Nguyễn Văn Sơn
Writer
Lầu Năm Góc vừa công bố đề xuất ngân sách quốc phòng cho năm tài chính 2027 lên tới 1,5 nghìn tỷ USD, tương đương khoảng 38 triệu tỷ đồng, tăng 42% so với năm trước và trở thành mức chi tiêu quân sự lớn nhất trong lịch sử hiện đại. Trọng tâm của kế hoạch là các chương trình công nghệ cao như hệ thống phòng thủ tên lửa không gian “Mái Vòm Vàng”, sáng kiến hải quân “Hạm đội Vàng”, cùng với trí tuệ nhân tạo và máy bay không người lái, nhằm đối phó với điều mà phía Mỹ gọi là môi trường an ninh phức tạp nhất từ trước tới nay.
Theo tờ Military Times, kế hoạch này được công bố tại một cuộc họp báo chính thức, nơi lãnh đạo tài chính Bộ Quốc phòng nhấn mạnh rằng Mỹ đang phải đối mặt với sự cạnh tranh ngày càng gia tăng trên mọi lĩnh vực, từ không quân, lục quân, hải quân cho tới không gian và không gian mạng. Sau nhiều năm bị cho là đầu tư chưa đủ, ngân sách mới được mô tả như một khoản đầu tư mang tính bước ngoặt cho sức mạnh quân sự trong tương lai.
Nếu được thông qua, tất cả các quân chủng đều sẽ được tăng ngân sách đáng kể: Không quân tăng hơn 33%, Hải quân tăng khoảng 24% và Lục quân gần 24%. Đồng thời, quân nhân cũng sẽ được điều chỉnh lương, tăng từ 5% đến 7% tùy cấp bậc.
Các ưu tiên lớn trong kế hoạch bao gồm hệ thống “Mái Vòm Vàng” nhằm xây dựng lá chắn phòng thủ tên lửa từ không gian để bảo vệ lãnh thổ Mỹ, và chương trình “Hạm đội Vàng” với mục tiêu mở rộng quy mô hải quân thông qua việc đóng mới hàng chục tàu chiến và tàu hỗ trợ. Riêng kế hoạch đóng tàu dự kiến tiêu tốn hơn 65 tỷ USD, khoảng 1,6 triệu tỷ đồng, và được xem là chương trình lớn nhất kể từ năm 1962.
Song song đó, Lầu Năm Góc cũng dự kiến chi mạnh cho chiến tranh công nghệ cao. Khoảng 53,6 tỷ USD, tương đương 1,37 triệu tỷ đồng, sẽ được dành cho các hệ thống máy bay không người lái tự hành và hậu cần. Thêm 21 tỷ USD, khoảng 535 nghìn tỷ đồng, sẽ được đầu tư vào đạn dược, công nghệ chống drone và các nền tảng tác chiến mới như máy bay tiếp dầu không người lái MQ-25 Stingray. Ngoài ra, hơn 64,5 tỷ USD, khoảng 1,64 triệu tỷ đồng, sẽ được rót vào phát triển vũ khí thế hệ mới, bao gồm các hệ thống như Patriot missile system và THAAD, cùng tên lửa dẫn đường chính xác và phương tiện bọc thép.
Một điểm đáng chú ý là đề xuất này không bao gồm chi phí cho các hoạt động quân sự liên quan đến chiến dịch mang tên Operation Epic Fury. Trước đó, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cho biết Lầu Năm Góc có thể sẽ cần thêm khoảng 200 tỷ USD, tương đương hơn 5 triệu tỷ đồng, để duy trì các chiến dịch quân sự và bổ sung kho vũ khí.
Dự kiến, kế hoạch ngân sách này sẽ vấp phải tranh cãi gay gắt tại Quốc hội Mỹ. Một liên minh gồm hàng trăm tổ chức đã kêu gọi các nhà lập pháp bác bỏ đề xuất, cho rằng việc chi tiêu ở quy mô hơn 1 nghìn tỷ USD cho quốc phòng trong khi cắt giảm ngân sách dân sự là thiếu trách nhiệm và có thể làm suy yếu an ninh lâu dài.
