myle.vnreview
Writer
Cách đây không lâu, tại Diễn đàn Phát triển Trung Quốc vào ngày 22/3/2026, CEO của Apple, Tim Cook, đã nói đại ý như sau:
"Trung Quốc vẫn là cơ sở quan trọng nhất cho chuỗi cung ứng toàn cầu của chúng tôi."
Suy nghĩ kỹ hơn, đây không chỉ là lời nói xã giao.
Xét cho cùng, 80 trong số 100 nhà cung cấp cốt lõi hàng đầu của Apple hoạt động tại Trung Quốc.
Câu hỏi đặt ra là, liệu Apple không thể sống thiếu Trung Quốc, hay Trung Quốc không thể sống thiếu Apple?
Câu trả lời có thể hoàn toàn khác với những gì bạn mong đợi.
Vào những năm 1980, Steve Jobs là một người rất tin tưởng vào các nhà máy tự động hóa. Ông đã đầu tư rất nhiều tiền để xây dựng một dây chuyền sản xuất Macintosh hoàn toàn tự động ở California, nhằm mục đích loại bỏ nhu cầu lao động thủ công ngay cả đối với những con ốc vít.
Và kết quả là gì?
Với sản phẩm không bán được và dây chuyền sản xuất ngừng hoạt động mỗi ngày, doanh nghiệp đã buộc phải đóng cửa chỉ sau tám năm.
Steve Jobs là một nhà quản lý sản phẩm thiên tài, nhưng ông lại không giỏi về sản xuất.
Năm 1998, Tim Cook gia nhập Apple, vào thời điểm đó, vòng quay hàng tồn kho của Apple khoảng một tháng.
Sau khi nhậm chức, ông đã thực hiện những cải cách sâu rộng: đóng cửa hầu hết các nhà máy riêng của Apple và thuê ngoài toàn bộ. Chỉ trong vài tháng, vòng quay hàng tồn kho đã giảm từ con số đáng kinh ngạc 31 ngày xuống chỉ còn 2 ngày.
Ông nổi tiếng với câu nói: "Hàng tồn kho là điều xấu!"
Nhưng điều thực sự củng cố vị thế huyền thoại của Tim Cook là năm 2007.
Chỉ vài tuần trước khi ra mắt iPhone thế hệ đầu tiên, họ đột nhiên quyết định thay thế màn hình.
Sau khi nhận được một cuộc điện thoại giữa đêm, người quản đốc tại Foxconn ở Trung Quốc ngay lập tức đánh thức 8.000 công nhân. Mỗi công nhân được phát một chiếc bánh quy và một tách trà. Nửa giờ sau, dây chuyền sản xuất mới đã hoạt động.
Tốc độ phản ứng "mang tính quân sự hóa" này là chưa từng có trên thế giới.
Tốc độ và tính linh hoạt của ngành sản xuất Trung Quốc là không thể sánh kịp.
Nhưng nhiều người có thể nghĩ rằng Apple chỉ đang cố gắng lợi dụng thị trường Trung Quốc.
Nhưng thực tế không đơn giản như vậy.
Năm 2013, chương trình Gala 15/3 của đài CCTV đã phơi bày hành vi phân biệt đối xử của Apple đối với người tiêu dùng Trung Quốc trong dịch vụ hậu mãi. Dư luận phẫn nộ, và doanh thu tại thị trường Trung Quốc Đại lục giảm mạnh 43%.
Vậy phải làm gì?
Apple nhanh chóng thành lập một nhóm bí mật, có mật danh là "The Gang of Eight” (nhóm 8 người) bao gồm toàn bộ các giám đốc điều hành hàng đầu của Apple với kiến thức sâu rộng về Trung Quốc, được giao nhiệm vụ cụ thể là điều phối mọi thứ ở Bắc Kinh (Đây từng là bí mật hàng đầu của Apple).
Năm 2016, Tim Cook đã đến Trung Nam Hải (nơi được ví như Nhà Trắng của Mỹ hay Điện Kremlin của Nga) với một thỏa thuận.
Thỏa thuận nêu rõ rằng Apple cam kết đầu tư 275 tỷ USD vào Trung Quốc để xây dựng các trung tâm dữ liệu, đầu tư vào Didi Chuxing, phát triển nhân tài và xây dựng chuỗi cung ứng.
Kể từ đó, Apple không còn là người ngoài cuộc ở Trung Quốc nữa. Công ty này đã trở thành một phần không thể thiếu của nền kinh tế Trung Quốc.
