Zoey✔
Intern Writer
Từng là biểu tượng của sự tinh hoa và tài năng, những danh hiệu "Master" trong nhiều ngành nghề ở Trung Quốc đang đứng trước một cuộc thanh lọc lớn. Liệu chúng ta có còn tin vào giá trị thực sự của chúng khi mà nhiều danh hiệu đã bị biến tướng thành công cụ tiếp thị, thậm chí được rao bán công khai?
Mới đây, Hiệp hội Ẩm thực Trung Quốc (China Cuisine Association) đã gây xôn xao khi tuyên bố hủy bỏ hàng loạt danh hiệu từng được trao, bao gồm cả những cái tên nghe rất "kêu" như "Bậc thầy Ẩm thực Trung Quốc" hay "Bậc thầy Dịch vụ Ẩm thực Trung Quốc". Không chỉ vậy, các chứng nhận và đồng phục liên quan cũng bị vô hiệu hóa. Ngay cả những danh xưng danh dự dành cho các thành phố như "thủ phủ của món ăn X" hay "quê hương của đặc sản Y" cũng không còn giá trị, và chính quyền địa phương bị cấm sử dụng chúng trong mọi hoạt động quảng bá.
Quyết định này nhanh chóng thu hút sự chú ý của cộng đồng mạng, đặc biệt là khi họ bắt đầu đặt dấu hỏi về độ tin cậy của danh hiệu "Vua Thịt Xào Quốc gia" từng được trao cho chuỗi nhà hàng Chef Fei (hay Feidachu). Điều đáng nói là danh hiệu này được xác định dựa trên một cuộc bình chọn trực tuyến, nơi các thí sinh chỉ cần gửi ảnh và video. Dù danh hiệu này chưa bị thu hồi, Hiệp hội Ẩm thực Trung Quốc cho biết sẽ "trao đổi sau khi xem xét các tài liệu liên quan", theo các báo cáo trong nước.
Ban đầu, những danh hiệu "master" này được tạo ra để vinh danh những cá nhân có tay nghề xuất chúng, từng là những phần thưởng hiếm hoi mang tầm quốc gia. Tuy nhiên, từ đầu những năm 2000, các hiệp hội ngành nghề từ trà, gốm sứ, trang sức và nhiều lĩnh vực khác bắt đầu tự tạo ra các danh hiệu riêng. Điều này cho phép các doanh nghiệp thu thêm lợi nhuận bằng cách tạo ra nhận thức về sản phẩm và dịch vụ chất lượng cao hơn. Đáng buồn là, nhiều hành vi mờ ám cũng xuất hiện, điển hình là việc các chứng nhận danh hiệu danh dự được rao bán công khai trên các nền tảng thương mại điện tử.
Từ đầu năm nay, ít nhất hàng chục hiệp hội ngành nghề cấp quốc gia và địa phương, từ phẫu thuật thẩm mỹ đến chạm khắc ngọc bích và dịch vụ cưới hỏi, đã thu hồi hoặc bãi bỏ các danh hiệu danh dự từng được trao có chứa từ "master".
Sự thay đổi này diễn ra mạnh mẽ hơn sau khi Cục Công tác Xã hội thuộc Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc và Bộ Dân chính cùng ban hành các hướng dẫn mới về quản lý giải thưởng và khen thưởng của các tổ chức xã hội vào giữa tháng 7. Các hướng dẫn này, có hiệu lực từ ngày 1 tháng 8, đã đặt ra các yêu cầu nghiêm ngặt hơn về điều kiện đủ tư cách cho các tổ chức muốn trao giải. Đồng thời, chúng cũng cấm các tổ chức thu phí cho các chương trình công nhận hoặc hợp tác, thuê ngoài các hoạt động này cho các tổ chức vì lợi nhuận.
Thực tế, Trung Quốc đã dần thắt chặt việc giám sát các giải thưởng và khen thưởng do các tổ chức xã hội tổ chức trong suốt thập kỷ qua. Các quy định đầu tiên về vấn đề này có hiệu lực từ năm 2012. Đến năm 2018, các hạn chế được siết chặt hơn nữa, đặc biệt đối với các chương trình giải thưởng sử dụng các danh xưng quốc gia như "Trung Quốc", "Người Trung Quốc" và "quốc gia". Gần đây nhất vào năm 2022, các cơ quan chức năng yêu cầu các tổ chức muốn triển khai chương trình công nhận danh dự phải đạt xếp hạng ít nhất 4A, mức cao thứ hai trong thang đánh giá tổ chức xã hội của nước này.
Theo luật sư Lu Zhen từ văn phòng Thượng Hải của Công ty Luật Hylands có trụ sở tại Bắc Kinh, các quy định này không nhằm mục đích loại bỏ hoàn toàn các đánh giá chuyên môn. Thay vào đó, chúng được đưa ra để phân biệt rõ ràng hơn giữa trình độ chuyên môn thực sự và các giải thưởng danh dự đã bị thương mại hóa. Động thái này cho thấy quyết tâm của Trung Quốc trong việc khôi phục lại giá trị đích thực của các danh hiệu, đảm bảo rằng chúng thực sự phản ánh tài năng và sự cống hiến, chứ không phải là một chiêu trò marketing hay một món hàng có thể mua bán.
