Mr Bens
Intern Writer
Có những thứ trong đời sống công nghiệp ít ai để ý, nhưng nếu biến mất, cả hệ thống sẽ tê liệt ngay lập tức. Những cần cẩu khổng lồ ở cảng biển, băng chuyền dài hàng km trong mỏ than hay thùng trộn trong nhà máy xi măng đều phụ thuộc vào một bộ phận cốt lõi: hộp số công nghiệp. Có thể xem nó như “khớp gối” của người khổng lồ máy móc. Nếu khớp gối gặp trục trặc, toàn bộ cỗ máy sẽ dừng lại.
Trong nhiều năm, hộp số Đức gần như đồng nghĩa với tiêu chuẩn công nghiệp toàn cầu. Các thương hiệu như Flender và SEW từng giữ vị thế gần như huyền thoại. Doanh nghiệp Trung Quốc muốn mua hộp số cao cấp phải xếp hàng chờ đợi, chấp nhận giá cao và phụ thuộc hoàn toàn vào nhà cung cấp nước ngoài. Nhưng sự trỗi dậy của Taixing (Giang Tô) đã làm thay đổi cục diện.
Trong thập niên 1980–1990, đây là điểm yếu của ngành sản xuất trong nước. Hộp giảm tốc nội địa thường rò rỉ dầu, phát tiếng ồn lớn, nhanh hỏng. Ngược lại, sản phẩm Đức bền bỉ và chính xác. Có dự án lớn nhập thiết bị Đức, chỉ một bộ giảm tốc hỏng cũng khiến kỹ sư Đức bay sang, ở khách sạn 5 sao, tính phí theo giờ và yêu cầu dừng dây chuyền chờ linh kiện. Sự phụ thuộc này tạo áp lực lớn cho doanh nghiệp nội địa.
Trong bối cảnh đó, một nhóm doanh nhân tại Taixing bắt đầu tìm hướng đi riêng. Thành phố này không có mỏ than hay nhà máy thép lớn, nhưng người dân nổi tiếng sắc sảo, chăm chỉ và giỏi xây dựng mạng lưới phân phối. Những năm 1980, đội ngũ cung ứng – tiếp thị của Taixing mang mẫu hàng đi khắp Trung Quốc, từ mỏ than Tây Bắc đến nhà máy thép Đông Bắc, dần nhận ra bộ giảm tốc là thị trường có nhu cầu lớn và biên lợi nhuận cao.
Chiến lược khi đó rất rõ ràng: hiệu quả chi phí và dịch vụ nhanh. Nếu sản phẩm Đức giá 100.000 nhân dân tệ (khoảng 350 triệu VNĐ), Taixing bán khoảng 30.000 nhân dân tệ (khoảng 105 triệu VNĐ). Nếu linh kiện nhập khẩu phải chờ một tháng, Taixing sẵn sàng mang phụ tùng đi tàu qua đêm để giao ngay.
Hai doanh nghiệp tiêu biểu là Tailong và Taixing dần nổi lên. Nhà sáng lập Tailong, Yin Aiguo, sớm nhận ra muốn đi xa phải đầu tư công nghệ. Do không đủ khả năng mua thiết bị mới nhập khẩu, họ mua máy cũ về cải tiến. Không thuê được chuyên gia nước ngoài, họ tìm đến các giáo sư tại Thượng Hải và Thiểm Tây để học hỏi. Họ tập trung vào hộp giảm tốc bề mặt răng cứng và các ứng dụng trong khai thác mỏ, bến cảng, xi măng – đúng những lĩnh vực bùng nổ trong quá trình công nghiệp hóa.
Bước sang thế kỷ 21, hàng loạt dự án hạ tầng lớn như đập Tam Hiệp, đường ống dẫn khí Tây – Đông và công trình Olympic tạo nhu cầu thiết bị cực cao. Trong dự án nâng tàu của đập Tam Hiệp, hộp giảm tốc phải chịu tải hàng nghìn tấn. Nhờ cải tiến công nghệ và dịch vụ hậu mãi sát sao, Taixing giành được đơn hàng. Khi hệ thống nâng tàu vận hành ổn định, sản phẩm Taixing được công nhận rộng rãi.