Trước đó, Nhà Trắng cũng đã công bố dự thảo ngân sách tổng thể, trong đó chi tiêu ngoài quốc phòng dự kiến giảm khoảng 73 tỷ USD, tức gần 1,9 triệu tỷ đồng, tương đương mức cắt giảm khoảng 10%. Các khoản bị ảnh hưởng bao gồm chương trình năng lượng sạch, dịch vụ cộng đồng, xóa đói giảm nghèo và hỗ trợ doanh nghiệp thiểu số.
Theo tờ Military Times, kế hoạch này được công bố tại một cuộc họp báo chính thức, nơi lãnh đạo tài chính Bộ Quốc phòng nhấn mạnh rằng Mỹ đang phải đối mặt với sự cạnh tranh ngày càng gia tăng trên mọi lĩnh vực, từ không quân, lục quân, hải quân cho tới không gian và không gian mạng. Sau nhiều năm bị cho là đầu tư chưa đủ, ngân sách mới được mô tả như một khoản đầu tư mang tính bước ngoặt cho sức mạnh quân sự trong tương lai.
Nếu được thông qua, tất cả các quân chủng đều sẽ được tăng ngân sách đáng kể: Không quân tăng hơn 33%, Hải quân tăng khoảng 24% và Lục quân gần 24%. Đồng thời, quân nhân cũng sẽ được điều chỉnh lương, tăng từ 5% đến 7% tùy cấp bậc.
Các ưu tiên lớn trong kế hoạch bao gồm hệ thống “Mái Vòm Vàng” nhằm xây dựng lá chắn phòng thủ tên lửa từ không gian để bảo vệ lãnh thổ Mỹ, và chương trình “Hạm đội Vàng” với mục tiêu mở rộng quy mô hải quân thông qua việc đóng mới hàng chục tàu chiến và tàu hỗ trợ. Riêng kế hoạch đóng tàu dự kiến tiêu tốn hơn 65 tỷ USD, khoảng 1,6 triệu tỷ đồng, và được xem là chương trình lớn nhất kể từ năm 1962.
Song song đó, Lầu Năm Góc cũng dự kiến chi mạnh cho chiến tranh công nghệ cao. Khoảng 53,6 tỷ USD, tương đương 1,37 triệu tỷ đồng, sẽ được dành cho các hệ thống máy bay không người lái tự hành và hậu cần. Thêm 21 tỷ USD, khoảng 535 nghìn tỷ đồng, sẽ được đầu tư vào đạn dược, công nghệ chống drone và các nền tảng tác chiến mới như máy bay tiếp dầu không người lái MQ-25 Stingray. Ngoài ra, hơn 64,5 tỷ USD, khoảng 1,64 triệu tỷ đồng, sẽ được rót vào phát triển vũ khí thế hệ mới, bao gồm các hệ thống như Patriot missile system và THAAD, cùng tên lửa dẫn đường chính xác và phương tiện bọc thép.
Một điểm đáng chú ý là đề xuất này không bao gồm chi phí cho các hoạt động quân sự liên quan đến chiến dịch mang tên Operation Epic Fury. Trước đó, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cho biết Lầu Năm Góc có thể sẽ cần thêm khoảng 200 tỷ USD, tương đương hơn 5 triệu tỷ đồng, để duy trì các chiến dịch quân sự và bổ sung kho vũ khí.
Dự kiến, kế hoạch ngân sách này sẽ vấp phải tranh cãi gay gắt tại Quốc hội Mỹ. Một liên minh gồm hàng trăm tổ chức đã kêu gọi các nhà lập pháp bác bỏ đề xuất, cho rằng việc chi tiêu ở quy mô hơn 1 nghìn tỷ USD cho quốc phòng trong khi cắt giảm ngân sách dân sự là thiếu trách nhiệm và có thể làm suy yếu an ninh lâu dài.
Trước đó, Nhà Trắng cũng đã công bố dự thảo ngân sách tổng thể, trong đó chi tiêu ngoài quốc phòng dự kiến giảm khoảng 73 tỷ USD, tức gần 1,9 triệu tỷ đồng, tương đương mức cắt giảm khoảng 10%. Các khoản bị ảnh hưởng bao gồm chương trình năng lượng sạch, dịch vụ cộng đồng, xóa đói giảm nghèo và hỗ trợ doanh nghiệp thiểu số.