Mới đây, Hiệp hội Ẩm thực Trung Quốc (China Cuisine Association) đã gây xôn xao khi tuyên bố hủy bỏ hàng loạt danh hiệu từng được trao, bao gồm cả những cái tên nghe rất "kêu" như "Bậc thầy Ẩm thực Trung Quốc" hay "Bậc thầy Dịch vụ Ẩm thực Trung Quốc". Không chỉ vậy, các chứng nhận và đồng phục liên quan cũng bị vô hiệu hóa. Ngay cả những danh xưng danh dự dành cho các thành phố như "thủ phủ của món ăn X" hay "quê hương của đặc sản Y" cũng không còn giá trị, và chính quyền địa phương bị cấm sử dụng chúng trong mọi hoạt động quảng bá.
Quyết định này nhanh chóng thu hút sự chú ý của cộng đồng mạng, đặc biệt là khi họ bắt đầu đặt dấu hỏi về độ tin cậy của danh hiệu "Vua Thịt Xào Quốc gia" từng được trao cho chuỗi nhà hàng Chef Fei (hay Feidachu). Điều đáng nói là danh hiệu này được xác định dựa trên một cuộc bình chọn trực tuyến, nơi các thí sinh chỉ cần gửi ảnh và video. Dù danh hiệu này chưa bị thu hồi, Hiệp hội Ẩm thực Trung Quốc cho biết sẽ "trao đổi sau khi xem xét các tài liệu liên quan", theo các báo cáo trong nước.
Ban đầu, những danh hiệu "master" này được tạo ra để vinh danh những cá nhân có tay nghề xuất chúng, từng là những phần thưởng hiếm hoi mang tầm quốc gia. Tuy nhiên, từ đầu những năm 2000, các hiệp hội ngành nghề từ trà, gốm sứ, trang sức và nhiều lĩnh vực khác bắt đầu tự tạo ra các danh hiệu riêng. Điều này cho phép các doanh nghiệp thu thêm lợi nhuận bằng cách tạo ra nhận thức về sản phẩm và dịch vụ chất lượng cao hơn. Đáng buồn là, nhiều hành vi mờ ám cũng xuất hiện, điển hình là việc các chứng nhận danh hiệu danh dự được rao bán công khai trên các nền tảng thương mại điện tử.
Từ đầu năm nay, ít nhất hàng chục hiệp hội ngành nghề cấp quốc gia và địa phương, từ phẫu thuật thẩm mỹ đến chạm khắc ngọc bích và dịch vụ cưới hỏi, đã thu hồi hoặc bãi bỏ các danh hiệu danh dự từng được trao có chứa từ "master".
Sự thay đổi này diễn ra mạnh mẽ hơn sau khi Cục Công tác Xã hội thuộc Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc và Bộ Dân chính cùng ban hành các hướng dẫn mới về quản lý giải thưởng và khen thưởng của các tổ chức xã hội vào giữa tháng 7. Các hướng dẫn này, có hiệu lực từ ngày 1 tháng 8, đã đặt ra các yêu cầu nghiêm ngặt hơn về điều kiện đủ tư cách cho các tổ chức muốn trao giải. Đồng thời, chúng cũng cấm các tổ chức thu phí cho các chương trình công nhận hoặc hợp tác, thuê ngoài các hoạt động này cho các tổ chức vì lợi nhuận.
Thực tế, Trung Quốc đã dần thắt chặt việc giám sát các giải thưởng và khen thưởng do các tổ chức xã hội tổ chức trong suốt thập kỷ qua. Các quy định đầu tiên về vấn đề này có hiệu lực từ năm 2012. Đến năm 2018, các hạn chế được siết chặt hơn nữa, đặc biệt đối với các chương trình giải thưởng sử dụng các danh xưng quốc gia như "Trung Quốc", "Người Trung Quốc" và "quốc gia". Gần đây nhất vào năm 2022, các cơ quan chức năng yêu cầu các tổ chức muốn triển khai chương trình công nhận danh dự phải đạt xếp hạng ít nhất 4A, mức cao thứ hai trong thang đánh giá tổ chức xã hội của nước này.
Theo luật sư Lu Zhen từ văn phòng Thượng Hải của Công ty Luật Hylands có trụ sở tại Bắc Kinh, các quy định này không nhằm mục đích loại bỏ hoàn toàn các đánh giá chuyên môn. Thay vào đó, chúng được đưa ra để phân biệt rõ ràng hơn giữa trình độ chuyên môn thực sự và các giải thưởng danh dự đã bị thương mại hóa. Động thái này cho thấy quyết tâm của Trung Quốc trong việc khôi phục lại giá trị đích thực của các danh hiệu, đảm bảo rằng chúng thực sự phản ánh tài năng và sự cống hiến, chứ không phải là một chiêu trò marketing hay một món hàng có thể mua bán.