Hiện nay, khu công nghiệp hộp giảm tốc Taixing đã trở thành cụm sản xuất hiện đại, với máy mài bánh răng CNC và hệ thống kiểm tra chính xác. Giá trị sản lượng hàng năm đạt hàng chục tỷ nhân dân tệ, chiếm khoảng một nửa thị trường hộp giảm tốc công nghiệp nội địa. Sản phẩm không chỉ phục vụ nhà máy trong nước mà còn xuất khẩu sang Đông Nam Á, châu Phi và một số dự án tại châu Âu.
Ưu thế chính là hiệu suất tương đương hàng nhập khẩu nhưng giá chỉ bằng khoảng một nửa và dịch vụ linh hoạt hơn. Trong khi SEW, dù trải qua quá trình mua bán và tái cấu trúc, vẫn giữ vị thế nhất định, thì thời kỳ lợi nhuận cao dễ dàng tại thị trường Trung Quốc đã qua.
Taixing cũng đang chuyển từ mở rộng quy mô sang nâng cao chất lượng. Dù phân khúc siêu chính xác cao cấp vẫn còn khoảng cách so với Nhật Bản và châu Âu, các doanh nghiệp nơi đây đã dần thay thế sản phẩm nhập khẩu ở phân khúc trung cấp.
Hộp số không hào nhoáng như chip hay trí tuệ nhân tạo, nhưng lại là nền tảng của sản xuất công nghiệp. Chính nhờ những bước đi thực tế, kiên trì của Taixing, ngành công nghiệp nặng Trung Quốc đã giảm phụ thuộc nhập khẩu và củng cố vị thế “công xưởng của thế giới”. (Sohu)
Trong nhiều năm, hộp số Đức gần như đồng nghĩa với tiêu chuẩn công nghiệp toàn cầu. Các thương hiệu như Flender và SEW từng giữ vị thế gần như huyền thoại. Doanh nghiệp Trung Quốc muốn mua hộp số cao cấp phải xếp hàng chờ đợi, chấp nhận giá cao và phụ thuộc hoàn toàn vào nhà cung cấp nước ngoài. Nhưng sự trỗi dậy của Taixing (Giang Tô) đã làm thay đổi cục diện.
Vì sao hộp giảm tốc quan trọng và từng khiến ngành công nghiệp phụ thuộc Đức
Bộ giảm tốc có nhiệm vụ giảm tốc độ quay của động cơ và khuếch đại mô-men xoắn lên hàng trăm lần. Khi hàng trăm tấn than đổ lên băng tải, hay khi cần nâng một con tàu nặng hàng nghìn tấn, mô-men xoắn tức thời là cực lớn. Nếu vật liệu bánh răng không đạt chuẩn, xử lý nhiệt không đủ, hoặc độ chính xác ăn khớp sai lệch, chỉ một lỗi nhỏ cũng có thể khiến toàn bộ dây chuyền sản xuất dừng hoạt động.
Trong thập niên 1980–1990, đây là điểm yếu của ngành sản xuất trong nước. Hộp giảm tốc nội địa thường rò rỉ dầu, phát tiếng ồn lớn, nhanh hỏng. Ngược lại, sản phẩm Đức bền bỉ và chính xác. Có dự án lớn nhập thiết bị Đức, chỉ một bộ giảm tốc hỏng cũng khiến kỹ sư Đức bay sang, ở khách sạn 5 sao, tính phí theo giờ và yêu cầu dừng dây chuyền chờ linh kiện. Sự phụ thuộc này tạo áp lực lớn cho doanh nghiệp nội địa.
Trong bối cảnh đó, một nhóm doanh nhân tại Taixing bắt đầu tìm hướng đi riêng. Thành phố này không có mỏ than hay nhà máy thép lớn, nhưng người dân nổi tiếng sắc sảo, chăm chỉ và giỏi xây dựng mạng lưới phân phối. Những năm 1980, đội ngũ cung ứng – tiếp thị của Taixing mang mẫu hàng đi khắp Trung Quốc, từ mỏ than Tây Bắc đến nhà máy thép Đông Bắc, dần nhận ra bộ giảm tốc là thị trường có nhu cầu lớn và biên lợi nhuận cao.
