writer
Elon Musk, Palmer Luckey và Newt Gingrich sẽ đồng chỉ đạo Dự án Meridian, một nghiên cứu kéo dài 120 ngày của Lầu Năm Góc về công nghệ và năng lực quân sự cần thiết cho tương lai. Bộ Chiến tranh Mỹ vừa công bố ảnh chính thức ba người dự bài phát biểu "Tình trạng Lực lượng" của Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth tại căn cứ Thủy quân lục chiến Quantico, bang Virginia, hôm 30/9/2026.
Ông Hegseth gọi họ là "ba trong số những bộ óc giỏi nhất của quốc gia". Theo các báo, cả ba có mặt trong khán phòng. Đó là:
- Elon Musk: giám đốc điều hành Tesla và SpaceX. SpaceX là nhà thầu lớn của Lầu Năm Góc, vừa nhận hợp đồng 4,16 tỷ đô la từ Lực lượng Không gian Mỹ hồi tháng 5 để chế tạo vệ tinh theo dõi và nhắm mục tiêu các mối đe dọa trên không.
- Palmer Luckey: nhà đồng sáng lập hãng công nghệ quốc phòng Anduril.
- Newt Gingrich: cựu Chủ tịch Hạ viện Mỹ, có kinh nghiệm chính sách.
Dự án Meridian là gì
Dự án bao quát mọi lĩnh vực tác chiến tương lai, "từ lòng đất đến vùng không gian quanh Mặt Trăng".
Dự án do Giám đốc Công nghệ của Lầu Năm Góc Emil Michael điều hành, còn ba người trên là đồng lãnh đạo. Nhóm làm việc gồm đại diện khu vực nhà nước, doanh nghiệp, giới học thuật và giới hoạch định chính sách.
Nhiệm vụ là xác định vũ khí, công nghệ mà binh sĩ cần, đồng thời đề xuất cách bắt đầu phát triển, thử nghiệm và đưa vào sử dụng.
Kết quả sẽ được công bố trong một báo cáo công khai kèm phụ lục mật. Thời hạn là 120 ngày, tức khoảng cuối tháng 1/2027. Bộ trưởng Hegseth không giải thích rõ lý do chọn đúng mốc này. Ông nói dự án không nhằm xây dựng chiến lược hay chính sách mới mà để xác định lĩnh vực và năng lực cần nắm vững, rồi đề xuất cách bắt đầu phát triển, thử nghiệm và đưa vào sử dụng. Vì chỉ là giai đoạn nghiên cứu và đề xuất, thời hạn ngắn là hợp lý, còn việc triển khai thực tế sẽ diễn ra sau. Một số báo cho rằng mốc ngắn cho thấy Lầu Năm Góc muốn bỏ qua quy trình mua sắm chậm chạp truyền thống.
Như thường lệ, dự án Meridian nhận được phản hồi trái chiều. Một số nhà quan sát chỉ trích việc giao dự án cho nhóm này mà điểm bị nêu nhiều nhất là xung đột lợi ích. Công ty SpaceX của Musk và Anduril của Luckey đều đang kinh doanh lớn với Lầu Năm Góc, họ sẽ giúp xác định nhu cầu công nghệ quân sự trong khi công ty của họ cạnh tranh các hợp đồng hàng tỷ đô la. Một người nhận xét rằng một hội đồng toàn nhà thầu quốc phòng và một "diều hâu" trốn quân dịch sẽ quyết định tương lai quân đội Mỹ.
Trong khi đó, những người ủng hộ cho rằng kinh nghiệm xây dựng công nghệ tiên tiến giúp ba người này phù hợp để dự báo mối đe dọa tương lai và đưa năng lực mới vào quân đội nhanh hơn. Gingrich từ lâu là tiếng nói về chính sách quốc phòng và tương lai học, gồm cả lĩnh vực không gian. Theo Hegseth, việc mời người ngoài là cần thiết vì có thiên kiến và rủi ro khi chính quân đội vừa đặt câu hỏi vừa tự trả lời.