Sau đó, Apple đã cố gắng chuyển một phần năng lực sản xuất của mình sang Ấn Độ.
Đến năm 2025, Ấn Độ sẽ lắp ráp khoảng 55 triệu chiếc iPhone, chiếm 25% tổng số toàn cầu. Khá ấn tượng phải không?
Nhưng hãy cùng xem xét kỹ hơn.
Thứ nhất, chi phí lắp ráp một chiếc iPhone ở Ấn Độ trung bình cao hơn từ 5% đến 8% so với ở Trung Quốc, và đối với một số mẫu máy, thậm chí còn đắt hơn 10%.
Thứ hai, tỷ lệ sản phẩm đạt chất lượng tại nhà máy Ấn Độ được coi là tốt nếu đạt 93%, trong khi tỷ lệ này tại Foxconn Trịnh Châu luôn ở mức trên 97%. Mặc dù chỉ chênh lệch 4 điểm phần trăm, nhưng khi xét đến khối lượng sản xuất hàng trăm triệu chiếc, điều đó có nghĩa là hàng triệu sản phẩm bị lỗi.
Hơn nữa, Ấn Độ chỉ có thể cung cấp chưa đến một nửa linh kiện iPhone trong nước, và tỷ lệ lỗi đối với vỏ máy lên tới 50%. Chip, màn hình và mô-đun camera về cơ bản đều phải được vận chuyển bằng đường hàng không từ Trung Quốc.
Nhưng điều buồn cười nhất là khi các nhà máy Ấn Độ gặp phải các vấn đề kỹ thuật mà họ không thể tự giải quyết, về cơ bản họ phải cử kỹ sư từ Trung Quốc sang sửa chữa.
Cơ sở hạ tầng của Ấn Độ còn lâu mới đủ để sản xuất màn hình OLED cao cấp. Việc lắp ráp thì có thể, nhưng sản xuất thì không.
Vậy điều gì đã làm nên sức mạnh của Trung Quốc?
Ba từ: toàn diện, nhanh chóng và dồi dào.
Toàn diện: Một chiếc iPhone có hơn 2.700 linh kiện, và 99% trong số đó có thể được sản xuất tại Trung Quốc đại lục. Camera, chip, màn hình, pin… tất cả đều nằm trong bán kính vài trăm km. Ấn Độ thậm chí không thể bắt kịp mật độ chuỗi cung ứng này trong vòng mười năm.
Tốc độ: Một nhà máy Trung Quốc có thể chuyển đổi dây chuyền sản xuất trong 72 giờ, trong khi Ấn Độ cần ít nhất hai tuần. Khi Apple ra mắt sản phẩm mới, Trung Quốc có thể sản xuất 1 triệu chiếc mỗi ngày, trong khi Ấn Độ chỉ có thể sản xuất tối đa 300.000 chiếc.
Dồi dào: Apple đã hoạt động tại Trung Quốc hơn 20 năm, đào tạo hàng chục triệu kỹ sư và công nhân lành nghề. Lực lượng lao động lành nghề được tích lũy bởi nhà máy Trịnh Châu của Foxconn trong hơn 15 năm là một lợi thế mà Ấn Độ khó có thể sánh kịp.
Nếu không có Apple, có lẽ sẽ không có hiện tượng "Sản xuất tại Trung Quốc" mà chúng ta thấy ngày nay. Nhưng nếu không có Trung Quốc, Apple sẽ không bao giờ trở thành một gã khổng lồ với vốn hóa thị trường 3 nghìn tỷ YSD.
Đây là "sự chiếm lĩnh lẫn nhau": cả hai đều không thể tồn tại nếu thiếu nhau.
Trong quý đầu tiên năm 2026, doanh thu của Apple tại Trung Quốc Đại lục đạt 25,526 tỷ USD, tăng trưởng đáng kinh ngạc 38% so với cùng kỳ năm ngoái.
Thị trường Trung Quốc không hề thu hẹp; ngược lại, nó đã trở thành động lực tăng trưởng sáng giá nhất của Apple.
Trong khi hứa hẹn với Washington 600 tỷ USD đầu tư của Mỹ để đổi lấy việc miễn thuế, Tim Cook đã nói ở Bắc Kinh rằng "Trung Quốc là không thể thay thế".
Vào tháng 3 năm 2026, Tim Cook đã đưa ra một tuyên bố khác tại Diễn đàn Phát triển Trung Quốc: "Chúng tôi sẽ tiếp tục đến Trung Quốc."
