Hoàng Đức
Writer
Trong lịch sử Tam Quốc, Gia Cát Lượng được hậu thế nhớ đến như một kỳ tài hiếm có, người thông thiên văn địa lý, liệu sự như thần. Từ khi còn ở ẩn nơi Long Trung, ông đã nhìn thấu thế cục thiên hạ, và khi xuất sơn phò tá Lưu Bị, ông trở thành cột trụ vững chắc nhất của nhà Thục Hán. Thế nhưng, chính vị quân sư được xem là lạnh lùng trước sinh tử ấy lại có một lần không kìm được tiếng thở dài não lòng trước đống tro tàn còn vương khói.
Trận Xích Bích là một trong những trang sử bi hùng nhất thời Tam Quốc. Tào Tháo kéo đại quân hơn 300.000 người, khí thế ầm ầm như sóng dâng, quyết một lần dứt điểm liên minh Tôn Lưu. Quân hai bên chênh lệch rõ rệt, thế cùng lực kiệt, nhưng Gia Cát Lượng và Chu Du vẫn bình thản tính kế. Nhìn ra điểm yếu chí mạng của thủy quân Tào là các chiến thuyền bị xích liền nhau, chủ soái liên quân bàn kế dùng hỏa công. Mọi thứ đã sẵn sàng, chỉ còn chờ gió đông. Đúng vào thời khắc then chốt, Gia Cát Lượng dự đoán chính xác thời tiết, gió đông nổi lên, lửa bùng theo, thiêu rụi hàng loạt chiến thuyền Tào. Lửa từ mặt sông lan vào trại bờ, quân Tào chết và chạy tán loạn, Tào Tháo cuối cùng phải dẫn tàn quân tháo chạy về phương bắc. Trước cảnh tàn sát kinh hoàng ấy, Gia Cát Lượng vẫn điềm nhiên, không lộ vui buồn. Với ông, đó là chiến trường, là chuyện sinh tử tất yếu của binh nghiệp.
Sau trận Xích Bích, Gia Cát Lượng tiếp tục gánh trọng trách bắc phạt Tào Ngụy. Trước khi tiến quân, ông quyết định thân chinh nam chinh để dứt điểm hậu họa, không để kẻ thù từ phía sau quấy rối. Mạnh Hoạch, thủ lĩnh các bộ tộc phương nam, tuy dũng mãnh nhưng ngạo mạn, bị bắt rồi thả nhiều lần mà vẫn không chịu khuất phục. Muốn rửa nhục, ông ta mượn 30.000 quân mặc giáp mây từ nước láng giềng Ô Qua. Loại giáp này được chế tác đặc biệt, gỗ mây ngâm dầu tùng hàng tháng trời, phơi nắng nhiều lần, tái ngâm đến hơn mười lượt, tạo ra thứ giáp vừa cứng vừa nhẹ, đao kiếm thông thường khó lòng xuyên thủng.
Nhờ đội quân áo giáp kỳ lạ này, Mạnh Hoạch một thời chiếm được thế thượng phong. Song Gia Cát Lượng nhận ra điểm tử huyệt của loại giáp ngâm dầu tùng là cực kỳ dễ bắt lửa. Ông dụ địch vào Bàn Xà Cốc, một thung lũng hẹp không lối thoát, rồi phong tỏa cửa thung lũng và phóng hỏa. Ngọn lửa bùng lên trong tích tắc, 30.000 binh sĩ giáp mây bị thiêu cháy sống, không một ai thoát ra. Nhìn vào biển lửa cuộn khói ấy, Gia Cát Lượng, người đã từng điềm nhiên trước trận Xích Bích thiêu cháy hàng trăm nghìn quân Tào, lần này lại buông một tiếng thở dài não lòng: "Ta dẫu lập được công, nhưng ắt phải tổn thọ."
Hậu thế từng đặt câu hỏi, tại sao thiêu 300.000 quân Tào thì mặt không đổi sắc, mà đốt 30.000 lính giáp mây lại xúc động đến vậy. Có người lý giải rằng trong trận Xích Bích, phần lớn quân Tào chết vì sóng nước và giẫm đạp hỗn loạn hơn là bị lửa thiêu trực tiếp, còn tại Bàn Xà Cốc, 30.000 người bị lửa nuốt chửng trong một thung lũng kín, không chỗ thoát thân, cái chết đến chậm hơn và thảm khốc hơn gấp bội. Lại có quan điểm cho rằng Gia Cát Lượng xót xa vì đội quân giáp mây vốn là lính tăng viện từ nước ngoài, bị kéo vào cuộc chiến không phải của mình, chết oan không kém gì thường dân vô tội, điều đó khiến ông không thể không động lòng.
Dù là lý do nào, tiếng thở dài của Gia Cát Lượng hôm ấy để lại một hình ảnh khác về ông, không phải vị thần mưu lạnh lùng sắt đá, mà là một con người biết thương xót sinh mạng, dù là sinh mạng của kẻ thù. Gia Cát Lượng giỏi dùng binh, nhưng chưa bao giờ xem nhân mạng là cỏ rác. Ông hiểu rằng chiến thắng có cái giá của nó, và bậc trí giả thực sự không phải là người không cảm thấy gì trước cái chết, mà là người cảm nhận được sức nặng của từng sinh mạng ngã xuống, dù đó là bạn hay thù. Thời loạn thế qua rồi, nhưng bài học ấy vẫn còn nguyên giá trị, nền hòa bình hôm nay là thứ được đánh đổi bằng máu của những người đi trước, và chúng ta không có lý do gì để không trân trọng nó.