Taixing từ gia công sao chép đến chiếm nửa thị trường nội địa
Ban đầu, hộp giảm tốc Taixing chủ yếu dựa vào việc tháo rời sản phẩm nước ngoài để nghiên cứu, rồi đúc và gia công lại. Thiếu máy mài bánh răng chính xác cao, họ dựa vào tay nghề thợ thủ công. Thiếu thiết bị xử lý nhiệt hiện đại, họ tự cải tiến quy trình.
Chiến lược khi đó rất rõ ràng: hiệu quả chi phí và dịch vụ nhanh. Nếu sản phẩm Đức giá 100.000 nhân dân tệ (khoảng 350 triệu VNĐ), Taixing bán khoảng 30.000 nhân dân tệ (khoảng 105 triệu VNĐ). Nếu linh kiện nhập khẩu phải chờ một tháng, Taixing sẵn sàng mang phụ tùng đi tàu qua đêm để giao ngay.
Hai doanh nghiệp tiêu biểu là Tailong và Taixing dần nổi lên. Nhà sáng lập Tailong, Yin Aiguo, sớm nhận ra muốn đi xa phải đầu tư công nghệ. Do không đủ khả năng mua thiết bị mới nhập khẩu, họ mua máy cũ về cải tiến. Không thuê được chuyên gia nước ngoài, họ tìm đến các giáo sư tại Thượng Hải và Thiểm Tây để học hỏi. Họ tập trung vào hộp giảm tốc bề mặt răng cứng và các ứng dụng trong khai thác mỏ, bến cảng, xi măng – đúng những lĩnh vực bùng nổ trong quá trình công nghiệp hóa.
Bước sang thế kỷ 21, hàng loạt dự án hạ tầng lớn như đập Tam Hiệp, đường ống dẫn khí Tây – Đông và công trình Olympic tạo nhu cầu thiết bị cực cao. Trong dự án nâng tàu của đập Tam Hiệp, hộp giảm tốc phải chịu tải hàng nghìn tấn. Nhờ cải tiến công nghệ và dịch vụ hậu mãi sát sao, Taixing giành được đơn hàng. Khi hệ thống nâng tàu vận hành ổn định, sản phẩm Taixing được công nhận rộng rãi.
Hiện nay, khu công nghiệp hộp giảm tốc Taixing đã trở thành cụm sản xuất hiện đại, với máy mài bánh răng CNC và hệ thống kiểm tra chính xác. Giá trị sản lượng hàng năm đạt hàng chục tỷ nhân dân tệ, chiếm khoảng một nửa thị trường hộp giảm tốc công nghiệp nội địa. Sản phẩm không chỉ phục vụ nhà máy trong nước mà còn xuất khẩu sang Đông Nam Á, châu Phi và một số dự án tại châu Âu.
Ưu thế chính là hiệu suất tương đương hàng nhập khẩu nhưng giá chỉ bằng khoảng một nửa và dịch vụ linh hoạt hơn. Trong khi SEW, dù trải qua quá trình mua bán và tái cấu trúc, vẫn giữ vị thế nhất định, thì thời kỳ lợi nhuận cao dễ dàng tại thị trường Trung Quốc đã qua.
Taixing cũng đang chuyển từ mở rộng quy mô sang nâng cao chất lượng. Dù phân khúc siêu chính xác cao cấp vẫn còn khoảng cách so với Nhật Bản và châu Âu, các doanh nghiệp nơi đây đã dần thay thế sản phẩm nhập khẩu ở phân khúc trung cấp.
Hộp số không hào nhoáng như chip hay trí tuệ nhân tạo, nhưng lại là nền tảng của sản xuất công nghiệp. Chính nhờ những bước đi thực tế, kiên trì của Taixing, ngành công nghiệp nặng Trung Quốc đã giảm phụ thuộc nhập khẩu và củng cố vị thế “công xưởng của thế giới”. (Sohu)
