Bùi Minh Nhật
Intern Writer
Nhiều người nghe đến “đột quỵ nhẹ” thường nghĩ đó chỉ là một tình trạng thoáng qua và không đáng lo. Nhưng trên thực tế, đây có thể là lời cảnh báo cực kỳ nghiêm trọng từ cơ thể. Theo American Stroke Association, mỗi năm có khoảng 240.000 người tại Mỹ gặp phải tình trạng này.
Đột quỵ nhẹ, hay còn gọi là cơn thiếu máu não thoáng qua (TIA), xảy ra khi dòng máu lên não bị tắc nghẽn tạm thời. Dù không gây tổn thương vĩnh viễn như đột quỵ nặng, nhưng nó là dấu hiệu cảnh báo mạnh mẽ: khoảng 20% người từng bị TIA có nguy cơ đột quỵ thật sự trong vòng 90 ngày, đặc biệt nguy hiểm nhất trong 48 giờ đầu.
Theo bác sĩ Jonathan Graff-Radford tại Mayo Clinic, việc nhận biết sớm các triệu chứng có thể quyết định sự sống còn.
Nếu bạn bất ngờ cảm thấy chóng mặt dữ dội, loạng choạng hoặc đứng không vững mà không rõ nguyên nhân, đừng chủ quan. Đây có thể là dấu hiệu cho thấy lưu lượng máu lên não đang bị gián đoạn.
Nhiều người thường nhầm triệu chứng này với mệt mỏi hoặc tụt huyết áp, khiến thời điểm vàng xử lý bị bỏ lỡ.
2. Mờ mắt hoặc mất thị lực tạm thời
Một bên mắt hoặc cả hai mắt bỗng nhiên mờ đi, nhìn đôi hoặc thậm chí “tối sầm” trong vài phút có thể là tín hiệu cảnh báo nguy hiểm.
American Stroke Association cho biết đây là biểu hiện thường gặp khi mạch máu nuôi võng mạc bị tắc nghẽn.
3. Tê yếu một bên cơ thể
Đây là dấu hiệu điển hình nhất nhưng cũng dễ bị bỏ qua nếu triệu chứng nhẹ. Bạn có thể thấy một cánh tay yếu bất thường, chân khó nhấc lên hoặc một bên mặt bị xệ.
Nếu thử giơ hai tay mà một bên tự rơi xuống, đó là tín hiệu cần cấp cứu ngay.
4. Đau đầu dữ dội bất thường
Không phải cơn đau đầu nào cũng nguy hiểm, nhưng nếu cơn đau xuất hiện đột ngột, dữ dội và không giống những lần trước, đó có thể là dấu hiệu TIA.
Theo Cleveland Clinic, đây là triệu chứng thường bị xem nhẹ nhất.
5. Nói khó, lú lẫn, không hiểu người khác nói gì
Nếu đang nói chuyện bình thường mà đột nhiên nói lắp, phát âm khó, quên từ hoặc không hiểu người đối diện đang nói gì, đó là một tín hiệu cực kỳ đáng báo động.
Đây là dấu hiệu cho thấy vùng ngôn ngữ trong não đang bị ảnh hưởng.
Các yếu tố làm tăng nguy cơ gồm huyết áp cao, tiểu đường, bệnh tim, rung nhĩ, hút thuốc và tuổi tác. Kiểm soát tốt những yếu tố này có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ.
Đôi khi chỉ một cơn chóng mặt hay một phút nói ngọng cũng có thể là tín hiệu cứu mạng nếu được phát hiện kịp thời.
Đột quỵ nhẹ, hay còn gọi là cơn thiếu máu não thoáng qua (TIA), xảy ra khi dòng máu lên não bị tắc nghẽn tạm thời. Dù không gây tổn thương vĩnh viễn như đột quỵ nặng, nhưng nó là dấu hiệu cảnh báo mạnh mẽ: khoảng 20% người từng bị TIA có nguy cơ đột quỵ thật sự trong vòng 90 ngày, đặc biệt nguy hiểm nhất trong 48 giờ đầu.
Theo bác sĩ Jonathan Graff-Radford tại Mayo Clinic, việc nhận biết sớm các triệu chứng có thể quyết định sự sống còn.
5 dấu hiệu đột quỵ nhẹ dễ bị bỏ qua
1. Chóng mặt, mất thăng bằng đột ngột
Nếu bạn bất ngờ cảm thấy chóng mặt dữ dội, loạng choạng hoặc đứng không vững mà không rõ nguyên nhân, đừng chủ quan. Đây có thể là dấu hiệu cho thấy lưu lượng máu lên não đang bị gián đoạn.
Nhiều người thường nhầm triệu chứng này với mệt mỏi hoặc tụt huyết áp, khiến thời điểm vàng xử lý bị bỏ lỡ.
2. Mờ mắt hoặc mất thị lực tạm thời
Một bên mắt hoặc cả hai mắt bỗng nhiên mờ đi, nhìn đôi hoặc thậm chí “tối sầm” trong vài phút có thể là tín hiệu cảnh báo nguy hiểm.
American Stroke Association cho biết đây là biểu hiện thường gặp khi mạch máu nuôi võng mạc bị tắc nghẽn.
3. Tê yếu một bên cơ thể
Đây là dấu hiệu điển hình nhất nhưng cũng dễ bị bỏ qua nếu triệu chứng nhẹ. Bạn có thể thấy một cánh tay yếu bất thường, chân khó nhấc lên hoặc một bên mặt bị xệ.
Nếu thử giơ hai tay mà một bên tự rơi xuống, đó là tín hiệu cần cấp cứu ngay.
4. Đau đầu dữ dội bất thường
Không phải cơn đau đầu nào cũng nguy hiểm, nhưng nếu cơn đau xuất hiện đột ngột, dữ dội và không giống những lần trước, đó có thể là dấu hiệu TIA.
Theo Cleveland Clinic, đây là triệu chứng thường bị xem nhẹ nhất.
5. Nói khó, lú lẫn, không hiểu người khác nói gì
Nếu đang nói chuyện bình thường mà đột nhiên nói lắp, phát âm khó, quên từ hoặc không hiểu người đối diện đang nói gì, đó là một tín hiệu cực kỳ đáng báo động.
Đây là dấu hiệu cho thấy vùng ngôn ngữ trong não đang bị ảnh hưởng.
Quy tắc BEFAST: Cách nhớ nhanh để nhận biết đột quỵ
Các chuyên gia khuyến cáo nên nhớ quy tắc BEFAST:- B (Balance): mất thăng bằng
- E (Eyes): mờ mắt, mất thị lực
- F (Face): méo mặt
- A (Arms): yếu tay chân
- S (Speech): nói khó
- T (Time): gọi cấp cứu ngay
Các yếu tố làm tăng nguy cơ gồm huyết áp cao, tiểu đường, bệnh tim, rung nhĩ, hút thuốc và tuổi tác. Kiểm soát tốt những yếu tố này có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ.
Đôi khi chỉ một cơn chóng mặt hay một phút nói ngọng cũng có thể là tín hiệu cứu mạng nếu được phát hiện kịp thời.