Trận Xích Bích là một trong những trang sử bi hùng nhất thời Tam Quốc. Tào Tháo kéo đại quân hơn 300.000 người, khí thế ầm ầm như sóng dâng, quyết một lần dứt điểm liên minh Tôn Lưu. Quân hai bên chênh lệch rõ rệt, thế cùng lực kiệt, nhưng Gia Cát Lượng và Chu Du vẫn bình thản tính kế. Nhìn ra điểm yếu chí mạng của thủy quân Tào là các chiến thuyền bị xích liền nhau, chủ soái liên quân bàn kế dùng hỏa công. Mọi thứ đã sẵn sàng, chỉ còn chờ gió đông. Đúng vào thời khắc then chốt, Gia Cát Lượng dự đoán chính xác thời tiết, gió đông nổi lên, lửa bùng theo, thiêu rụi hàng loạt chiến thuyền Tào. Lửa từ mặt sông lan vào trại bờ, quân Tào chết và chạy tán loạn, Tào Tháo cuối cùng phải dẫn tàn quân tháo chạy về phương bắc. Trước cảnh tàn sát kinh hoàng ấy, Gia Cát Lượng vẫn điềm nhiên, không lộ vui buồn. Với ông, đó là chiến trường, là chuyện sinh tử tất yếu của binh nghiệp.
Sau trận Xích Bích, Gia Cát Lượng tiếp tục gánh trọng trách bắc phạt Tào Ngụy. Trước khi tiến quân, ông quyết định thân chinh nam chinh để dứt điểm hậu họa, không để kẻ thù từ phía sau quấy rối. Mạnh Hoạch, thủ lĩnh các bộ tộc phương nam, tuy dũng mãnh nhưng ngạo mạn, bị bắt rồi thả nhiều lần mà vẫn không chịu khuất phục. Muốn rửa nhục, ông ta mượn 30.000 quân mặc giáp mây từ nước láng giềng Ô Qua. Loại giáp này được chế tác đặc biệt, gỗ mây ngâm dầu tùng hàng tháng trời, phơi nắng nhiều lần, tái ngâm đến hơn mười lượt, tạo ra thứ giáp vừa cứng vừa nhẹ, đao kiếm thông thường khó lòng xuyên thủng.
Nhờ đội quân áo giáp kỳ lạ này, Mạnh Hoạch một thời chiếm được thế thượng phong. Song Gia Cát Lượng nhận ra điểm tử huyệt của loại giáp ngâm dầu tùng là cực kỳ dễ bắt lửa. Ông dụ địch vào Bàn Xà Cốc, một thung lũng hẹp không lối thoát, rồi phong tỏa cửa thung lũng và phóng hỏa. Ngọn lửa bùng lên trong tích tắc, 30.000 binh sĩ giáp mây bị thiêu cháy sống, không một ai thoát ra. Nhìn vào biển lửa cuộn khói ấy, Gia Cát Lượng, người đã từng điềm nhiên trước trận Xích Bích thiêu cháy hàng trăm nghìn quân Tào, lần này lại buông một tiếng thở dài não lòng: "Ta dẫu lập được công, nhưng ắt phải tổn thọ."
Hậu thế từng đặt câu hỏi, tại sao thiêu 300.000 quân Tào thì mặt không đổi sắc, mà đốt 30.000 lính giáp mây lại xúc động đến vậy. Có người lý giải rằng trong trận Xích Bích, phần lớn quân Tào chết vì sóng nước và giẫm đạp hỗn loạn hơn là bị lửa thiêu trực tiếp, còn tại Bàn Xà Cốc, 30.000 người bị lửa nuốt chửng trong một thung lũng kín, không chỗ thoát thân, cái chết đến chậm hơn và thảm khốc hơn gấp bội. Lại có quan điểm cho rằng Gia Cát Lượng xót xa vì đội quân giáp mây vốn là lính tăng viện từ nước ngoài, bị kéo vào cuộc chiến không phải của mình, chết oan không kém gì thường dân vô tội, điều đó khiến ông không thể không động lòng.
Dù là lý do nào, tiếng thở dài của Gia Cát Lượng hôm ấy để lại một hình ảnh khác về ông, không phải vị thần mưu lạnh lùng sắt đá, mà là một con người biết thương xót sinh mạng, dù là sinh mạng của kẻ thù. Gia Cát Lượng giỏi dùng binh, nhưng chưa bao giờ xem nhân mạng là cỏ rác. Ông hiểu rằng chiến thắng có cái giá của nó, và bậc trí giả thực sự không phải là người không cảm thấy gì trước cái chết, mà là người cảm nhận được sức nặng của từng sinh mạng ngã xuống, dù đó là bạn hay thù. Thời loạn thế qua rồi, nhưng bài học ấy vẫn còn nguyên giá trị, nền hòa bình hôm nay là thứ được đánh đổi bằng máu của những người đi trước, và chúng ta không có lý do gì để không trân trọng nó.