"Trung Quốc vẫn là cơ sở quan trọng nhất cho chuỗi cung ứng toàn cầu của chúng tôi."
Suy nghĩ kỹ hơn, đây không chỉ là lời nói xã giao.
Xét cho cùng, 80 trong số 100 nhà cung cấp cốt lõi hàng đầu của Apple hoạt động tại Trung Quốc.
Câu hỏi đặt ra là, liệu Apple không thể sống thiếu Trung Quốc, hay Trung Quốc không thể sống thiếu Apple?
Câu trả lời có thể hoàn toàn khác với những gì bạn mong đợi.
Vào những năm 1980, Steve Jobs là một người rất tin tưởng vào các nhà máy tự động hóa. Ông đã đầu tư rất nhiều tiền để xây dựng một dây chuyền sản xuất Macintosh hoàn toàn tự động ở California, nhằm mục đích loại bỏ nhu cầu lao động thủ công ngay cả đối với những con ốc vít.
Và kết quả là gì?
Với sản phẩm không bán được và dây chuyền sản xuất ngừng hoạt động mỗi ngày, doanh nghiệp đã buộc phải đóng cửa chỉ sau tám năm.
Steve Jobs là một nhà quản lý sản phẩm thiên tài, nhưng ông lại không giỏi về sản xuất.
Năm 1998, Tim Cook gia nhập Apple, vào thời điểm đó, vòng quay hàng tồn kho của Apple khoảng một tháng.
Sau khi nhậm chức, ông đã thực hiện những cải cách sâu rộng: đóng cửa hầu hết các nhà máy riêng của Apple và thuê ngoài toàn bộ. Chỉ trong vài tháng, vòng quay hàng tồn kho đã giảm từ con số đáng kinh ngạc 31 ngày xuống chỉ còn 2 ngày.
Ông nổi tiếng với câu nói: "Hàng tồn kho là điều xấu!"
Nhưng điều thực sự củng cố vị thế huyền thoại của Tim Cook là năm 2007.
Chỉ vài tuần trước khi ra mắt iPhone thế hệ đầu tiên, họ đột nhiên quyết định thay thế màn hình.
Sau khi nhận được một cuộc điện thoại giữa đêm, người quản đốc tại Foxconn ở Trung Quốc ngay lập tức đánh thức 8.000 công nhân. Mỗi công nhân được phát một chiếc bánh quy và một tách trà. Nửa giờ sau, dây chuyền sản xuất mới đã hoạt động.
Tốc độ phản ứng "mang tính quân sự hóa" này là chưa từng có trên thế giới.
Tốc độ và tính linh hoạt của ngành sản xuất Trung Quốc là không thể sánh kịp.
Nhưng nhiều người có thể nghĩ rằng Apple chỉ đang cố gắng lợi dụng thị trường Trung Quốc.
Nhưng thực tế không đơn giản như vậy.
Năm 2013, chương trình Gala 15/3 của đài CCTV đã phơi bày hành vi phân biệt đối xử của Apple đối với người tiêu dùng Trung Quốc trong dịch vụ hậu mãi. Dư luận phẫn nộ, và doanh thu tại thị trường Trung Quốc Đại lục giảm mạnh 43%.
Vậy phải làm gì?
Apple nhanh chóng thành lập một nhóm bí mật, có mật danh là "The Gang of Eight” (nhóm 8 người) bao gồm toàn bộ các giám đốc điều hành hàng đầu của Apple với kiến thức sâu rộng về Trung Quốc, được giao nhiệm vụ cụ thể là điều phối mọi thứ ở Bắc Kinh (Đây từng là bí mật hàng đầu của Apple).
Năm 2016, Tim Cook đã đến Trung Nam Hải (nơi được ví như Nhà Trắng của Mỹ hay Điện Kremlin của Nga) với một thỏa thuận.
Thỏa thuận nêu rõ rằng Apple cam kết đầu tư 275 tỷ USD vào Trung Quốc để xây dựng các trung tâm dữ liệu, đầu tư vào Didi Chuxing, phát triển nhân tài và xây dựng chuỗi cung ứng.
Kể từ đó, Apple không còn là người ngoài cuộc ở Trung Quốc nữa. Công ty này đã trở thành một phần không thể thiếu của nền kinh tế Trung Quốc.
Sau đó, Apple đã cố gắng chuyển một phần năng lực sản xuất của mình sang Ấn Độ.
