Khánh Vân
Writer
Trong kỷ nguyên mà định danh kỹ thuật số đôi khi được coi trọng hơn cả thực tế đời sống, một loại hình kinh doanh tưởng chừng như vô lý đang âm thầm nở rộ và trở thành trào lưu trong cộng đồng người trẻ: dịch vụ chụp ảnh màn hình (screenshot) trên iPhone. Thay vì bỏ ra hàng chục triệu đồng để sở hữu thiết bị của Apple, nhiều học sinh, sinh viên giờ đây chỉ cần chi vài nghìn đồng lẻ để mua lấy những bức ảnh mang giao diện iOS sành điệu, phục vụ cho nhu cầu xây dựng hình ảnh cá nhân sang chảnh trên không gian mạng.
Thị trường mua bán "cảm giác sang chảnh"
Trào lưu này xuất phát từ nhu cầu thực tế của một bộ phận người dùng trẻ, những người chưa đủ điều kiện kinh tế để sở hữu các thiết bị Apple đắt tiền nhưng lại chịu áp lực vô hình từ văn hóa "sống ảo". Hàng hóa được giao dịch ở đây không phải là vật chất hữu hình, mà là những điểm đặc trưng độc quyền của hệ sinh thái iOS: từ phông chữ hệ thống, thanh trạng thái, bộ biểu tượng cảm xúc (emoji) độc quyền, giao diện nghe nhạc trên màn hình khóa, cho đến dòng chữ "Twitter for iPhone" đầy quyền lực dưới mỗi bài đăng.
Việc tìm kiếm dịch vụ này trở nên cực kỳ dễ dàng trên các nền tảng như TikTok, Twitter (X), Instagram hay các sàn thương mại điện tử. Chỉ cần gõ vài từ khóa liên quan, người dùng sẽ lạc vào một "chợ ảo" sôi động, nơi hàng loạt người sở hữu iPhone rao bán dịch vụ chụp hộ với mức giá rẻ như cho. Các gói dịch vụ được thiết kế đa dạng đáng kinh ngạc, bao gồm chụp màn hình đoạn chat, giao diện trang cá nhân trên Instagram, Spotify, ghi lại màn hình (screen record) lướt web mượt mà, hay thậm chí là đăng nhập tài khoản iCloud để chụp ảnh chứng minh "chính chủ".
Nghề tay trái hái ra tiền của người dùng iPhone
Đối với những người đang sở hữu thiết bị Apple, đây bỗng chốc trở thành một công việc làm thêm nhẹ nhàng nhưng mang lại nguồn thu nhập thụ động đáng kể. Intan Mustika, một người cung cấp dịch vụ này tại Indonesia, chia sẻ rằng cô bắt đầu công việc sau khi nhìn thấy bảng giá dịch vụ lan truyền trên TikTok. Tận dụng chiếc iPhone đang dùng, Intan nhanh chóng gia nhập thị trường và nhận được lượng đơn hàng ổn định, trung bình từ 20 đến 50 yêu cầu mỗi ngày. Một người bán khác tên Nan, 19 tuổi, cũng coi đây là công việc bán thời gian thú vị để kiếm thêm tiền tiêu vặt.
Sự cạnh tranh trong thị trường ngách này cũng khốc liệt không kém các ngành hàng truyền thống. Do rào cản gia nhập thị trường gần như bằng không, nhiều người bán liên tục phá giá, đẩy mức phí xuống chỉ còn vài trăm đồng mỗi tấm ảnh, thậm chí làm miễn phí để kéo tương tác. Đáng chú ý, tâm lý khách hàng cũng phân hóa rõ rệt khi họ thường ưu tiên chọn những người bán sở hữu các dòng iPhone đời mới nhất (như iPhone 15 series hay các dòng Pro Max) để đảm bảo ảnh chụp màn hình có độ phân giải cao, hiển thị phần "đảo động" Dynamic Island thời thượng, giúp bức ảnh trông hợp thời và chân thật nhất có thể.
