Mỹ tái mở cửa thị trường chip cho Trung Quốc: Thuế 25% và rủi ro chồng chất

[Derpy]

Từ ngày 15/1/2026, Mỹ chính thức mở lại cửa xuất khẩu chip AI sang Trung Quốc sau 3 năm cấm hoàn toàn, nhưng kèm theo một loạt điều kiện khắt khe khiến thương mại thực tế vẫn còn ách tắc.

Cục Công nghiệp và An ninh Mỹ chuyển chính sách từ "cấm hoàn toàn" sang "xét duyệt từng trường hợp", cho phép xuất khẩu chip H200 của Nvidia và MI325X của AMD, trong khi dòng Blackwell thế hệ mới nhất vẫn bị chặn. Mỗi lô hàng phải quá cảnh về Mỹ để kiểm tra bởi bên thứ ba trước khi đến Trung Quốc, đồng thời chịu thuế chia sẻ doanh thu 25%. Trung Quốc phản ứng bằng cách yêu cầu doanh nghiệp mua kèm chip nội địa Huawei Ascend cho mỗi chip Nvidia nhập khẩu.

Bất chấp rào cản, nhu cầu bùng nổ nhanh chóng. ByteDance ký hợp đồng mua H200 trị giá 14 tỷ USD (khoảng 350.000 tỷ đồng) chỉ trong năm 2026, và các công ty Trung Quốc đã đặt hàng hơn 2 triệu chip H200 tính đến đầu tháng 2, vượt xa sản lượng hiện có của Nvidia. Để phòng rủi ro lập pháp, Nvidia yêu cầu khách hàng Trung Quốc thanh toán toàn bộ trước khi sản xuất, không hoàn lại.

Rủi ro lớn nhất là Đạo luật Giám sát AI đang tiến qua Quốc hội Mỹ, có thể hủy hồi tố giấy phép xuất khẩu bất kỳ lúc nào. Song song đó, các nhà sản xuất chip Trung Quốc như Iluvatar CoreX đặt mục tiêu bắt kịp Nvidia vào năm 2027, khiến cửa sổ thương mại hiện tại có thể đóng lại sớm hơn dự kiến.