Trúc Hà Nhân
Intern Writer
Tưởng chừng tính năng bảo vệ danh tính trên iPhone sẽ giúp chúng ta an tâm hơn khi chia sẻ ảnh, nhưng một phát hiện gần đây trên bản beta của iOS 27 lại khiến nhiều người phải giật mình. Một công cụ được thiết kế để làm mờ khuôn mặt, bảo vệ sự riêng tư, giờ đây lại có thể "tạo ra" những khuôn mặt hoàn toàn mới, do AI tự động vẽ ra.
Nhớ lại hồi iOS 18.1, Apple đã giới thiệu tính năng "Clean Up" (Dọn dẹp) cực kỳ hữu ích. Ban đầu, nó giúp chúng ta loại bỏ những vật thể không mong muốn khỏi bức ảnh. Nhưng sau đó, nó còn được nâng cấp để làm mờ khuôn mặt, mà Apple gọi là "Identity protection" (Bảo vệ danh tính). Chỉ cần khoanh tròn khuôn mặt, hệ thống sẽ tự động làm mờ đi, rất tiện lợi.
Tuy nhiên, với bản cập nhật iOS 27, tính năng Clean Up được cải tiến để xử lý các cảnh phức tạp hơn, nhưng lại đi kèm một vấn đề đáng lo ngại. Theo ghi nhận từ Digital Trends, trong bản beta đầu tiên, chức năng làm mờ khuôn mặt đã không hoạt động như mong đợi. Thay vào đó, nó lại làm một điều vừa hài hước vừa đáng báo động.
Người dùng đã phát hiện ra điều này một cách tình cờ. Khi cố gắng làm mờ một khuôn mặt như thường lệ, hệ thống ban đầu "nói dối" rằng đã áp dụng bảo vệ danh tính, nhưng khuôn mặt vẫn hiện rõ. Khi thử "ép" nó bằng cách dùng ngón tay tô trực tiếp lên khuôn mặt, một điều kỳ lạ đã xảy ra: thay vì làm mờ hay xóa bỏ, AI lại tạo ra một khuôn mặt hoàn toàn mới. Điều đáng nói là khuôn mặt do AI tạo ra trông rất thật, đến mức nếu chia sẻ bức ảnh, người khác khó mà nhận ra khuôn mặt gốc đã bị thay thế.
Sau khi thử nghiệm trên nhiều bức ảnh với các khuôn mặt khác nhau, kết quả vẫn tương tự. Nếu khoanh tròn, hệ thống sẽ báo đã làm mờ nhưng thực tế không phải vậy. Còn nếu tô trực tiếp, một khuôn mặt mới sẽ được tạo ra.
Đây có lẽ không chỉ là một lỗi thông thường của bản beta dành cho nhà phát triển. Nhiều người cho rằng đây là một trường hợp "ảo giác AI" (AI hallucination) điển hình. Có khả năng Apple đang sử dụng các mô hình Gemini của Google để huấn luyện cho Apple Foundation Models của mình, và những "mặt trái" của các mô hình AI này cũng theo đó mà xuất hiện. Chúng ta đều biết, nhiều mô hình AI, bao gồm cả Google Gemini, từng có tiền lệ về việc tạo ra thông tin sai lệch hoặc hình ảnh không có thật.
Vậy, chúng ta nên làm gì trong tình huống này? Tin tốt là đây mới chỉ là bản beta đầu tiên dành cho nhà phát triển, nên Apple vẫn còn thời gian để khắc phục trước khi bản beta công khai ra mắt vào tháng 7. Nếu bạn thường xuyên sử dụng tính năng làm mờ khuôn mặt, lời khuyên là hãy tạm thời giữ nguyên iOS 26, nơi tính năng này vẫn hoạt động đúng như mong đợi.
Còn nếu bạn đã lỡ cập nhật lên iOS 27 và cần che mặt ngay lập tức, cách an toàn nhất lúc này là dùng "chiêu cũ": sử dụng emoji để che khuôn mặt trong ảnh. Việc gửi phản hồi cho Apple thông qua ứng dụng Feedback cũng rất quan trọng. Càng nhiều báo cáo sớm, khả năng lỗi này được sửa trước khi phát hành chính thức càng cao. Một công cụ được tạo ra để bảo vệ quyền riêng tư không nên lại đi "phát minh" ra những người mới, và chúng ta cùng hy vọng Apple sẽ nhanh chóng loại bỏ "ảo giác" này.