Một số nhà phân tích nhận xét dự án kết hợp doanh nhân công nghệ với một chính khách lâu năm, thay vì chỉ dựa vào các nhà hoạch định trong Lầu Năm Góc.
Ông Hegseth gọi họ là "ba trong số những bộ óc giỏi nhất của quốc gia". Theo các báo, cả ba có mặt trong khán phòng. Đó là:
- Elon Musk: giám đốc điều hành Tesla và SpaceX. SpaceX là nhà thầu lớn của Lầu Năm Góc, vừa nhận hợp đồng 4,16 tỷ đô la từ Lực lượng Không gian Mỹ hồi tháng 5 để chế tạo vệ tinh theo dõi và nhắm mục tiêu các mối đe dọa trên không.
- Palmer Luckey: nhà đồng sáng lập hãng công nghệ quốc phòng Anduril.
- Newt Gingrich: cựu Chủ tịch Hạ viện Mỹ, có kinh nghiệm chính sách.
Dự án Meridian là gì
Dự án bao quát mọi lĩnh vực tác chiến tương lai, "từ lòng đất đến vùng không gian quanh Mặt Trăng".
Dự án do Giám đốc Công nghệ của Lầu Năm Góc Emil Michael điều hành, còn ba người trên là đồng lãnh đạo. Nhóm làm việc gồm đại diện khu vực nhà nước, doanh nghiệp, giới học thuật và giới hoạch định chính sách.
Nhiệm vụ là xác định vũ khí, công nghệ mà binh sĩ cần, đồng thời đề xuất cách bắt đầu phát triển, thử nghiệm và đưa vào sử dụng.
Kết quả sẽ được công bố trong một báo cáo công khai kèm phụ lục mật. Thời hạn là 120 ngày, tức khoảng cuối tháng 1/2027. Bộ trưởng Hegseth không giải thích rõ lý do chọn đúng mốc này. Ông nói dự án không nhằm xây dựng chiến lược hay chính sách mới mà để xác định lĩnh vực và năng lực cần nắm vững, rồi đề xuất cách bắt đầu phát triển, thử nghiệm và đưa vào sử dụng. Vì chỉ là giai đoạn nghiên cứu và đề xuất, thời hạn ngắn là hợp lý, còn việc triển khai thực tế sẽ diễn ra sau. Một số báo cho rằng mốc ngắn cho thấy Lầu Năm Góc muốn bỏ qua quy trình mua sắm chậm chạp truyền thống.
Như thường lệ, dự án Meridian nhận được phản hồi trái chiều. Một số nhà quan sát chỉ trích việc giao dự án cho nhóm này mà điểm bị nêu nhiều nhất là xung đột lợi ích. Công ty SpaceX của Musk và Anduril của Luckey đều đang kinh doanh lớn với Lầu Năm Góc, họ sẽ giúp xác định nhu cầu công nghệ quân sự trong khi công ty của họ cạnh tranh các hợp đồng hàng tỷ đô la. Một người nhận xét rằng một hội đồng toàn nhà thầu quốc phòng và một "diều hâu" trốn quân dịch sẽ quyết định tương lai quân đội Mỹ.
Trong khi đó, những người ủng hộ cho rằng kinh nghiệm xây dựng công nghệ tiên tiến giúp ba người này phù hợp để dự báo mối đe dọa tương lai và đưa năng lực mới vào quân đội nhanh hơn. Gingrich từ lâu là tiếng nói về chính sách quốc phòng và tương lai học, gồm cả lĩnh vực không gian. Theo Hegseth, việc mời người ngoài là cần thiết vì có thiên kiến và rủi ro khi chính quân đội vừa đặt câu hỏi vừa tự trả lời.
Một số nhà phân tích nhận xét dự án kết hợp doanh nhân công nghệ với một chính khách lâu năm, thay vì chỉ dựa vào các nhà hoạch định trong Lầu Năm Góc.
