Mạnh Quân
Writer
Trung Quốc ngày 10/7 ghi dấu một cột mốc mới trong chương trình không gian khi lần đầu thu hồi thành công tầng đầu của tên lửa đẩy Long Hành (Trường Chinh) 10B sau một nhiệm vụ đưa tải trọng lên quỹ đạo. Điều đáng chú ý là thay vì sử dụng chân hạ cánh như Falcon 9 của SpaceX, tầng đầu của tên lửa được một hệ thống lưới khổng lồ trên tàu thu hồi ngoài khơi bắt giữ sau khi quay trở về Trái Đất.
Theo thông tin được công bố, tên lửa Long Hành 10B được phóng từ bãi phóng không gian thương mại Hải Nam vào trưa 10/7. Sau khi hoàn thành nhiệm vụ và tách tầng, tầng đầu tiên thực hiện hành trình quay trở lại theo phương thẳng đứng, trước khi được tàu thu hồi Navigator bắt giữ chính xác bằng hệ thống lưới. Trong khi đó, tầng trên tiếp tục đưa tải trọng vào đúng quỹ đạo theo kế hoạch, hoàn thành nhiệm vụ phóng.
Sự kiện nhanh chóng thu hút sự chú ý của truyền thông quốc tế. Dù mỗi hãng tin tiếp cận ở một góc độ khác nhau, hầu hết đều chung nhận định rằng Trung Quốc đã đạt thêm một bước tiến quan trọng trong cuộc đua phát triển tên lửa tái sử dụng và lựa chọn một hướng đi khác thay vì sao chép hoàn toàn công nghệ của SpaceX.
CNN nhận định công nghệ tên lửa tái sử dụng đang trở thành một trong những lĩnh vực cạnh tranh quyết liệt nhất của ngành công nghiệp vũ trụ thương mại. Khả năng thu hồi và tái sử dụng tầng đẩy giúp giảm mạnh chi phí phóng, đồng thời tăng đáng kể tần suất thực hiện các nhiệm vụ, yếu tố đã giúp SpaceX vươn lên thống lĩnh thị trường phóng vệ tinh thương mại trong nhiều năm qua.
Trong khi đó, The New York Times nhìn nhận thành công của Long Hành 10B trong bối cảnh cuộc cạnh tranh không gian giữa Trung Quốc và Mỹ. Theo tờ báo này, đây là bước tiến đáng kể trong nỗ lực thu hẹp khoảng cách với SpaceX, doanh nghiệp hiện giữ vị trí dẫn đầu thế giới về công nghệ tên lửa tái sử dụng. Falcon 9 của SpaceX đã giúp công ty cắt giảm đáng kể chi phí phóng và triển khai hơn 10.000 vệ tinh Starlink lên quỹ đạo, tạo lợi thế lớn trong lĩnh vực Internet vệ tinh.
Trang chuyên về không gian Space.com tập trung vào khía cạnh kỹ thuật khi đánh giá đây là lần đầu tiên Trung Quốc thực hiện thành công việc thu hồi có kiểm soát tầng đầu của một tên lửa sau nhiệm vụ phóng lên quỹ đạo. Trước đó, chỉ SpaceX chứng minh được khả năng thu hồi thẳng đứng đối với tên lửa hạng quỹ đạo trong hoạt động khai thác thực tế.
Điểm được nhiều hãng truyền thông nhấn mạnh là Trung Quốc không lựa chọn giải pháp giống Falcon 9. Thay vì để tầng đầu tự hạ cánh bằng bốn chân đáp, Long Hành 10B được thiết kế để đáp vào một hệ thống lưới cỡ lớn đặt trên giàn thu hồi ngoài biển.
Reuters dẫn lời các chuyên gia thuộc Học viện Công nghệ Tên lửa Trung Quốc cho biết việc loại bỏ chân hạ cánh giúp giảm khối lượng kết cấu mà tên lửa phải mang theo trong suốt chuyến bay. Điều này có thể tăng tải trọng đưa lên quỹ đạo, đồng thời hệ thống lưới cũng có khả năng chịu sai số vị trí hạ cánh tốt hơn so với phương án đáp trực tiếp xuống bệ.