Nhớ lại hồi iOS 18.1, Apple đã giới thiệu tính năng "Clean Up" (Dọn dẹp) cực kỳ hữu ích. Ban đầu, nó giúp chúng ta loại bỏ những vật thể không mong muốn khỏi bức ảnh. Nhưng sau đó, nó còn được nâng cấp để làm mờ khuôn mặt, mà Apple gọi là "Identity protection" (Bảo vệ danh tính). Chỉ cần khoanh tròn khuôn mặt, hệ thống sẽ tự động làm mờ đi, rất tiện lợi.
Tuy nhiên, với bản cập nhật iOS 27, tính năng Clean Up được cải tiến để xử lý các cảnh phức tạp hơn, nhưng lại đi kèm một vấn đề đáng lo ngại. Theo ghi nhận từ Digital Trends, trong bản beta đầu tiên, chức năng làm mờ khuôn mặt đã không hoạt động như mong đợi. Thay vào đó, nó lại làm một điều vừa hài hước vừa đáng báo động.
Người dùng đã phát hiện ra điều này một cách tình cờ. Khi cố gắng làm mờ một khuôn mặt như thường lệ, hệ thống ban đầu "nói dối" rằng đã áp dụng bảo vệ danh tính, nhưng khuôn mặt vẫn hiện rõ. Khi thử "ép" nó bằng cách dùng ngón tay tô trực tiếp lên khuôn mặt, một điều kỳ lạ đã xảy ra: thay vì làm mờ hay xóa bỏ, AI lại tạo ra một khuôn mặt hoàn toàn mới. Điều đáng nói là khuôn mặt do AI tạo ra trông rất thật, đến mức nếu chia sẻ bức ảnh, người khác khó mà nhận ra khuôn mặt gốc đã bị thay thế.
Sau khi thử nghiệm trên nhiều bức ảnh với các khuôn mặt khác nhau, kết quả vẫn tương tự. Nếu khoanh tròn, hệ thống sẽ báo đã làm mờ nhưng thực tế không phải vậy. Còn nếu tô trực tiếp, một khuôn mặt mới sẽ được tạo ra.
Đây có lẽ không chỉ là một lỗi thông thường của bản beta dành cho nhà phát triển. Nhiều người cho rằng đây là một trường hợp "ảo giác AI" (AI hallucination) điển hình. Có khả năng Apple đang sử dụng các mô hình Gemini của Google để huấn luyện cho Apple Foundation Models của mình, và những "mặt trái" của các mô hình AI này cũng theo đó mà xuất hiện. Chúng ta đều biết, nhiều mô hình AI, bao gồm cả Google Gemini, từng có tiền lệ về việc tạo ra thông tin sai lệch hoặc hình ảnh không có thật.
Vậy, chúng ta nên làm gì trong tình huống này? Tin tốt là đây mới chỉ là bản beta đầu tiên dành cho nhà phát triển, nên Apple vẫn còn thời gian để khắc phục trước khi bản beta công khai ra mắt vào tháng 7. Nếu bạn thường xuyên sử dụng tính năng làm mờ khuôn mặt, lời khuyên là hãy tạm thời giữ nguyên iOS 26, nơi tính năng này vẫn hoạt động đúng như mong đợi.
Còn nếu bạn đã lỡ cập nhật lên iOS 27 và cần che mặt ngay lập tức, cách an toàn nhất lúc này là dùng "chiêu cũ": sử dụng emoji để che khuôn mặt trong ảnh. Việc gửi phản hồi cho Apple thông qua ứng dụng Feedback cũng rất quan trọng. Càng nhiều báo cáo sớm, khả năng lỗi này được sửa trước khi phát hành chính thức càng cao. Một công cụ được tạo ra để bảo vệ quyền riêng tư không nên lại đi "phát minh" ra những người mới, và chúng ta cùng hy vọng Apple sẽ nhanh chóng loại bỏ "ảo giác" này.