Đến năm 2025, Ấn Độ sẽ lắp ráp khoảng 55 triệu chiếc iPhone, chiếm 25% tổng số toàn cầu. Khá ấn tượng phải không?
Nhưng hãy cùng xem xét kỹ hơn.
Thứ nhất, chi phí lắp ráp một chiếc iPhone ở Ấn Độ trung bình cao hơn từ 5% đến 8% so với ở Trung Quốc, và đối với một số mẫu máy, thậm chí còn đắt hơn 10%.
Thứ hai, tỷ lệ sản phẩm đạt chất lượng tại nhà máy Ấn Độ được coi là tốt nếu đạt 93%, trong khi tỷ lệ này tại Foxconn Trịnh Châu luôn ở mức trên 97%. Mặc dù chỉ chênh lệch 4 điểm phần trăm, nhưng khi xét đến khối lượng sản xuất hàng trăm triệu chiếc, điều đó có nghĩa là hàng triệu sản phẩm bị lỗi.
Hơn nữa, Ấn Độ chỉ có thể cung cấp chưa đến một nửa linh kiện iPhone trong nước, và tỷ lệ lỗi đối với vỏ máy lên tới 50%. Chip, màn hình và mô-đun camera về cơ bản đều phải được vận chuyển bằng đường hàng không từ Trung Quốc.
Nhưng điều buồn cười nhất là khi các nhà máy Ấn Độ gặp phải các vấn đề kỹ thuật mà họ không thể tự giải quyết, về cơ bản họ phải cử kỹ sư từ Trung Quốc sang sửa chữa.
Cơ sở hạ tầng của Ấn Độ còn lâu mới đủ để sản xuất màn hình OLED cao cấp. Việc lắp ráp thì có thể, nhưng sản xuất thì không.
Vậy điều gì đã làm nên sức mạnh của Trung Quốc?
Ba từ: toàn diện, nhanh chóng và dồi dào.
Toàn diện: Một chiếc iPhone có hơn 2.700 linh kiện, và 99% trong số đó có thể được sản xuất tại Trung Quốc đại lục. Camera, chip, màn hình, pin… tất cả đều nằm trong bán kính vài trăm km. Ấn Độ thậm chí không thể bắt kịp mật độ chuỗi cung ứng này trong vòng mười năm.
Tốc độ: Một nhà máy Trung Quốc có thể chuyển đổi dây chuyền sản xuất trong 72 giờ, trong khi Ấn Độ cần ít nhất hai tuần. Khi Apple ra mắt sản phẩm mới, Trung Quốc có thể sản xuất 1 triệu chiếc mỗi ngày, trong khi Ấn Độ chỉ có thể sản xuất tối đa 300.000 chiếc.
Dồi dào: Apple đã hoạt động tại Trung Quốc hơn 20 năm, đào tạo hàng chục triệu kỹ sư và công nhân lành nghề. Lực lượng lao động lành nghề được tích lũy bởi nhà máy Trịnh Châu của Foxconn trong hơn 15 năm là một lợi thế mà Ấn Độ khó có thể sánh kịp.
Nếu không có Apple, có lẽ sẽ không có hiện tượng "Sản xuất tại Trung Quốc" mà chúng ta thấy ngày nay. Nhưng nếu không có Trung Quốc, Apple sẽ không bao giờ trở thành một gã khổng lồ với vốn hóa thị trường 3 nghìn tỷ YSD.
Đây là "sự chiếm lĩnh lẫn nhau": cả hai đều không thể tồn tại nếu thiếu nhau.
Trong quý đầu tiên năm 2026, doanh thu của Apple tại Trung Quốc Đại lục đạt 25,526 tỷ USD, tăng trưởng đáng kinh ngạc 38% so với cùng kỳ năm ngoái.
Thị trường Trung Quốc không hề thu hẹp; ngược lại, nó đã trở thành động lực tăng trưởng sáng giá nhất của Apple.
Trong khi hứa hẹn với Washington 600 tỷ USD đầu tư của Mỹ để đổi lấy việc miễn thuế, Tim Cook đã nói ở Bắc Kinh rằng "Trung Quốc là không thể thay thế".
Vào tháng 3 năm 2026, Tim Cook đã đưa ra một tuyên bố khác tại Diễn đàn Phát triển Trung Quốc: "Chúng tôi sẽ tiếp tục đến Trung Quốc."
Nguồn: Business News