Financial Times cho rằng ý nghĩa của tên lửa tái sử dụng không chỉ nằm ở việc tiết kiệm chi phí mỗi lần phóng. Trong tương lai, khi các quốc gia và doanh nghiệp chạy đua xây dựng những chòm vệ tinh Internet gồm hàng nghìn vệ tinh, khả năng phóng thường xuyên với chi phí thấp sẽ trở thành lợi thế cạnh tranh quyết định.
Dù vậy, nhiều hãng truyền thông cũng lưu ý rằng thành công của chuyến bay lần này mới là bước khởi đầu. SpaceX đã mất gần một thập kỷ để hoàn thiện công nghệ tái sử dụng và hiện đã thực hiện hàng trăm lần thu hồi thành công. Vì vậy, Trung Quốc vẫn cần thêm nhiều nhiệm vụ bay để chứng minh độ tin cậy, khả năng tái sử dụng nhiều lần cũng như hiệu quả kinh tế của hệ thống mới.
Theo The New York Times, thành công của Long Hành 10B còn có ý nghĩa đối với chương trình đưa người lên Mặt Trăng của Trung Quốc. Dòng tên lửa Trường Chinh 10 được phát triển với nhiều phiên bản khác nhau, trong đó một số cấu hình sẽ phục vụ sứ mệnh đổ bộ Mặt Trăng có người lái dự kiến vào khoảng năm 2030. Dữ liệu thu được từ các chuyến bay của Long Hành 10B sẽ góp phần hoàn thiện công nghệ cho những mẫu tên lửa phục vụ các nhiệm vụ này.
Việc lần đầu thu hồi thành công tầng đầu tên lửa bằng hệ thống lưới trên biển đánh dấu một bước tiến đáng kể của ngành hàng không vũ trụ Trung Quốc. Dù còn cần thời gian để chứng minh hiệu quả trong khai thác thực tế, công nghệ này có thể trở thành nền tảng cho các chương trình phóng thương mại, xây dựng mạng Internet vệ tinh và các sứ mệnh thám hiểm không gian trong tương lai.
Theo thông tin được công bố, tên lửa Long Hành 10B được phóng từ bãi phóng không gian thương mại Hải Nam vào trưa 10/7. Sau khi hoàn thành nhiệm vụ và tách tầng, tầng đầu tiên thực hiện hành trình quay trở lại theo phương thẳng đứng, trước khi được tàu thu hồi Navigator bắt giữ chính xác bằng hệ thống lưới. Trong khi đó, tầng trên tiếp tục đưa tải trọng vào đúng quỹ đạo theo kế hoạch, hoàn thành nhiệm vụ phóng.
Sự kiện nhanh chóng thu hút sự chú ý của truyền thông quốc tế. Dù mỗi hãng tin tiếp cận ở một góc độ khác nhau, hầu hết đều chung nhận định rằng Trung Quốc đã đạt thêm một bước tiến quan trọng trong cuộc đua phát triển tên lửa tái sử dụng và lựa chọn một hướng đi khác thay vì sao chép hoàn toàn công nghệ của SpaceX.
CNN nhận định công nghệ tên lửa tái sử dụng đang trở thành một trong những lĩnh vực cạnh tranh quyết liệt nhất của ngành công nghiệp vũ trụ thương mại. Khả năng thu hồi và tái sử dụng tầng đẩy giúp giảm mạnh chi phí phóng, đồng thời tăng đáng kể tần suất thực hiện các nhiệm vụ, yếu tố đã giúp SpaceX vươn lên thống lĩnh thị trường phóng vệ tinh thương mại trong nhiều năm qua.