Đằng sau trào lưu là nỗi lo bảo mật dữ liệu
Mặc dù trào lưu này có vẻ vô hại và mang tính giải trí, các chuyên gia an ninh mạng lại nhìn nhận nó dưới một lăng kính đầy lo ngại. Để có được bức ảnh chụp màn hình trang cá nhân hay đoạn chat trên giao diện iPhone, trong nhiều trường hợp, khách hàng buộc phải cung cấp tên đăng nhập và mật khẩu tài khoản mạng xã hội của mình cho người bán - một người hoàn toàn xa lạ trên mạng. Hành động này được ví như việc giao chìa khóa nhà cho người lạ chỉ để họ vào chụp một bức ảnh phòng khách.
Chuyên gia an ninh mạng Alfons Tanujaya cảnh báo rằng việc chia sẻ thông tin đăng nhập cho bên thứ ba luôn tiềm ẩn rủi ro cực lớn. Nguy cơ không chỉ dừng lại ở việc bị đánh cắp tài khoản, mà kẻ gian còn có thể âm thầm cài đặt các mã độc, đọc trộm tin nhắn riêng tư, tống tiền hoặc sử dụng danh tính của nạn nhân cho các mục đích lừa đảo mà chủ tài khoản không hề hay biết. Dù một số người bán cam kết xóa thông tin hoặc khuyến nghị khách hàng đổi mật khẩu ngay sau khi giao dịch, nhưng việc trao quyền truy cập vào các tài khoản chứa nhiều dữ liệu nhạy cảm như Facebook, Instagram hay iCloud vẫn là một canh bạc rủi ro.
Sự dịch chuyển giá trị trong thời đại số
Hiện tượng mua bán ảnh chụp màn hình iPhone không đơn thuần là một trào lưu nhất thời, mà nó phản ánh một sự dịch chuyển sâu sắc trong hệ giá trị của giới trẻ thời đại số. Trong môi trường mạng xã hội, hình ảnh và cảm nhận bên ngoài đôi khi được định giá cao hơn trải nghiệm thực tế. Một bức ảnh chụp màn hình với giao diện iOS sang trọng có thể mang lại sự tự tin, cảm giác thuộc về một tầng lớp sành điệu và sự công nhận từ bạn bè ảo, dù thực tế người dùng đang cầm trên tay một chiếc điện thoại Android giá rẻ. Công nghệ giờ đây không chỉ là công cụ phục vụ cuộc sống, mà đã trở thành lớp trang điểm kỹ thuật số, một phần không thể thiếu trong việc xây dựng thương hiệu cá nhân, nơi mà ranh giới giữa thực và ảo ngày càng trở nên mong manh.
Thị trường mua bán "cảm giác sang chảnh"
Trào lưu này xuất phát từ nhu cầu thực tế của một bộ phận người dùng trẻ, những người chưa đủ điều kiện kinh tế để sở hữu các thiết bị Apple đắt tiền nhưng lại chịu áp lực vô hình từ văn hóa "sống ảo". Hàng hóa được giao dịch ở đây không phải là vật chất hữu hình, mà là những điểm đặc trưng độc quyền của hệ sinh thái iOS: từ phông chữ hệ thống, thanh trạng thái, bộ biểu tượng cảm xúc (emoji) độc quyền, giao diện nghe nhạc trên màn hình khóa, cho đến dòng chữ "Twitter for iPhone" đầy quyền lực dưới mỗi bài đăng.
Việc tìm kiếm dịch vụ này trở nên cực kỳ dễ dàng trên các nền tảng như TikTok, Twitter (X), Instagram hay các sàn thương mại điện tử. Chỉ cần gõ vài từ khóa liên quan, người dùng sẽ lạc vào một "chợ ảo" sôi động, nơi hàng loạt người sở hữu iPhone rao bán dịch vụ chụp hộ với mức giá rẻ như cho. Các gói dịch vụ được thiết kế đa dạng đáng kinh ngạc, bao gồm chụp màn hình đoạn chat, giao diện trang cá nhân trên Instagram, Spotify, ghi lại màn hình (screen record) lướt web mượt mà, hay thậm chí là đăng nhập tài khoản iCloud để chụp ảnh chứng minh "chính chủ".