Trong khi đó, The New York Times nhìn nhận thành công của Long Hành 10B trong bối cảnh cuộc cạnh tranh không gian giữa Trung Quốc và Mỹ. Theo tờ báo này, đây là bước tiến đáng kể trong nỗ lực thu hẹp khoảng cách với SpaceX, doanh nghiệp hiện giữ vị trí dẫn đầu thế giới về công nghệ tên lửa tái sử dụng. Falcon 9 của SpaceX đã giúp công ty cắt giảm đáng kể chi phí phóng và triển khai hơn 10.000 vệ tinh Starlink lên quỹ đạo, tạo lợi thế lớn trong lĩnh vực Internet vệ tinh.
Trang chuyên về không gian Space.com tập trung vào khía cạnh kỹ thuật khi đánh giá đây là lần đầu tiên Trung Quốc thực hiện thành công việc thu hồi có kiểm soát tầng đầu của một tên lửa sau nhiệm vụ phóng lên quỹ đạo. Trước đó, chỉ SpaceX chứng minh được khả năng thu hồi thẳng đứng đối với tên lửa hạng quỹ đạo trong hoạt động khai thác thực tế.
Điểm được nhiều hãng truyền thông nhấn mạnh là Trung Quốc không lựa chọn giải pháp giống Falcon 9. Thay vì để tầng đầu tự hạ cánh bằng bốn chân đáp, Long Hành 10B được thiết kế để đáp vào một hệ thống lưới cỡ lớn đặt trên giàn thu hồi ngoài biển.
Reuters dẫn lời các chuyên gia thuộc Học viện Công nghệ Tên lửa Trung Quốc cho biết việc loại bỏ chân hạ cánh giúp giảm khối lượng kết cấu mà tên lửa phải mang theo trong suốt chuyến bay. Điều này có thể tăng tải trọng đưa lên quỹ đạo, đồng thời hệ thống lưới cũng có khả năng chịu sai số vị trí hạ cánh tốt hơn so với phương án đáp trực tiếp xuống bệ.
Financial Times cho rằng ý nghĩa của tên lửa tái sử dụng không chỉ nằm ở việc tiết kiệm chi phí mỗi lần phóng. Trong tương lai, khi các quốc gia và doanh nghiệp chạy đua xây dựng những chòm vệ tinh Internet gồm hàng nghìn vệ tinh, khả năng phóng thường xuyên với chi phí thấp sẽ trở thành lợi thế cạnh tranh quyết định.
Dù vậy, nhiều hãng truyền thông cũng lưu ý rằng thành công của chuyến bay lần này mới là bước khởi đầu. SpaceX đã mất gần một thập kỷ để hoàn thiện công nghệ tái sử dụng và hiện đã thực hiện hàng trăm lần thu hồi thành công. Vì vậy, Trung Quốc vẫn cần thêm nhiều nhiệm vụ bay để chứng minh độ tin cậy, khả năng tái sử dụng nhiều lần cũng như hiệu quả kinh tế của hệ thống mới.
Theo The New York Times, thành công của Long Hành 10B còn có ý nghĩa đối với chương trình đưa người lên Mặt Trăng của Trung Quốc. Dòng tên lửa Trường Chinh 10 được phát triển với nhiều phiên bản khác nhau, trong đó một số cấu hình sẽ phục vụ sứ mệnh đổ bộ Mặt Trăng có người lái dự kiến vào khoảng năm 2030. Dữ liệu thu được từ các chuyến bay của Long Hành 10B sẽ góp phần hoàn thiện công nghệ cho những mẫu tên lửa phục vụ các nhiệm vụ này.
Việc lần đầu thu hồi thành công tầng đầu tên lửa bằng hệ thống lưới trên biển đánh dấu một bước tiến đáng kể của ngành hàng không vũ trụ Trung Quốc. Dù còn cần thời gian để chứng minh hiệu quả trong khai thác thực tế, công nghệ này có thể trở thành nền tảng cho các chương trình phóng thương mại, xây dựng mạng Internet vệ tinh và các sứ mệnh thám hiểm không gian trong tương lai.