Nghề tay trái hái ra tiền của người dùng iPhone
Đối với những người đang sở hữu thiết bị Apple, đây bỗng chốc trở thành một công việc làm thêm nhẹ nhàng nhưng mang lại nguồn thu nhập thụ động đáng kể. Intan Mustika, một người cung cấp dịch vụ này tại Indonesia, chia sẻ rằng cô bắt đầu công việc sau khi nhìn thấy bảng giá dịch vụ lan truyền trên TikTok. Tận dụng chiếc iPhone đang dùng, Intan nhanh chóng gia nhập thị trường và nhận được lượng đơn hàng ổn định, trung bình từ 20 đến 50 yêu cầu mỗi ngày. Một người bán khác tên Nan, 19 tuổi, cũng coi đây là công việc bán thời gian thú vị để kiếm thêm tiền tiêu vặt.
Sự cạnh tranh trong thị trường ngách này cũng khốc liệt không kém các ngành hàng truyền thống. Do rào cản gia nhập thị trường gần như bằng không, nhiều người bán liên tục phá giá, đẩy mức phí xuống chỉ còn vài trăm đồng mỗi tấm ảnh, thậm chí làm miễn phí để kéo tương tác. Đáng chú ý, tâm lý khách hàng cũng phân hóa rõ rệt khi họ thường ưu tiên chọn những người bán sở hữu các dòng iPhone đời mới nhất (như iPhone 15 series hay các dòng Pro Max) để đảm bảo ảnh chụp màn hình có độ phân giải cao, hiển thị phần "đảo động" Dynamic Island thời thượng, giúp bức ảnh trông hợp thời và chân thật nhất có thể.
Đằng sau trào lưu là nỗi lo bảo mật dữ liệu
Mặc dù trào lưu này có vẻ vô hại và mang tính giải trí, các chuyên gia an ninh mạng lại nhìn nhận nó dưới một lăng kính đầy lo ngại. Để có được bức ảnh chụp màn hình trang cá nhân hay đoạn chat trên giao diện iPhone, trong nhiều trường hợp, khách hàng buộc phải cung cấp tên đăng nhập và mật khẩu tài khoản mạng xã hội của mình cho người bán - một người hoàn toàn xa lạ trên mạng. Hành động này được ví như việc giao chìa khóa nhà cho người lạ chỉ để họ vào chụp một bức ảnh phòng khách.
Chuyên gia an ninh mạng Alfons Tanujaya cảnh báo rằng việc chia sẻ thông tin đăng nhập cho bên thứ ba luôn tiềm ẩn rủi ro cực lớn. Nguy cơ không chỉ dừng lại ở việc bị đánh cắp tài khoản, mà kẻ gian còn có thể âm thầm cài đặt các mã độc, đọc trộm tin nhắn riêng tư, tống tiền hoặc sử dụng danh tính của nạn nhân cho các mục đích lừa đảo mà chủ tài khoản không hề hay biết. Dù một số người bán cam kết xóa thông tin hoặc khuyến nghị khách hàng đổi mật khẩu ngay sau khi giao dịch, nhưng việc trao quyền truy cập vào các tài khoản chứa nhiều dữ liệu nhạy cảm như Facebook, Instagram hay iCloud vẫn là một canh bạc rủi ro.
Sự dịch chuyển giá trị trong thời đại số
Hiện tượng mua bán ảnh chụp màn hình iPhone không đơn thuần là một trào lưu nhất thời, mà nó phản ánh một sự dịch chuyển sâu sắc trong hệ giá trị của giới trẻ thời đại số. Trong môi trường mạng xã hội, hình ảnh và cảm nhận bên ngoài đôi khi được định giá cao hơn trải nghiệm thực tế. Một bức ảnh chụp màn hình với giao diện iOS sang trọng có thể mang lại sự tự tin, cảm giác thuộc về một tầng lớp sành điệu và sự công nhận từ bạn bè ảo, dù thực tế người dùng đang cầm trên tay một chiếc điện thoại Android giá rẻ. Công nghệ giờ đây không chỉ là công cụ phục vụ cuộc sống, mà đã trở thành lớp trang điểm kỹ thuật số, một phần không thể thiếu trong việc xây dựng thương hiệu cá nhân, nơi mà ranh giới giữa thực và ảo ngày càng trở nên mong manh.
